Beth mae Islam yn ei ddweud am briodas?

Natur a phwrpas priodas

Mae’r rhan fwyaf o Fwslimiaid yn credu bod priodas yn rhan sylfaenol o fywyd. Mae priodas yn gytundeb rhwng dyn a menyw i fyw gyda’i gilydd fel gŵr a gwraig. Enw’r cytundeb priodas yw nikah.

Mae’r rhan fwyaf o Fwslimiaid yn credu mai pwrpas priodas yw:

  • cadw’n ffyddlon i’w gilydd am weddill eu bywydau
  • cael plant a’u magu yn y ffydd Fwslimaidd

Mae llawer o gyfeiriadau at briodas yn y Qur'an. Mae Mwslimiaid yn credu mai’r Qur’an yw gair Duw, gafodd ei ddatgelu i’r Proffwyd Muhammad, felly maen nhw’n dilyn ei ddysgeidiaethau am briodas.

quote
Ac ymysg Ei arwyddion yw hwn, sef Iddo greu i chwi gymar ymhlith eich hunain, fel y medrwch fyw mewn heddwch a thangnefedd gyda nhw, ac mae Ef wedi rhoi cariad a thrugaredd rhwng eich (calonnau).Qur'an 30:21

Mae Mwslimiaid hefyd yn ystyried dysgeidiaethau a gweithredoedd y Proffwyd Muhammad fel ffynhonnell awdurdod. Mae’r Qur'an yn dweud bod y Proffwyd wedi priodi, felly mae’r rhan fwyaf o Fwslimiaid yn ceisio dilyn ei esiampl.

Yn ôl y Qur'an, mae gan ddynion Mwslimaidd hawl i gael hyd at bedair gwraig, cyn belled eu bod nhw’n trin pob un yn gyfartal. Enw’r arfer hwn yw amlbriodas. Fodd bynnag, os nad ydyn nhw’n gallu trin eu gwragedd yn gyfartal, mae dynion Mwslimaidd yn cael eu cynghori i gael dim ond un wraig, a dyma sy’n arferol yn y rhan fwyaf o gymdeithasau Islamaidd modern. Mae amlbriodas yn anghyfreithlon yng Nghymru a gwledydd eraill y Deyrnas Unedig.

quote
Prioda’r fath wragedd sy’n ymddangos yn dda i ti, dwy, neu dair, neu bedair; os byddi di ofn na fyddi’n gweithredu’n gyfiawn, yna prioda un wraig yn unig.Qur'an 4:3

Does gan fenywod Mwslimaidd ddim hawl i gael mwy nag un gŵr.

Cyd-fyw

Dydy Mwslimiaid ddim yn cytuno â’r syniad o ryw cyn priodi felly dydy cyplau Mwslimaidd ddim fel arfer yn byw gyda’i gilydd, neu’n cyd-fyw, nes byddan nhw wedi priodi. Serch hynny, mae agweddau tuag at gyd-fyw yn newid. Mae’r newid hwn mewn agweddau’n golygu bod rhai Mwslimiaid yn penderfynu cyd-fyw yn hytrach na phriodi, ac maen nhw’n cael eu dylanwadu fwy gan werthoedd cymdeithas fodern.

curriculum-key-fact
Mae godineb wedi ei wahardd i bob Mwslim oherwydd ei fod yn tanseilio rhwymau priodas.

Beth mae hyn yn ei olygu yn ymarferol?

Mae llawer o Fwslimiaid yn derbyn priodasau wedi’u trefnu, lle mae rhieni’n rhan o’r broses o ddewis gŵr neu wraig addas i’w plentyn pan fydd yn oedolyn, oherwydd:

  • mae gan y teulu lais yn y broses o ddewis pwy fydd eu mab neu ferch yn ei briodi
  • gall y teuluoedd ddod i adnabod ei gilydd a theimlo’n gyfforddus â’r uniad

Mae llawer o Fwslimiaid yn erbyn partneriaethau sifil a phriodasau o’r un rhyw oherwydd:

  • maen nhw’n credu bod cyfunrywioldeb yn haram
  • maen nhw’n credu bod priodas yn gytundeb rhwng dyn a menyw sydd â’r potensial i greu plant