Luis Michael: Sut cafodd miloedd o brentisiaid eu twyllo

hyfforddwr Image copyright Getty Images

I'r prentisiaid wnaeth gofrestru ar gyrsiau gyda Luis Michael Training (LMT) roedd yn swnio fel cyfle i wireddu breuddwyd - cael cymhwyster mewn Arweinyddiaeth Chwaraeon, a chymryd cam cyntaf yn y byd hyfforddi.

Ond mewn realiti, twyll oedd y cyfan, gyda'r cwmni'n torri addewidion i'r dysgwyr hynny yn ogystal â chymryd arian grant ddylai fod wedi mynd tuag at gyrsiau i bobl ddifreintiedig.

Ar 5 Chwefror cafodd pedwar dyn - Mark Aizlewood, Paul Sugrue, Keith Williams a Jack Harper - eu canfod yn euog am eu rhan yn y cynllwyn.

Roedd dau arall, Steve Gooding a Chris Martin, eisoes wedi cyfaddef y cyhuddiadau yn eu herbyn.

Roedd y twyll yn un syml, gydag LMT yn mynd at golegau addysg bellach am gyllid er mwyn cynnal y cyrsiau ar gyfer pobl 16 i 18 oed oedd ddim mewn addysg, hyfforddiant na swydd.

Bydden nhw'n derbyn £95 a 30 awr o hyfforddiant yr wythnos, ac ar y diwedd yn cael cymhwyster NVQ ffurfiol i ddangos am eu gwaith.

Image copyright Swyddfa Twyll Difrifol
Image caption Mark Aizlewood, Paul Sugrue, Keith Williams a Chris Martin, ar bamffled yn hyrwyddo cyrsiau Luis Michael Training

Cafodd llawer eu hudo gan yr addewidion mawr, gan freuddwydio am gael bod yn hyfforddwyr ar dîm proffesiynol, defnyddio cyfleusterau clybiau uwch gynghrair, a chael eu mentora gan enwau adnabyddus yn y byd pêl-droed.

Ond arian bach iawn gafodd llawer o'r prentisiaid yn y bôn, gydag eraill yn derbyn dim, ac yn lle'r addysg llawn amser oedd wedi ei addo byddai llawer yn cael ond dwy neu dair awr yr wythnos.

Nid dim ond hynny, doedd llawer o'r bobl oedd wedi cofrestru ar y cwrs ddim hyd yn oed yn bodoli, ac eraill yn bobl go iawn oedd â dim syniad eu bod wedi cael eu cofrestru ar gwrs gan Luis Michael Training.

Roedd hynny'n golygu fod y cwmni'n hawlio arian am hyfforddi pobl oedd ddim hyd yn oed yno, a hynny ar draul y colegau oedd yn darparu'r grantiau ddaeth yn wreiddiol o Lywodraeth y DU.

Deall y system

Roedd cyfarwyddwyr y cwmni - Mark Aizlewood, Paul Sugrue, Christopher Martin a Keith Williams - yn deall y system, ac ynghyd â Steve Gooding a Jack Harper fe aethon nhw ati i gymryd dros £5m o grantiau mewn tua blwyddyn a hanner.

Fel cyn-chwaraewyr proffesiynol roedd Aizlewood a Sugrue yn rhoi hygrededd i'r cynllun drwy eu cysylltiadau a'u profiad o weithio yn y diwydiant pêl-droed, oedd yn help wrth sefydlu cysylltiadau gyda cholegau a chlybiau.

Ond yn lle ariannu'r hyfforddiant oedd wedi ei addo, aeth bron i hanner y cyllid i gyfrifon banc y chwech drwy wahanol ddulliau - gyda phob un ohonynt yn derbyn rhwng £250,000 a £517,000 yr un.

