Beth mae Cristnogaeth yn ei ddweud am ysgariad ac ailbriodi?

Mae priodasau'n gallu chwalu ac mae hyn weithiau'n gallu golygu bod y cwpl yn penderfynu gwahanu, sef byw ar wahân. Mae'r gwahanu hwn yn gallu arwain at ysgariad os yw'r cwpl yn dewis dod â’r briodas i ben yn gyfreithiol.

Mae sôn am ysgariad yn y Beibl, sef prif ffynhonnell awdurdod ac arweiniad Cristnogion, yn aml. Dysgeidiaeth Iesu am ysgariad yw ei fod yn gallu arwain at odineb, sydd wedi'i wahardd yn y Deg Gorchymyn, ond roedd yn caniatáu ysgariad os oedd partner wedi bod yn anffyddlon.

quote
Rwy'n dweud wrthych, pwy bynnag sy'n ysgaru ei wraig, ond am anffyddlondeb, ac yn priodi un arall, y mae'n godinebu.Mathew 19:9

Mae'r dysgeidiaethau Cristnogol am ysgariad yn amrywio rhwng enwadau. Yn gyffredinol, maen nhw'n anghymeradwyo ysgariad, am eu bod nhw'n ystyried bod priodas yn sacrament a bod y cwpl wedi gwneud addewidion gerbron Duw i aros gyda'i gilydd am oes.

quote
Felly, yr hyn a gysylltodd Duw, peidied neb ei wahanu.Marc 10:9

Mae'r gwahanol eglwysi Cristnogol yn dehongli hyn mewn gwahanol ffyrdd:

  • Dydy'r Eglwys Gatholig ddim yn cydnabod ysgariad. Yr unig ffordd o ddod â phriodas i ben yw os yw un partner yn marw, neu os oes sail i ddirymiad. Mae Catholigion yn credu mai dirymiad yw'r unig ffordd o ddod â phriodas i ben. Er mwyn gallu dirymu priodas, rhaid iddi beidio â bod wedi'i chyflawni, neu rhaid gallu profi na ddylai'r briodas byth fod wedi digwydd. Efallai bydd ysgariad sifil yn cael ei ganiatáu i gwpl fel eu bod nhw wedi ysgaru yng ngolwg y wlad, ond bydd eu priodas yn parhau 'yng ngolwg Duw'. Mae hyn yn golygu na chaiff y naill bartner na'r llall ailbriodi mewn eglwys Gatholig..
  • Dydy Eglwys Loegr a'r Eglwys yng Nghymru ddim yn cefnogi ysgariad, ond maen nhw'n ei ganiatáu os yw'r briodas wir wedi chwalu fel nad oes modd ei hadfer. Mae rhywun sydd wedi cael ysgariad nawr yn cael ailbriodi mewn eglwys Anglicanaidd.

Bydd llawer o Gristnogion sy'n cael anawsterau â'u priodas yn ceisio gweithio drwyddyn nhw am eu bod nhw wedi addo gerbron Duw i aros gyda'i gilydd am weddill eu bywydau. Weithiau bydd cwpl yn mynd i'w heglwys i ofyn am gyngor a chefnogaeth. Fodd bynnag, weithiau bydd cwpl yn teimlo mai ysgariad yw'r unig opsiwn.

Bydd rhai enwadau Cristnogol yn caniatáu ysgariad fel dewis olaf, os yw'r cwpl wedi rhoi cynnig ar bob opsiwn arall, er enghraifft

  • cwnsela priodasol
  • siarad â ficer, offeiriad neu weinidog
  • treulio amser ar wahân

Ailbriodi

Ailbriodi yw'r term sy'n cael ei ddefnyddio mewn sefyllfa lle mae rhywun eisoes wedi priodi a chael ysgariad, ond yn dymuno priodi eto. Mae'r dysgeidiaethau Cristnogol am ailbriodi'n amrywio rhwng yr enwadau.

  • Dydy Catholigion ddim yn caniatáu ailbriodi. Mae hyn oherwydd bod yr unigolyn wedi torri addewidion ar ôl eu gwneud nhw gerbron Duw unwaith, ac felly maen nhw'n credu na ddylai gael y cyfle i wneud hyn eto.
  • Does gan enwadau eraill, fel yr Eglwys yng Nghymru, ddim barn ddiamod am hyn – maen nhw'n gadael i'r ficer ystyried amgylchiadau personol yr unigolyn a phenderfynu a ddylai gael cyfle i ailbriodi mewn addoldy. Weithiau, bydd rhai ficeriaid yn dewis peidio ag ailbriodi'r unigolyn, ond yn cytuno i fendithio'r briodas.

Beth mae hyn yn ei olygu’n ymarferol?

Bydd y rhan fwyaf o Gatholigion yn ceisio datrys problemau yn eu priodas er mwyn osgoi ysgariad, gan fod eu Heglwys yn gwahardd hynny. Os yw eu priodas wedi chwalu ac nad oes modd unioni pethau, mae ysgariad sifil ar gael iddynt ond ni fyddant byth yn cael ailbriodi yng ngolwg yr Eglwys Gatholig. Mae hyn oherwydd eu bod nhw wedi gwneud cyfamod bythol yn yr eglwys yn ystod seremoni eu priodas gyntaf.

Mewn rhai achosion, bydd yr Eglwys Gatholig yn caniatáu dirymiad i gwpl os nad yw eu priodas yn gweithio, os gallan nhw ddangos nad yw'r briodas yn 'ddilys'. Er mwyn i briodas fod yn ddilys, rhaid bodloni tair amod:

  • rhaid i'r cwpl briodi'n rhydd ac yn ddiamod
  • rhaid iddyn nhw garu ac anrhydeddu ei gilydd am oes
  • rhaid iddyn nhw dderbyn plant yn gariadus gan Dduw

Os bydd un neu'r ddau o'r partneriaid yn gallu dangos nad yw'r briodas yn bodloni unrhyw un o'r amodau hyn, maen nhw'n gallu gofyn i'r briodas gael ei datgan yn ddi-rym. Os bydd dyfarniad dirymedd yn cael ei ganiatáu, mae'r cwpl yn rhydd i ailbriodi ac i wneud hynny yn yr eglwys.

Bydd y rhan fwyaf o aelodau Eglwys Loegr a'r Eglwys yng Nghymru hefyd yn ceisio gweithio drwy unrhyw broblemau yn eu priodas er mwyn osgoi ysgariad. Fodd bynnag, os na allan nhw ddatrys y materion hyn, gallan nhw gael ysgariad a byddan nhw'n cael ailbriodi yn yr eglwys.

Move on to Test
next