Diagramau brigyn a dail

Mae diagram brigyn a dail yn un ffordd o grwpio dy ddata’n ddosbarthiadau a dangos siâp y data.

Enghraifft o ymchwiliad

Mae prawf mathemateg wedi ei farcio allan o \({50}\). Mae marciau’r dosbarth yn cael eu dangos isod:

Tabl yn dangos marciau 30 o ddisgyblion mewn prawf mathemateg

Dyma’r holl wybodaeth sydd ei hangen, ond mae’n anodd iawn ei dehongli. Er enghraifft, ydy hi’n hawdd dweud a gafodd mwy o blant farciau yn y \({20au}\) nag yn y \({30au}\)? Alli di ddweud yn syth beth oedd y marc uchaf, neu a gafodd mwy nag un person yr un canlyniad?

Un ffordd o gyfleu’r data er mwyn gallu ateb y cwestiynau hyn ydy mewn diagram brigyn a dail. Mae’r diagram hwn yn dangos yr un canlyniadau’n union â’r enghraifft uchod:

Diagram brigyn a dail
curriculum-key-fact
  • Mae'r diagram brigyn a dail yn cael ei ffurfio drwy rannu’r rhifau’n ddwy ran – yn yr achos hwn, degau ac unedau.
  • Mae'r degau’n ffurfio’r ‘brigyn’ a’r unedau’n ffurfio’r ‘dail’.
  • Mae'r wybodaeth hon yn cael ei rhoi yn yr Allwedd.

Mae’r rhifau fel arfer wedi eu trefnu:

Diagram brigyn a dail

Un rhes o ddiagram brigyn a dail: \({2}\) ydy’r brigyn, ac \({1},~{3},~{4},~{4},~{5}\) a \({7}\) ydy’r dail yn dangos y rhifau \({21},~{23},~{24},~{24},~{25},\) a \({27}\) yn eu trefn.

Gan ddefnyddio’r diagram brigyn a dail uchod, ateba’r cwestiynau canlynol.

Question

Sawl plentyn sgoriodd \({36}\)?

Gelli di ganfod hyn drwy edrych ar draws o’r \({3}\) yn y golofn degau:

Diagram brigyn a dail

Felly mae \({2}\) o blant wedi sgorio \({36}\).

Question

Beth oedd y sgôr mwyaf cyffredin?

Gelli di ganfod hyn o'r diagram brigyn a dail drwy edrych am y rhediad hiraf o rifau.

Diagram brigyn a dail

Felly \({17}\) oedd y sgôr mwyaf cyffredin.

Move on to Test
next