Dechrau taith Baton y Frenhines yng Nghymru

bad achub
Image caption Y Baton yn cyrraedd y lan ar fwrdd Bad Achub Y Mwmbwls fore Mawrth

Mae taith Baton y Frenhines ar gyfer Gemau'r Gymanwlad Y Traeth Aur 2018, wedi cyrraedd Cymru ddydd Mawrth.

Bwriad y Daith yw cyfleu symbol o heddwch a harmoni trwy chwaraeon.

Uchafbwyntiau Taith y Baton dydd Mawrth

Mae'r Baton yn teithio trwy wledydd y Gymanwlad er mwyn hyrwyddo neges gan y Frenhines a fydd yn cael ei darllen yn Seremoni Agoriadol y gemau yn Awstralia fis Ebrill nesaf.

Neges y Frenhines ar gyfer Gemau 2018 fydd "ymgorffori egni diflino pobl, llefydd ac ysbryd" yr Arfordir Aur.

Nid oes modd chwarae darnau sain a fideo ar eich dyfais
Map taith Baton y Frenhines

Fe ddechreuodd traddodiad Taith Baton y Frenhines yng Nghymru yng Nghaerdydd ar gyfer gemau 1958.

Mae sêr y byd chwaraeon a phobl sydd wedi cyfrannu i'w cymunedau ymhlith y 130 a mwy, o unigolion a fydd yn cludo Baton y Frenhines ar ei thaith o amgylch Cymru.

Fe fydd y daith yn para am bedwar diwrnod, ac yn ymweld â nifer o ardaloedd rhwng y de a'r gogledd.

Image caption Gobaith y dylunwyr, Alex Wall a Warren Shroeder, yw bod y baton yn adlewyrchu delwedd ardal gemau 2018

Dywedodd Cadeirydd Gemau'r Gymanwlad Cymru, Helen Phillips: "Mae pob un o gludwyr y Baton yng Nghymru yn unigolion eithriadol sy'n hyrwyddo bywyd cymunedol ac yn ysbrydoli eraill i gyflawni hyd eithaf eu gallu mewn pob math o feysydd.

"Mae gennym gludwyr o bob oed a chefndir, sy'n adlewyrchu ein hamrywiaeth gymdeithasol a diwylliannol fel cenedl."

Ychwanegodd: "Dyma'r daith hiraf yn hanes Taith Baton y Frenhines yng Nghymru. Bydd y Baton yn teithio 350 milltir trwy Gymru ac yn ymweld â'r de, y canolbarth a'r gogledd. Y nod yw creu cyffro ym mhob cwr o'r wlad wrth i ni edrych ymlaen at Gemau'r Gymanwlad yr Arfordir Aur, Awstralia y flwyddyn nesaf."

Image copyright Getty Images
Image caption Roedd Enzo Maccarinelli yn bencampwr pwysa gor drwm y byd rhwng 2006 a 2008

Un o'r rhai fydd yn cludo'r Baton ar ddechrau'r daith fydd y cyn-bencampwr bocsio o Abertawe, Enzo Maccarinelli, dywedodd wrth Cymru Fyw ei bod yn "anrhydedd mawr" iddo gael y cyfle i gario'r Baton.

"Mae'n anrhydedd mawr i mi gael y cyfle i gario'r Baton, mi ges i alwad rhai wythnosau yn ôl, a doedd ddim rhaid i mi feddwl am y peth.

"Er na chefais i gyfle i gystadlu yng Ngemau'r Gymanwlad fel bocsiwr amatur, dwi'n meddwl eu bod yn rhan bwysig iawn o'r gamp, yn enwedig i focswyr ifanc, ac mae'r cyfle i gael hyrwyddo bocsio yn y gemau yn rhywbeth pwysig iawn i mi.

"Rwy'n edrych ymlaen yn arw at y digwyddiad fore Mawrth."

'Rhywbeth da i chwaraeon'

Fe dyfodd Elin Haf Davies i fyny ar lan Llyn Tegid ger y Bala, ers yn ifanc iawn, roedd ganddi ddiddordeb mewn chwaraeon antur.

Nid yn unig ei bod wedi cynrychioli Cymru ar y cae rygbi, hi hefyd oedd y Gymraes gyntaf i rwyfo dros fôr yr Iwerydd, ac i hwylio ar draws y Cefnfor Tawel.

Image caption Mae Elin Haf Davies wedi hwylio a rhwyfo rhai o foroedd mwya'r byd

Dywedodd Elin wrth Cymru Fyw fod y digwyddiad yn "rhywbeth da" i chwaraeon yn gyffredinol yng Nghymru.

"Mae'n beth gwych fod timau o Gymru yn gallu mynd i gystadlu ar y llwyfan rhyngwladol, mewn cystadleuaeth sy'n hawlio gymaint o sylw ar draws y byd.

"Dwi'n gobeithi y gall y timau o Gymru fynd allan i gemau'r Traeth Aur, ac ennill y nifer fwya' o fedalau yn hanes y tîm.

Mae Elin yn gobeithio gallu mynd allan i Awstralia yn ystod y gemau, a chyn iddi ymgymryd â'r dasg o gludo'r Baton ddydd Mawrth yn y Barri, dywedodd hefyd ei bod "yn edrych ymlaen at ymweld â rhan o Gymru nad ydw i'n gyfarwydd iawn â hi."

Bydd y Baton wedyn yn ymweld ag Asia ac Ynysoedd y De cyn teithio trwy Awstralia a chyrraedd seremoni agoriadol Gemau'r Gymanwlad 2018 ar 4 Ebrill.

Y Daith yng Nghymru

Diwrnod 1: Abertawe i Gaerdydd.

Diwrnod 2: Casnewydd i Bontypridd.

Diwrnod 3: Aberhonddu i'r Wyddgrug.

Diwrnod 4: Castell Dolwyddelan i Bwllheli.