Tonnau arhydol ac ardraws

Dirgryniadau sy'n trosglwyddo egni o le i le yw tonnau. Mae tonnau'n gallu bod yn arhydol neu'n ardraws.

Tonnau ardraws

Mewn tonnau ardraws, mae’r dirgryniadau ar ongl sgwâr i gyfeiriad y teithio a’r trosglwyddiad egni.

Llaw yn dal pen chwith y rhaff. Mae’r rhaff wedi’i thynnu’n dynn.

1. Mae llaw’n dal darn o raff yn dynn

Mae enghreifftiau o donnau ardraws yn cynnwys:

  • pob math o donnau electromagnetig
  • tonnau dŵr
  • tonnau S seismig

Tonnau arhydol

Mewn tonnau arhydol mae’r dirgryniadau yn mynd yn yr un cyfeiriad â’r cyfeiriad teithio a’r trosglwyddiad egni. Mae tonnau arhydol yn dangos mannau o gywasgiad a theneuad. Edrycha sut mae’r cywasgiad yn digwydd yn y mannau ble mae rhannau’r sbring yn agos at ei gilydd. Mae teneuad yn digwydd pan mae’r rhannau ymhell oddi wrth ei gilydd.

Llaw yn dal coil metel wedi’i ymestyn.

1. Sbring wedi ei ymestyn

Mae enghreifftiau o donnau arhydol yn cynnwys: