Creu portread - gwella'r portread

Cynnwys y wers hon

  • Gwers 4 o 4 am sut i greu portread
  • Dealltwriaeth o gymariaethau a rhagenwau.
  • Dau weithgaredd addas

Lesson content

  • Lesson 4 of 4 on how to create a portrait
  • Understanding of comparisons and pronouns
  • Two suitable activities

Llun ydy portread, llun o berson gan arlunydd neu awdur. Mae arlunydd yn tynnu llun o berson gan ddefnyddio pensil neu baent. Mae awdur yn tynnu llun o berson gan ddefnyddio geiriau i greu disgrifiad corfforol, personoliaeth a hanes

Sut mae creu darlun o gymeriad?

Mae'n bwysig canolbwyntio ar y nodweddion canlynol er mwyn cael darlun llawn o wahanol bobl:

  • disgrifio golwg
  • disgrifio personoliaeth
  • disgrifio gweithredoedd a hanes

Rydyn ni am ganolbwyntio ar ffyrdd i wella portread yn y wers hon.

Cymariaethau

Mae'n bwysig ein bod yn disgrifio pobl neu gymeriadau yn ddiddorol bob tro. Mae defnyddio cymariaethau yn ffordd o greu darlun byw ohonynt. Fe allwn ni ddefnyddio cymariaethau syml, er enghraifft,

Roedd gan Alys wallt hir melyn fel yr haul a llygaid glas fel y môr.

Mae angen i ni wella ein disgrifiad eto gan ddefnyddio cymariaethau gwahanol.

Gweithgaredd 1 / Activity 1

Beth am roi cynnig ar ddisgrifio Alys gan ddefnyddio cymariaethau gwell?

Gwna ddau neu dri chynnig.

Try to describe Alys using better similes.

Make two or three attempts.

Enw, enw, enw...

Pan ydyn ni'n ysgrifennu portread rydyn ni'n disgrifio'r person neu'r cymeriad yn fanwl. Diflas iawn fyddai enwi'r person neu'r cymeriad hwnnw bob tro!

Darllena’r disgrifiad hwn:

Merch dal yw Sian ac mae gan Sian liw haul a gwallt melyn, byr, syth. Mae gan Sian wyneb tlws fel doli a chorff fel balarina. Mae Sian yn hoffi gwisgo dillad ffasiynol ac mae hi'n byw ac yn bod yn y dref yn gwario ei harian poced ar ddillad newydd. Pan yw Sian yn mynd i ddisgo, mae llygaid y bechgyn i gyd yn troi tuag ati gan ei bod mor ddeniadol. Mae'r merched i gyd yn eiddigeddus o Sian!

Nawr, darllena’r disgrifiad hwn eto. Beth sy'n wahanol ynddo tybed?

Mae Sian yn ferch dal iawn ac mae ganddi liw haul a gwallt melyn, byr, syth. Mae ganddi wyneb tlws fel doli a chorff fel balarina. Mae hi'n hoffi gwisgo dillad ffasiynol ac mae hi'n byw ac yn bod yn y dref yn gwario ei harian poced ar ddillad newydd. Pan yw hi'n mynd i ddisgo, mae llygaid y bechgyn i gyd yn troi tuag ati gan ei bod mor ddeniadol. Mae'r merched i gyd yn eiddigeddus o Sian!

Pan ydyn ni'n ysgrifennu am yr un person, mae'n gallu bod yn ddiflas iawn i ddarllen enw'r person neu'r cymeriad hwnnw bob tro. Rydyn ni felly'n defnyddio rhagenwau yn lle'r enw.

Pan ydyn ni'n disgrifio bachgen neu ddyn, rydyn ni'n defnyddio e neu fo.

Er enghraifft

Mae e/o …

Mae ganddo e/fo…

Roedd e/o...

Pan ydyn ni'n disgrifio merch neu fenyw, rydyn ni'n defnyddio hi.

Er enghraifft

Mae hi...

Mae ganddi hi...

Roedd hi...

Mae hyn yn gwneud y disgrifiad yn llawer mwy ddiddorol i'w ddarllen.

Gweithgaredd 2 / Activity 2

Ysgrifenna baragraff am ddyn rwyt ti’n ei ‘nabod.

Cofia ddefnyddio e neu fo ac mae ganddo e/fo er mwyn gwneud y disgrifiad yn llawer mwy diddorol i'w ddarllen.

Write a paragraph about a man you know.

Remember to use he and he has to make the description much more interesting to read.

Enghraifft o bortread / An example of a portrait

Mae Rav ac Elin yn disgrifio eu harwyr teuluol: pêl-droediwr a pheilot.

Rav and Elin describe their family heroes: a footballer and a pilot.

Cwis / Quiz

Faint wyt ti wedi ei ddysgu? Rho gynnig ar y cwis hwn!

How much have you learned? Have a go at this quiz!

Bitesize - Cyfnod Sylfaen
Bitesize - Cyfnod Allweddol 2
Bitesize - Cyfnod Allweddol 3