Sancteiddrwydd bywyd

Mae’r term sancteiddrwydd bywyd yn golygu’r graddau yr ystyrir bod bywyd dynol yn werthfawr.

Mae Iddewon yn credu bod bodau dynol wedi’u gwneud fel rhan o gread Duw ac ar ddelw Duw. Felly, dylid rhoi gwerth ar fywyd dynol a’i ystyried yn gysegredig ac yn rhodd gan Dduw. Oherwydd yr agweddau hyn at sancteiddrwydd bywyd, mae Iddewon yn credu mai dim ond Duw all roi bywyd, a dim ond Duw ddylai gymryd bywyd i ffwrdd.

quote
... Ddylai eich calon mo’ch argyhoeddi chi mai’r bedd yw eich dihangfa; oherwydd yn erbyn eich ewyllys rydych chi’n cael eich ffurfio, yn erbyn eich ewyllys cewch eich geni, yn erbyn eich ewyllys rydych chi’n byw, yn erbyn eich ewyllys byddwch chi’n marw...Moeseg y Tadau 4:22

Mae Iddewiaeth yn gwahardd llofruddio, fel y dywedir yn y Torah.

quote
Ystyrir unrhyw un sy’n difa bywyd dynol fel pe bai wedi difa byd cyfan, ac ystyrir bod unrhyw un sy’n arbed bywyd dynol wedi arbed byd cyfan.Talmud (Sanhedrin 37a)
curriculum-key-fact
Mae pob Iddew’n credu yn sancteiddrwydd bywyd, sef y syniad fod bywyd yn werthfawr ac yn gysegredig. Oherwydd hyn mae unrhyw ffurf ar lofruddiaeth wedi’i gwahardd mewn Iddewiaeth.

Pikuach nefesh

Mae’r term pikuach nefesh yn cyfeirio at y gred sy’n cael ei datgan yn y ddeddf Iddewig y dylai cadw bywyd dynol fod yn drech nag unrhyw ystyriaethau crefyddol eraill.

Er enghraifft, pe bai bywyd dynol mewn perygl o gael ei derfynu, yna caiff pob dysgeidiaeth arall yn y Torah eu diystyru a chaiff pob deddf arall ei rhoi o’r neilltu er mwyn sicrhau y gwneir popeth i geisio arbed y bywyd dynol. Mae sawl enghraifft i’w cael yn y Talmud sy’n trafod pa mitzvot y gellir eu diystyru os yw bywyd dynol mewn perygl.

Question

Beth yw ystyr ‘sancteiddrwydd bywyd’?

Sancteiddrwydd bywyd yw’r gred fod bywyd yn werthfawr ac yn gysegredig. Mae Iddewon yn credu bod pob bywyd dynol yn gysegredig am ei fod wedi’i greu ar ddelw Duw.