Arweinydd: Enwebiadau'n cau

(Gyda'r cloc): Simon Thomas, Leanne Wood, Elin Jones, Yr Arglwydd Elis Thomas Image copyright bbc
Image caption Yr ymgeiswyr am yr arweinyddiaeth

Mae'r cyfnod enwebu yn cau ddydd Iau ar gyfer arweinyddiaeth Plaid Cymru.

Mae pedwar Aelod Cynulliad wedi cyhoeddi eu bod yn ymgeisio :-

  • Aelod Ceredigion, Elin Jones;
  • Aelod Dwyfor Meirionnydd, Yr Arglwydd Dafydd Elis-Thomas;
  • Aelod Canolbarth a Gorllewin Cymru Simon Thomas;
  • Aelod Canol De Cymru Leanne Wood.

Y system bleidlais amgen fydd yn cael ei defnyddio.

Ieuan Wyn Jones sydd wedi arwain grŵp Plaid yn y Cynulliad ers 2000 a llwyddodd i wrthsefyll ymgais i'w ddisodli yn 2003.

Canlyniadau siomedig

Ym Mis Mai cyhoeddodd Ieuan Wyn Jones ei fwriad i ildio'r awenau wedi canlyniadau siomedig yn Etholiad y Cynulliad.

Yr Arglwydd Dafydd Elis-Thomas oedd y cyntaf i gael ei enwebu'n ffurfiol, a hynny gan Bwyllgor Etholaeth Plaid Cymru Dwyfor Meirionnydd.

Mewn datganiad o anogaeth, dywedodd Lis Puw, Cadeirydd y Pwyllgor Etholaeth: "Mae eisoes wedi profi ei allu i wasanaethu pob rhan o Gymru fel Llywydd y Cynulliad Cenedlaethol am ddeuddeg mlynedd lle dangosodd benderfyniad i ymwreiddio sefydliad newydd yn gadarn yng nghalonnau a meddyliau pobl Cymru.

"Rydym yn hyderus y bydd fel arweinydd y Blaid yn gweithio i gynrychioli pobl ym mhob rhan o Gymru.

"Dywedodd eisoes mai'r etholiad cyffredinol i gynghorau dinas, siroedd a chymuned Cymru yw ei flaenoriaeth ar gyfer 2012 ac rydym yn hyderus y gall Plaid Cymru dan ei arweiniad ef fod yn rym gwirioneddol i gryfhau democratiaeth Cymru."

Canolbwyntio ar agor drysau Plaid Cymru i bob person yng Nghymru fydd ffocws Elin Jones.

"Rydw i am sicrhau drwy Gymru gyfan ein bod ni'n gallu apelio at bobol o bob cefndir, pobol sydd ddim wedi pleidleisio dros Blaid Cymru yn y gorffennol ond sydd yn rhannu fy ngweledigaeth am newid.

"Yn y pendraw ein huchelgais yw gwneud Cymru yn wlad annibynnol lwyddiannus."

Image copyright PA
Image caption Cyhoeddodd Ieuan Wyn Jones ym mis Mai ei fwriad i ildio'r awenau

Consensws

Mae Simon Thomas yn gyn Aelod Seneddol a bu'n gweithio fel ymgynghorydd i Blaid Cymru yn y llywodraeth glymblaid.

Ceisio bod yn arweinydd fydd yn sicrhau consensws yw ei nod.

"Mae 'na deimlad o fewn y blaid nad ydyn ni wedi gwneud y mwyaf o'r ffaith ein bod ni wedi bod mewn llywodraeth.

"Efallai na wnaeth y Blaid ddathlu'r ffaith yn ddigonol a chymryd y clod am yr hyn a gyflawnwyd mewn llywodraeth.

"Mae angen i'r arweinydd nesaf fod yn rhywun sy'n gallu gweithio gyda phobol â barn wahanol a dod â nhw at ei gilydd"

'Heriau economaidd'

Yr Aelod dros Ganol De Cymru, Leanne Wood yw'r ymgeisydd arall.

Bu'n Aelod Cynulliad ers 2003 ac mae'n dweud y bydd hi'n canolbwyntio ar yr economi er mwyn symud Cymru ymlaen at "wir annibyniaeth".

"Mae fy mhrofiad uniongyrchol o ddirwasgiad a'i effaith yn ystod y 1980au yn fy ngwneud yn benderfynol o sicrhau nad ydyn ni'n colli cenhedlaeth arall eto oherwydd diweithdra ymhlith yr ifanc.

"Mae mynd i'r afael â'r heriau economaidd hynny yn rhywbeth sy'n mynd law yn llaw gyda'n taith ni tuag at annibyniaeth."

Aelodau Plaid Cymru ac aelodau newydd sydd wedi ymuno cyn dyddiad cau'r enwebiadau ddydd Iau fydd yn cael pleidleisio.

Bydd enw'r arweinydd newydd yn cael ei gyhoeddi yng Nghaerdydd ar Fawrth 15.

Straeon perthnasol

Cysylltiadau Rhyngrwyd

Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am safleoedd rhyngrwyd allanol.