Main content

Cystadleuaeth Stori Nadolig Fer Geth a Ger

Newyddion

Roeddwn i arfer bod yn athro ysgol gynradd fy hun, yn dysgu yn ardal Conwy ar un pwynt, ac er bod y plant i gyd yn medru siarad Cymraeg, prin dim ohonynt oedd yn siarad Cymraeg gartref, ac roedd hynny’n golygu nad oeddent byth bron yn gwrando ar bethau fel Radio Cymru na chwaith yn gwylio S4C.

Ar ôl trafod efo Geth (Gethin Evans sydd yn cyd gyflwyno Geth a Ger efo fi am 6.45pm nos Wener) a Dyl Mei, ein cynhyrchydd, fe benderfynwyd cynnal cystadleuaeth stori fer i ysgolion cynradd Cymru a chael actorion proffesiynol i adrodd y rhai buddugol ar y radio! Roedd Betsan Powys yn hoffi’r syniad o’r cychwyn, ac ati yr aethom i drefnu...

Yn gyntaf roedd angen dewis tri beirniad ar gyfer y dasg anodd o benderfynu ar enillwyr i’r gystadleuaeth. Ar un llaw doedd hyn ddim am fod yn waith anodd gan bod cymaint o awduron plant da yma yng Nghymru, ond ar y llaw arall roedd hi’n anodd iawn oherwydd sut oedden ni am ddewis dim ond tri? Y ffordd orau yn fy marn i oedd siarad gydag awduron a cynhyrchwyr dramau yma yn Radio Cymru a, rhwng pawb, cefais restr fer o dri awdur, ac yn ffodus iawn i mi fe gytunodd y tri yn syth!

Y tri wrth gwrs oedd Bethan Gwanas, Anni Llyn a Bedwyr Rees. Tri awdur sydd wedi gweithio ar nifer fawr o straeon a llyfrau plant.

Gethin Evans a Geraint Iwan

Ar ôl trafod a gofyn am farn y beirniaid, fe benderfynom gadw’r rheolau mor syml a phosib, sef na ddylai stori fod yn fwy na 500 gair, ac y dylai thema’r stori yn gyffredinol fod o amgylch ‘Y Nadolig’. Doedden ni ddim eisiau rhoi mwy o help iddynt drwy roi paragraff na brawddeg agoriadol, na chwaith drwy roi unrhyw syniadau am gymeriadau, oherwydd y gwir ydi byddai dychymyg y plant yn mynd a nhw i lefydd llawer mwy lliwgar a diddorol na fyddai unrhyw help gan oedolyn fyth yn ei roi iddyn nhw!

Yna, roedd rhaid gyrru ebost allan i bob ysgol gynradd yng Nghymru. Tasg hir iawn... Yn enwedig gan ein bod yn gwybod eu bod i gyd ynghanol eu paratoadau ar gyfer y Nadolig, sef yr holl sioeau, yr holl ganu, yr holl baratoi dillad, a props, a cardiau i’r rhieni... (dwi dal yn deffro mewn chwys lafar yn y nos yn meddwl am peth!!) ac felly roedden ni’n ofni na fyddai gan lawer yr amser i gymryd rhan mewn cystadleuaeth stori fer.

Ond, allan aeth bob ebost, ac fe wnaethon ni gyd eistedd lawr a chroesi bysedd. Tra roeddem yn disgwyl, roedd yn gyfle i drafod a phenderfynu pwy oeddem am gael i ddarllen y rhai buddugol. Fe benderfynom fynd am raglenni y mae plant yn eu hoffi yn fawr iawn, felly y ddwy amlwg oedd Stwnsh a Rownd a Rownd. Mae Rownd a Rownd wedi gweithio gyda ni ambell waith ar Geth a Ger yn y gorffennol, ac maent wedi bod yn barod iawn i helpu bob amser. A gan bod Anni yn cyflwyno ar Stwnsh, a hefyd wrth gwrs yn feirniad i ni yn barod yn y gystadleuaeth, roedd hi’n syniad neis i gael hi i ddarllen hefyd, a chael ei chyfraniad hi i fynd drwy’r holl broses.

Felly roedd ganddom Anni a Lois Cernyw yn dod i mewn i ddarllen dwy stori fuddugol o’r rhaglen Stwnsh, a Llyr Evans (Alwyn), Elen Morgan (Llio) ac Owen Puw (Dyfan) o Rownd a Rownd i ddarllen y dair arall.

Er mawr syndod i ni, er yr holl waith caled a phrysur sydd gan yr ysgolion yr adeg yma o’r flwyddyn, fe gaethom ymateb gwych, gyda dros 250 o straeon byrion gan oddeutu 20 o ysgolion gwahanol!

Roedd gennym grwp o gyn-athrawon yma yn y BBC yn barod i fynd drwy’r straeon, gyda’r gobaith o greu rhestr fer o oddeutu 30 i’r beirniaid... Ond ar ôl darllen, a darllen, a mwy o ddarllen, roedd yn rhaid i ni yrru 74 o straeon yn y post iddyn nhw, gan bod y safon mor uchel!

Ond bellach mae pump o straeon buddugol wedi’u dewis (ac nid peth hawdd oedd hynny, roeddwn i’n rhan o’r grwp ebost rhwng y tri beirniad tra roeddent yn trio penderfynu, a dwi’n eithaf siwr bod gan y rhestr fuddugol 15 o straeon arni ar un pwynt!), ond ar ôl trafod hir a phwyntiau dilys gan y tri, fe ddaethant i ddewis y pump buddugol.

Mae’r pum stori erbyn hyn wedi eu recordio ac yn barod i gael eu darlledu, a bydd hynny yn digwydd yr wythnos nesaf, gydag un stori yn cael ei darlledu bob dydd am 10.45am ar Bore Cothi.

Diolch i bawb wnaeth gystadlu am eu straeon gwych - cofiwch wrando yn fyw ar Radio Cymru i glywed y rhai buddugol, neu bydd modd gwrando arnyn nhw arlein ar ôl y darllediadau.


Dydd Llun, Rhagfyr 15:

"Nadolig!!!" gan Iwan Puw Tomos o Ysgol Chwilog - yn cael ei ddarllen gan Anni Llyn.

Ani Llyn o ragelnni Stwnsh S4C yn darllen stori ‘Nadolig’ gan Iwan Puw o Ysgol Chwilog.



Dydd Mawrth, Rhagfyr 16:

"Gwesty’r Gaeaf" gan Brychan Davies o Ysgol Treganna - yn cael ei ddarllen gan Llyr Evans.

Llyr Evans yn darllen stori 'Gwesty'r Gaeaf' gan Brychan Davies o Ysgol Gynradd Treganna.

 

Dydd Mercher, Rhagfyr 17:

"Y Nadolig" gan Evan Ward o Ysgol Penybryn, Bethesda - yn cael ei ddarllen gan Elen Morgan.

 

Dydd Iau, Rhagfyr 18:

"Noswyl Nadiolig" gan Alaw Jones o Ysgol Chwilog - yn cael ei ddarllen gan Lois Cernyw.

 

Dydd Gwener, Rhagfyr 19:

"Yr Anrheg Gorau Erioed" gan Owain Sion Griffiths o Ysgol Treganna - yn cael ei ddarllen gan Owen Puw.


Blog gan Geraint Iwan.

Mwy o negeseuon

Blaenorol

Nesaf