Bà Rice là ngoại trưởng Mỹ đầu tiên thăm Libya từ 1953

Phát biểu sau cuộc họp lịch sử với lãnh đạo Libya Muammar Gaddafi, bà Rice nói hai bên còn một số khác biệt, nhưng đã bắt đầu kỷ nguyên mới của sự hợp tác song phương.

Bà cho hay một thỏa thuận trao đổi văn hóa sẽ được ký kết, và Mỹ hy vọng sẽ sớm bổ nhiệm đại sứ tại Tripoli.

Ngoại trưởng Rice và Đại tá Gaddafi gặp nhau trong một khu nhà từng bị Hoa Kỳ ném bom hồi năm 1986 vì lý do Mỹ cho rằng Libya đã tham gia tấn công khủng bố.

Sau cuộc hội đàm bà Rice đã rời Libya đi Tunisia, chặng tiếp theo trong chuyến công du Bắc Phi của bà, trong đó có Algeria và Morocco.

Hội đồng Bảo an

Tại một cuộc họp báo ở Tripoli, Ngoại trưởng Mỹ nói hai bên đã đạt tiến bộ một cách thiết thực.

Bà Rice tuyên bố: "Chúng tôi đã bàn về một thỏa thuận khung trong lĩnh vực đầu tư thương mại để cải thiện môi trường đầu tư, điều mà tôi biết nhiều công ty Mỹ mong muốn".

"Chúng tôi đang hợp tác với Libya với tư cách ủy viên không thường trực của Hội đồng Bảo an LHQ."

	Ông Gaddafi đã có thay đổi quan điểm

Tuy nhiên, bà Rice cũng nói rằng các cuộc thương lượng còn đang trong giai đoạn sơ khởi.

"Quan hệ giữa Hoa Kỳ và Libya đang được xúc tiến theo chiều hướng tích cực nhưng còn nhiều việc phải làm. Chúng tôi đã thiết lập được cơ sở tốt cho quan hệ hai bên."

Bà Rice đã có hai tiếng đồng hồ nói chuyện riêng với ông Gaddafi.

Bà cho hay bà đã trình bày với ông Gaddafi về các kế hoạch của Hoa Kỳ trong việc thiết lập căn cứ quân sự lớn tại Phi châu - được biết dưới tên Africom - với mục tiêu "giúp người châu Phi " trong các lĩnh vực như gìn giữ hòa bình.

Bà khẳng định nước Mỹ không có "bất cứ kẻ thù truyền kiếp nào".

Bồi thường

Khi được hỏi bà có nêu các vấn đề về nhân quyền với ông Gaddafi hay không, bà Rice nói bà đã đề cập tới một số trường hợp một cách 'tôn trọng' và nhấn mạnh tầm quan trọng của việc duy trì 'đối thoại cởi mở về các chủ đề, trong đó có nhân quyền'.

Ngoại trưởng Libya Abdel Rahman Shalgam nói hiện diện của bà Rice là bằng chứng cho thấy Libya, Hoa Kỳ và cả thế giới đều đã thay đổi.

Quan hệ giữa Hoa Kỳ và Libya đang được xúc tiến theo chiều hướng tích cực tốt nhưng còn nhiều việc phải làm. Chúng tôi đã thiết lập được cơ sở tốt cho quan hệ hai bên.   Ngoại trưởng Rice

Tuy nhiên phóng viên BBC tại Tripoli nói rằng chuyến đi của bà Rice tới Libya chỉ là một cử chỉ ngoại giao của người Mỹ.

Tuy hai bên không gọi nhau là thân hữu, họ đều có vẻ mong muốn hàn gắn quan hệ đã nhiều phen sứt mẻ.

Bà Rice là bộ trưởng ngoại giao Hoa Kỳ đầu tiên tới thăm Libya kể từ 1953.

Libya nằm trong danh sách hỗ trợ khủng bố của bộ ngoại giao Mỹ cho tới tận 2003, khi nước này tuyên bố từ bỏ vũ khí hủy diệt hàng loạt và phản đối khủng bố.

Hồi đầu tháng này, Libya chấp thuận trả bồi thường cho gia đình các nạn nhân vụ đánh bom Lockerbie, mà nước này mới nhận trách nhiệm.

Đổi lại các nạn nhân Libya trong đợt không tạc trả đũa của Mỹ tại Libya năm 1986 cũng được bồi thường.