An Leabharlann

Leugh an sgeulachd ghoirid seo agus dèan breithneachadh oirre a rèir nan ceistean a tha ga leantainn.

An Leabharlann

Le Dòmhnall Iain MacÌomhair

1. Choisich Eilidh a-steach don leabharlann. Bha an t-àite làn leabhraichean, mar a bhiodh dùil. Leabhraichean de gach seòrsa 's de gach dath. Saoil an robh feadhainn ann nach deach a-riamh a leughadh? B' iongantach gun robh, oir 's cinnteach gun leugh gach ùghdar a leabhraichean fhèin.

2. Bha bòrd no dhà am meadhan an ùrlair, agus bha daoine nan suidhe aig na bùird. Agus bha sanasan mòra air na ballachan 's air na sgeilpean ag iarraidh air a h-uile neach a bhith sàmhach.

3. Thog Eilidh leabhar bho sgeilp, agus thagh i suidheachan còmhla ri càch. Thug i sùil orra air leth, 's bha iad uile a' coimhead cho sean a bharrachd oirre fhèin nach robh ach còig bliadhna deug. Bhuineadh iad do shaoghal eile, a' cur am beatha seachad a' leughadh leabhraichean. 'S dòcha gur e daoine làn de fhoghlam a bha annta, no daoine gun fhoghlam idir, 's a bha a-nise a' sireadh an fhiosrachaidh a chaidh seachad orra anns na làithean a dh'fhalbh. Co-dhiù, bha amharas air Eilidh gun robh iad a' cur mòran ùine seachad nan suidhe san leabharlann.

4. Bha Eilidh fhèin fhathast san sgoil, 's b' i obair na sgoile fàth a turais am feasgar seo. Bha i ag ionnsachadh eachdraidh, 's chaidh iarraidh oirre aiste a sgrìobhadh mu chogaidhean a bha ann bho chionn fhada. B' e Cogaidhean Mòra an t-Saoghail a bha air an leabhar a thagh i. Cha robh rian nach fhaigheadh i rudeigin feumail san fhear seo. Thionndaidh i duilleag bho dhuilleig gus na ràinig i na cogaidhean a bha dhìth oirre. Cogaidhean duaichnidh, tioram. Ann am beachd Eilidh bha e gu math freagarrach gum biodh iad taisgte air falbh ann an leabhraichean. Shaoil i gun còrdadh iad ris a' bhodach a bha na shuidhe mu a coinneamh. Bha an leabhar a bha esan a' leughadh cho aost ris fhèin, no eadhon na b' aosta. Bha an saoghal a' dol seachad gun fhios dha. 'S dòcha gun robh e air a bhith ann an cogadh a bha ann bho chionn fhada, 's gur e eachdraidh a bheatha a bha e a' leughadh. 'S dòcha gur e e fhèin a sgrìobh an leabhar.

5. Thug Eilidh sùil air a' bhodach. Nach b' uabhasach an ùine a bha e a' toirt a' leughadh nan duilleagan. Ach . . . cha robh e gan leughadh idir. Bha am bodach na chadal.

"Pss . . . ss . . .t!" ars Eilidh ris a' bhodach.

Cha do dhùisg am bodach.

"Cùm do theanga. Bi sàmhach," arsa boireannach a bha aig a' bhòrd.

6. Boireannach neònach, smaoinich Eilidh. Bha speuclairean tiugha oirre, agus ad chlò fireannaich air a ceann. Cha mhòr nach canadh Eilidh gu dearbha gur e fireannach a bha fon aid, mur a b' e na bha de ghrìogagan mu a h-amhaich 's na bha de fhàinneachan faileasach air a meuran. Cha robh ise na cadal idir.

7. Chuala Eilidh srann fann aig a' bhodach, srann a bha a' tighinn tro fheusaig liath a bha cho molach 's gun robh i a' falach a bheòil. Bha Eilidh a' feuchainn ri eachdraidh mu sheann chogaidhean a thogail às na bha air a beulaibh. Ach cha robh sin furasta. Bha cus a' dol air adhart mun cuairt oirre, ged nach robh càil a' tachairt.

8. Bha iad uile nan cadal, eadhon ged nach robh an sùilean dùinte. Agus aig amannan bha Eilidh a' smaoineachadh gun robh i fhèin na cadal cuideachd. 'S cha robh am bodach 's am boireannach agus càch beò ach ann an aislingean. Ach cha b' urrainn dhi a sùilean a thogail bhon bhodach, agus seann chogaidhean a' falbh na b' fhaide bhuaipe. An fheusag agus an seann chòta salach.

9. Smaoinich Eilidh gun èigheadh i aig àirde a cinn gun robh an leabharlann na theine. Bheireadh sin orra dùsgadh. Ach bha feadhainn dhiubh cho aost 's gur dòcha gun tigeadh grèim-cridhe orra. 'S cha robh i ag iarraidh sin air a cogais. 'S bha an eachdraidh a bha Eilidh a' sireadh a' dol air ais na b' fhaide ann an eachdraidh.

10. Rinn am bodach srann eile. Bha an srann na b' àirde an turas seo. Carson nach do dh'iarr am boireannach airsan a bhith sàmhach, mar a dh'iarr i air Eilidh? Carson a dh'iarradh? Bha i fhèin na cadal ged bha i na dùisg. 'S rinn am bodach srann eile.

11. Cha b' urrainn do Eilidh cumail oirre na b' fhaide. Dh'amas i le a bròig air cas a' bhodaich, agus leig i breab thuige. Thàinig èigh an iongnaidh tro na bilean aige, 's bha esan agus càch a-nise nan làn dùisg. Bha am boireannach a' crathadh a cinn.

"Tiugainn a dhanns," ars Eilidh ris a' bhodach.

"Bi sàmhach," ars am boireannach.

"Thèid sinn a dhanns," ars am bodach.

12. Dh'èirich iad le chèile, Eilidh agus am bodach leis an t-seann chòta, agus thòisich iad a' danns timcheall air na sgeilpean san leabharlann. Chaidh iad seachad air iomadh ùghdar air na sgeilpean. Agus chaidh am bodach seachad air fhèin. Cha do mhothaich càch gun robh Eilidh agus am bodach a' danns.

"Innisibh dhomh mu na seann chogaidhean," ars Eilidh ris a' bhodach.

13. Dh'innis am bodach eachdraidh nan cogaidhean agus eachdraidh fhèin do Eilidh. Bha iad cho ceangailte ri chèile, smaoinich i.

14. Agus chùm iad orra a' danns, a' gàireachdainn ri mìle ùghdar, ri mìle carragh-cuimhne air mìle sgeilp, agus am bodach a' gàireachdainn ris fhèin.

"Cha do thog mi an t-ainm agaibh," ars Eilidh.

Cha do thog, oir cha robh e air innse dhi.

"Cha do dh'aithnich thu idir mi," ars am bodach. "'S e Julius Caesar an t-ainm a tha ormsa."

15. Agus chùm iad orra a' danns am measg nan leabhraichean . . . gus na sgrìobh Eilidh am facal mu dheireadh mar fhreagairt air a' cheist mu dheireadh ann am pàipear deuchainn na h-eachdraidh ann an Àrd-sgoil Chamas na Sròine.

"Caogad san Fhàsach" - Acair Earranta 2014

Lean ort chun nan ceistean air an ath dhuilleig.