Cyhuddo cyngor o beryglu swyddi wrth wrthod gwerthu tir

thomas waste Image copyright Google
Image caption Mae cwmni Thomas Waste Management yn gobeithio ehangu o'u safle presennol

Mae cwmni ym Mlaenau Gwent yn dweud y gallen nhw orfod diswyddo staff am nad yw'r cyngor lleol yn gadael iddyn nhw brynu tir oherwydd datblygiad arfaethedig Cylchffordd Cymru.

Yn ôl cynghorwyr lleol mae'n bosib y bydd tir ger stâd ddiwydiannol Waun-y-Pound yng Nglyn Ebwy yn cael ei ailddatblygu os bydd y trac rasio newydd gwerth £425m yn cael ei adeiladu.

Oherwydd hynny, maen nhw'n gwrthod gwerthu'r safle i gwmni Thomas Waste Management, sydd yn awyddus i ehangu.

Mae'r cwmni wedi rhybuddio y gallen nhw orfod diswyddo rhai o'u 63 staff os nad ydyn nhw'n dod o hyd i safle newydd - gan bod gwaith ffordd cyfagos wedi effeithio ar yr elw maen nhw'n ei wneud ar y safle presennol.

Dywedodd Ffederasiwn y Busnesau Bach yng Nghymru bod y cyngor mwy neu lai yn "bancio tir" ar draul cwmni lleol, ond bod llawer o fusnesau'r ardal yn cefnogi datblygiad y cylchffordd.

Dywed y cyngor ei bod yn gweithio gyda'r cwmni i ddod o hyd i safle addas fel bod modd ehangu.

Image caption Bydd yn rhaid i'r cwmni gael gwared â staff os nad oes datrysiad i'r broblem, yn ôl Gareth Thomas

Fe wnaeth Thomas Waste Management symud i'w safle presennol yn 2003 ac ers hynny, yn ôl Gareth Thomas o'r cwmni, mae wedi tyfu'n raddol a bellach yn prosesu dros 65,000 tunnell o wastraff y flwyddyn.

Mae'r safle yn agos at ffordd Pen-y-Cymoedd yr A465, ac mae traffig yn yr ardal cael ei ddargyfeirio ar hyn o bryd oherwydd gwaith ar y ffordd.

Dywedodd Mr Thomas eu bod wedi cytuno â swyddogion Cyngor Sir Blaenau Gwent i symud i safle yn Waun-y-Pound er mwyn lleihau effaith y gwaith ffordd ar eu busnes.

Roedd hyn cyn i gynghorwyr wrthod â gwerthu'r naw acer o dir iddyn nhw yn 2013.

Yn ôl y cynghorwyr fe allai gwerthu'r safle fod wedi cael "effaith niweidiol ar unrhyw gynlluniau adfywio allai godi fel rhan o brosiect Cylchffordd Cymru".

Dair blynedd yn ddiweddarach, mae Mr Thomas yn dweud bod ei fusnes yn ei chael hi'n anodd oherwydd costau ychwanegol a bellach ddim yn gwneud unrhyw elw.

Image caption Mae trigolion Blaenau Gwent yn dal i aros i glywed a fydd datblygiad Cylchffordd Cymru yn mynd yn ei flaen

"Mae hi wedi bod yn farwaidd nawr ers tair blynedd ers i ni gael y penderfyniad yna gan y cyngor," meddai.

"Allwn ni ddim ei gynnal mwyach - erbyn mis Ebrill neu Mai fe fydd rhaid i ni edrych ar ailstrwythuro'r busnes. Bydd hynny'n golygu colli swyddi.

"Does gennym ni ddim opsiwn. Dydyn ni ddim am weld colledion, mae gennym ni i gyd deuluoedd, rydyn ni'n deulu ein hunain."

Mewn datganiad dywedodd y cynghorydd Haydn Trollope, yr aelod cabinet dros yr amgylchedd ym Mlaenau Gwent: "Mae'r cyngor wedi trafod â'r cwmni er mwyn dod o hyd i safleoedd addas ar gyfer symud y gweithfeydd er mwyn gwireddu'r dymuniad i ehangu.

"Mae'r cyngor ar hyn o bryd yn aros am gynigion gan Thomas Waste fydd yn cael eu hystyried gan aelodau.

"Mae'r cyngor yn deall bod cyfyngiadau yn safle presennol y cwmni, a bod y gwaith i roi dwy lôn ar Ffordd Pen-y-Cymoedd yn cyfyngu eu cynlluniau i ehangu a datblygu, ac ar y cyd â Llywodraeth Cymru rydym wedi gweithio â'r cwmni i leihau effaith y sefyllfa bresennol a sicrhau dyfodol cynaliadwy er mwyn cyrraedd y dyheadau hynny."

Image caption Mae'n annheg bod y cyngor yn amddiffadu busnesau bach o'r cyfle i ehangu, meddai FSB Cymru

Ond fe ddywedodd Ben Cottam o FSB Cymru ei bod hi'n annheg i fusnesau bod y cyngor yn gwrthod rhyddhau "tir sydd yn barod i gael ei ddatblygu" yn y gobaith y bydd datblygiad mwy yn digwydd.

"Rydyn ni eisiau'r datblygiadau mawr, mae cyfleoedd mawr o fewn y gadwyn gyflenwi, ond all hyn ddim digwydd ar draul datblygiad ac ehangiad busnesau bach," meddai.

"Dw i'n meddwl y bydd busnesau yn teimlo'n rhwystredig - maen nhw wedi aros sbel i rywbeth ddigwydd naill ffordd neu'r llall, a does dim arwydd eto a fydd y datblygiad yma'n digwydd."