Cyfrifiadau titradu

Mae titradiadau’n gallu rhoi syniad i ti pa un o’r ddau hydoddiant yw’r mwyaf crynodedig.

Er enghraifft, os oes angen 20 cm3 o asid i niwtraleiddio 20 cm3 o alcali, mae’n debygol bod y ddau grynodiad yr un fath, cyn belled â bod yr asid a’r alcali’n adweithio mewn cymhareb 1:1.

Fodd bynnag, os oes angen 25 cm3 o asid i niwtraleiddio 20 cm3 o alcali, mae’r alcali’n fwy crynodedig oherwydd mae ganddo’r un nifer o ronynnau i adweithio â’r asid mewn cyfaint llai. Mewn geiriau eraill, yr adweithydd â’r cyfaint lleiaf sydd â’r crynodiad uchaf.

Galli di gyfrifo crynodiad hydoddiant mewn titradiad os wyt ti’n gwybod crynodiad yr hydoddiant arall. Byddi di’n gwneud hyn drwy gymharu. Os yw 20 cm3 o asid 0.1 mol/dm3 yn cael ei niwtraleiddio gan 10 cm3 o alcali, mae’n rhaid bod crynodiad yr alcali’n ddwywaith crynodiad yr asid, oherwydd dim ond hanner y cyfaint sydd ei angen i niwtralu’r asid. Gallwn ni ei gyfrifo â’r hafaliad hwn.

Crynodiad anhysbys = (cyfaint yr hydoddiant hysbys ÷ cyfaint yr hydoddiant anhysbys) × crynodiad yr hydoddiant hysbys

Crynodiad yr alcali = (20 ÷ 10) × 0.1 = 2 × 0.1 = 0.2 mol/dm3