Gwasanaethau dementia yn y Gymraeg

Darlun artist o Brynseiont Image copyright Other
Image caption Mae cwmni Parc Pendine yn gobeithio bydd Bryn Seiont yn agor yn 2013

Bydd cyfle i drigolion Caernarfon glywed am ganolfan newydd i bobl â dementia, fyddai â phwyslais ar wasanaethau yn y Gymraeg.

Mewn cyfarfod agored yn Y Galeri, Caernarfon, ar ddydd Mercher Tachwedd 16, bydd cynrychiolwyr o gwmni Parc Pendine yn trafod eu cynlluniau ar gyfer hen safle Ysbyty Seiont yn y dref.

Maent yn disgwyl clywed gan Gyngor Gwynedd am eu cais cynllunio am gartref preswyl i 77 o bobl, fydd hefyd yn cynnig gwasanaethau gofal brys a gofal dydd.

"Rydym yn bwriadu cynnig yr holl wasanaethau yn y Gymraeg," eglurodd Gwynfor Jones, prif weithredwr Parc Pendine, sy'n gyfrifol am ganolfannau ger Wrecsam.

"Mae hynny'n beth pwysig iawn. Pan mae rhywun yn ddigon anffodus i gael dementia, mae'n bwysig gwneud iddynt deimlo mor gyfforddus a fedrwn ni, gan gynnwys darparu gwasanaethau yn eu mamiaith.

"Nid yw llawer o bobl yn teimlo'n gyfforddus yn siarad Saesneg ac mae'n bwysig, er eu lles nhw, i ddarparu gwasanaethau sy'n ymateb i hynny."

'Atgofion hynaf'

Mae Carol Ann Jones, rheolwr ardal gogledd a gorllewin Cymru ar gyfer Cymdeithas Alzheimer's yn cytuno â phwysigrwydd derbyn gofal yn eich mamiaith.

"Wrth i ddementia ddatblygu, yr atgofion hynaf yw'r pethau maent yn eu cofio," meddai, wrth sôn am bobl oedd â Chymraeg fel eu hiaith gyntaf yn ystod eu plentyndod.

"Mae'r niferoedd gyda dementia hefyd am gynyddu. Wrth i ni fyw yn hŷn yn gyffredinol oherwydd gwelliannau mewn meddygaeth, mae mwy o bobl am gael dementia.

"Mae rhagolygon y niferoedd ar gyfer y dyfodol yn awgrymu bydd yna gynnydd posib o 35%."

Serch hynny, mae Carol Ann Jones wedi profi anhawster wrth geisio cyflogi pobl ddwyieithog yn y gorffennol.

"Nid ydym wastad yn cael ymgeiswyr dwyieithog, felly dwi'n ceisio bod yn fwy penodol yn yr hysbysebion," meddai. "Yn lle dweud rhaid bod yn rhugl yn y Gymraeg, byddaf yn dweud bod siarad Cymraeg yn hanfodol, hynny yw er mwyn gallu cael sgwrs gyda phobl."

Yn ôl Carol Ann Jones, mae'n bwysig i bobl sy'n cael trafferth cofio fynd am ddiagnosis cynnar a chael cyfle i fanteisio ar gyffuriau a chymorth i geisio arafu datblygiad y cyflwr, cyn bod angen gofal llawn amser gan eraill.

Os yw'r cynlluniau i ddymchwel yr hen ysbyty ac ail-adeiladu canolfan fodern yn cael eu cymeradwyo, mae Gwynfor Jones yn gobeithio bydd Bryn Seiont yn agored erbyn haf 2013.

Straeon perthnasol

Cysylltiadau Rhyngrwyd

Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am safleoedd rhyngrwyd allanol.