Image copyright Swyddfa Twyll Difrifol
Image caption Cafodd cyn-ymosodwr Cymru, Ian Rush daliad o £200 i ddatgan cefnogaeth i'r cwrs yn un o'u pamffledi

Roedd rhywfaint o'r arian yn cael ei wario, gyda chyn bêl-droedwyr fel Neville Southall yn cael eu gwahodd i fod yn diwtoriaid ar y cwrs, oedd yn aml yn ddim llawer mwy na sesiwn o gicio pêl â'r prentisiaid.

Cafodd clybiau bach a mawr - gan gynnwys 26 yng Nghymru, o Langefni i Gaerleon, o'r Rhyl i Bontardawe - hefyd addewid o ffioedd er mwyn defnyddio'u cyfleusterau fel rhan o'r cwrs.

Ond yn aml ni fyddai'r tiwtoriaid na'r clybiau yn gweld yr arian hynny oedd yn ddyledus iddyn nhw chwaith.

Ffugio arholiadau

Daeth manylion eraill hefyd i'r amlwg am y twyll yn ystod yr achos llys.

Fel rhan o'r cymhwyster roedd y prentisiaid i fod i gwblhau profion ac arholiadau, yn ogystal â'u gwaith yn y dosbarth ac ar y cae ymarfer - ond cafodd llawer o'r rheiny eu ffugio hefyd.

Mewn un achos fe wnaeth Luis Michael Training dalu disgyblion chweched dosbarth o Ysgol Rhydywaun i ddod ar brofiad gwaith, a'u cael nhw i lenwi papurau arholiad gwag fyddai wedyn yn cael eu cyflwyno ar ran y prentisiaid.

Byddai tiwtoriaid hefyd yn dod o dan bwysau i arwyddo cofrestrau oedd yn dweud bod mwy o bobl wedi mynychu cyrsiau nag oedd wedi mewn gwirionedd.

Gan fod y cyllid yn dod o Lywodraeth y DU roedd y dysgwyr i gyd i fod yn dod o Loegr, ond mewn gwirionedd roedd llawer o'r rheiny oedd wedi'u cofrestru yn dod o Gymru hefyd.

Image copyright Jaggery
Image caption Roedd Coleg y Barri, sydd bellach yn rhan o Goleg Caerdydd a'r Fro, yn un o'r rheiny wnaeth gyfrannu grantiau tuag at y cynllun

Fe wnaeth y Swyddfa Twyll Difrifol ganfod 3,008 o brentisiaid oedd wedi'u cofrestru gan Luis Michael Training, ond y gred yw bod y ffigwr go iawn yn uwch na hynny.

Cafodd y twyll ei ddarganfod wedi i rywun oedd yn gweithio i Luis Michael Training roi gwybod i Goleg Sparsholt, Hampshire - y coleg wnaeth gyfrannu rhan helaeth y grantiau.

Heb hynny, fe allai'r dynion fod wedi parhau i hawlio miliynau'r flwyddyn wrth barhau â'r cynllun.

Daeth gweithredoedd Luis Michael Training i ben yn 2011, ond chafodd cyhuddiadau ddim eu dwyn nes 2016, wrth i ymchwilwyr ddatgelu gwir faint y cynllun.

Erbyn y diwedd roedd ganddyn nhw 5.2 miliwn o ddogfennau a 237,000 tudalen o dystiolaeth, a dros bum mis yr achos fe wnaeth dros 60 o bobl roi tystiolaeth.

Dywedodd y Swyddfa Twyll Difrifol fod llawer o'r rheiny oedd wedi cofrestru ar y cwrs yn "byw'r freuddwyd" - ond mai "ffars" oedd y cyfan.

"Dylai'r arian yma fod wedi mynd tuag at brentisiaid ifanc oedd bron i gyd yn bobl ifanc bregus am nad oedden nhw mewn swydd, addysg na hyfforddiant," meddai llefarydd.

"Yn hytrach na thrawsnewid eu dyfodol, fe wnaeth y profiad yma wneud llawer ohonyn nhw hyd yn oed yn fwy bregus."

Pynciau Cysylltiedig

Straeon perthnasol