Cyngor yn gwneud tro pedol ar gau Ysgol Pentrecelyn

Ysgol Pentrecelyn Image copyright Google

Mae disgwyl i Gyngor Sir Ddinbych roi'r gorau i'w cynlluniau i gau ysgol gynradd Gymraeg yn y sir.

Roedd y cyngor am gau Ysgol Pentrecelyn ger Rhuthun a'i huno ag ysgol ddwyieithog yr Eglwys yng Nghymru yn Llanfair Dyffryn Clwyd ar safle newydd.

Roedd y cynllun wedi hollti barn yn lleol, ac fe gafodd ei feirniadu gan yr Uchel Lys fis Awst, a ddywedodd bod y penderfyniad yn "anobeithiol o ddryslyd".

Tynnodd y llys sylw at ddiffygion yn y broses ymgynghori a methiant ar ran y cyngor i asesu'r effaith ar yr iaith Gymraeg yn ddigonol.

Nawr mae adroddiad i gabinet Cyngor Sir Ddinbych yn awgrymu y dylid rhoi'r gorau i'r cynlluniau dadleuol.

'Holltau cymunedol'

Yr achos yn yr Uchel Lys oedd y tro cyntaf i lys ymyrryd i atal cau ysgol oherwydd yr effaith bosib ar y Gymraeg.

Fe fynegodd Cyngor Sir Ddinbych eu "siom" yn sgil y penderfyniad, ond fe fynnon nhw mai "nam gweithdrefnol" oedd yn gyfrifol, ac nid yr egwyddor o gau'r ysgol.

Yn ei hadroddiad i'r cabinet, mae pennaeth addysg a gwasanaethau plant y sir, Karen Evans, yn dweud y byddai'n "rhesymol" i'r cyngor ystyried cynnal ail ymgynghoriad am y cynlluniau gan nad oedd y llys wedi beirniadu'r amcan o uno'r ysgolion.

Ond dywedodd bod rhaid i'r cyngor "ystyried yr effaith ehangach ar sail y sefyllfa bresennol".

Nododd bod "dim awydd" gan naill ysgol i "ailystyried yr un cynlluniau" ar hyn o bryd, ac y byddai gwneud hynny'n gallu arwain at "holltau cymunedol pellach a heriau cyfreithiol".

Mae'r adroddiad yn dod i'r casgliad y dylai Ysgol Pentrecelyn, sydd â 56 disgybl, aros ar agor, ac i ysgol Yr Eglwys yng Nghymru newydd gael ei hadeiladu yn Llanfair Dyffryn Clwyd ar safle mwy diogel sy'n nes at gartrefi'r disgyblion.

Ymateb y cyngor

Yn ymateb i'r datblygiadau, dywedodd aelod y cabinet dros addysg ar Gyngor Sir Ddinbych, Eryl Williams: "Mae angen i'r cyngor gysidro o'r newydd unrhyw gynigion, yn seiliedig ar y sefyllfa bresennol.

"Wrth wneud hynny mae'r cyngor yn rhoi dwys ystyriaeth o effaith unrhyw gynnig yn y dyfodol ar gymdeithas, yn enwedig yr elfennau sy'n cael effaith ar blant.

"Mae hi hefyd yn eglur, yn dilyn trafodaethau anffurfiol gyda'r ddwy gymuned, nad oes unrhyw awydd i ddychwelyd i'r un cynigion ag o'r blaen. Mae hi hefyd yr un mor eglur fod angen am ysgol Categori 2 cynaliadwy yn ardal Ysgol Llanfair."

Bydd y cyngor yn ystyried yr argymhellion ddydd Mawrth nesaf.

Straeon perthnasol