Electrolysis halwynau tawdd

Mae sylweddau newydd yn ffurfio pan mae cyfansoddyn ïonig tawdd neu wedi’i hydoddi’n dargludo trydan. Er enghraifft, gallwn ni ddefnyddio plwm(II) bromid i gynhyrchu bromin a phlwm yn y broses ganlynol:

  1. rhoi plwm(II) bromid solid mewn crwsibl a’i wresogi dros losgydd Bunsen nes ei fod yn toddi
  2. rhoi dau electrod carbon yn yr electrolyt tawdd a gyrru cerrynt union rhwng y ddau

Rydyn ni’n dewis electrodau carbon am bod ganddyn nhw ymdoddbwynt uchel a’u bod nhw’n anadweithiol (ddim yn adweithio â’r adweithyddion a’r cynhyrchion yn ystod electrolysis). Mae’r tabl yn crynhoi’r arsylwadau.

ArsylwadEsboniad
Anod (positif)Swigod o nwy brownCynhyrchu anwedd bromin (Br2)
Catod (negatif)Metel hylif lliw arian yn bresennol ar yr electrod hwn o dan weddill yr electrolyt tawddCynhyrchu plwm (Pb)

Mae’n hawdd rhagfynegi cynhyrchion electrolysis electrolytau tawdd oherwydd maen nhw’n hollti i ffurfio’r elfennau:

  • mae’r metel yn ffurfio ar yr electrod negatif oherwydd dyna sy’n atynnu’r ïonau metel positif
  • mae’r elfen anfetel yn ffurfio ar yr electrod positif oherwydd dyna sy’n atynnu’r ïonau anfetel negatif
CyfansoddynAnod (positif)Catod (negatif)
Sinc clorid (ZnCl2)Clorin (Cl2)Sinc (Zn)
Alwminiwm ocsid (Al2O3)Ocsigen (O2)Alwminiwm (Al)