Electronau a grwpiau

Darn o'r tabl cyfnodol. Wrth symud ar draws cyfnod dau, mae ffurfwedd electronau'r elfennau'n mynd o 2.1 i 2.8. Wrth symud i lawr grŵp dau, ffurfwedd electronau'r elfennau yw 2.2, 2.8.2 a 2.8.8.2.Darn o’r tabl cyfnodol

Colofnau yn y tabl cyfnodol – grwpiau

  • Enw’r colofnau fertigol yn y tabl cyfnodol yw grwpiau.
  • Mae’r elfennau mewn unrhyw un golofn fertigol yn yr un grŵp.
  • Mae’r grwpiau wedi’u rhifo o’r chwith i’r dde.
  • Mae gan elfennau yn yr un grŵp briodweddau cemegol tebyg i’w gilydd.
  • Mae nifer yr electronau ym mhlisgyn allanol pob elfen mewn grŵp yr un fath â rhif y grŵp.

Enghreifftiau

  • Mae gan holl elfennau Grŵp 1 – lithiwm (Li), sodiwm (Na), potasiwm (K), rwbidiwm (Rb), cesiwm (Cs) a ffranciwm (Fr) – un electron yn y plisgyn allanol.
  • Mae gan elfennau Grŵp 7 – fflworin (F), clorin (Cl), bromin (Br), ïodin (I) ac astatin (At) – saith electron yn y plisgyn allanol.
  • Mae gan elfennau Grŵp 0 – heliwm (He), neon (Ne), argon (Ar), crypton (Kr), senon (Xe) a radon (Rn) – blisg allanol llawn. Weithiau caiff Grŵp 0 ei alw’n Grŵp 8.

Rhesi yn y tabl cyfnodol – cyfnodau

Mae elfennau yn yr un rhes lorweddol yn yr un cyfnod. Mae’r cyfnodau wedi’u rhifo o’r top i’r gwaelod.

Mae rhif y cyfnod yr un fath â nifer y plisg electronau sy’n cynnwys electronau.

Move on to Test
next