Enwebu Uchel Siryfion Cymru

Elan Closs Stephens Image copyright (C) British Broadcasting Corporation
Image caption Yr Athro Elan Closs Stephens fydd Uchel Siryf newydd Dyfed

Yn un o seremonïau hynaf Prydain ddydd Sadwrn, mae'r enwebiadau i fod yn Uchel Siryfion Cymru wedi cael eu cofnodi yn Llysoedd Barn Brenhinol Llundain.

Mae'r seremoni wedi bod yn digwydd ers cyn dyddiau'r Goresgyniad Normanaidd.

Bydd y rhai gafodd eu henwebu yn ymgymryd â'u swyddi ym mis Mawrth 2012 - dyma'r swyddi parhaol hynaf o dan y Goron ym Mhrydain.

Byddant ymhlith y 51 Uchel Siryf i wasanaethu Cymru a Lloegr.

Yr enwebiadau i Gymru yw :-

  • Clwyd - Henry Michael Dixon;
  • Dyfed - Yr Athro Elan Closs Stephens;
  • Gwent - Mrs Helen Elizabeth Murray;
  • Gwynedd - Edmund Seymour Bailey;
  • Canol Morgannwg - Mrs Carol Ann Jenkins;
  • Powys - Y Fonesig Large;
  • De Morgannwg - Dr Arum Daniel Midha;
  • Gorllewin Morgannwg - William Thomas Hopkins.

Casglu arian

Yn oes y Sacsoniaid, yr Uchel Siryfion oedd yn gyfrifol am gasglu arian ar ran y Brenin neu Frenhines, ac yn gorfod mynd i lys y Brenin i gyflwyno adroddiad.

Er nad yw'r Uchel Siryfion yn casglu arian bellach, maen nhw'n dal i fynd i lys y teyrn yn flynyddol.

Nid oes tâl am y swydd erbyn hyn, ond mae disgwyl i'r Uchel Siryf fod yn bresennol mewn ymweliadau brenhinol yn eu hardaloedd, ac mae ganddynt yr hawl i weithredu fel swyddog adroddol mewn etholiadau seneddol.

Maen nhw hefyd yn gyfrifol am iechyd a lles barnwyr Uchel Lys sydd ar ymweliad â'u hardaloedd, ac am deyrngarwch trigolion eu siroedd i'r Goron.

Mewn blynyddoedd diweddar, mae nifer o Uchel Siryfion wedi bod yn weithgar mewn cynlluniau sy'n ceisio atal pobl ifanc rhag ddrwgweithredu, a hefyd yn ceisio gwella safonau rhifedd fel bod pobl yn fwy ymwybodol o beryglon dyled a sut i ymdopi gyda hynny.

Cyn i'r Uchel Siryfion a enwebwyd ddechrau ar eu swyddi ym mis Mawrth, bydd un seremoni arall bwysig yn y Cyfrin Gyngor yn Llundain.

Yno bydd y Frenhines - mewn arferiad sy'n dyddio nôl i oes Fictoria - yn cofnodi enwau'r rhai a enwebwyd ar femrwn gan ddefnyddio nodwydd arian er mwyn rhoi sêl bendith frenhinol i'r enwebiadau.