VN sẽ nói gì về vùng phòng không TQ?

  • 4 tháng 12 2013
Su-30 của Việt Nam bay trên Trường Sa
Liệu máy bay quân sự của Việt Nam có thể tự do bay trên Biển Đông nếu Trung Quốc áp đặt vùng phòng không?

Một học giả Việt Nam chuyên theo dõi tình hình Biển Đông dự đoán Trung Quốc có khả năng áp đặt một vùng phòng không lên vùng biển mà họ hiện có tranh chấp với các quốc gia Đông Nam Á ‘nếu như họ thành công trên Biển Hoa Đông’.

Thạc sỹ Hoàng Việt nói ông trông đợi Việt Nam trong trường hợp đó sẽ có phản ứng mạnh mẽ như Hoa Kỳ và Nhật Bản.

Đại sứ Trung Quốc tại Philippines, bà Mã Kế Thanh, nói rằng nước bà có ‘quyền chủ quyền để thiết lập một vùng phòng không tại một vùng biển khác tương tự như họ đã làm trên Biển Hoa Đông', hãng tin Mỹ AP đưa tin.

Trong một cuộc họp báo vào tối thứ Hai ngày 2/12, khi được các phóng viên hỏi về khả năng Trung Quốc thiết lập một vùng nhận dạng phòng không trên Biển Đông, bà Mã nói rằng Trung Quốc có quyền quyết định ‘thời gian và khu vực thiết lập một vùng nhận dạng phòng không mới’.

Tuy nhiên vào lúc này bà không thể nói liệu Trung Quốc có làm điều này hay không, bà cho biết.

Bà Mã cũng nói rằng vùng phòng không trên Biển Hoa Đông lẽ ra không làm cho mọi người phải quan ngại.

“Tự do hàng không bình thường trong khu vực sẽ không bị cản trở nếu các chuyến bay đều báo cáo cho chính quyền Trung Quốc,” bà nói.

Tuy nhiên, đại sứ Mỹ tại Manila, ông Philip Goldberg, đã gọi hành động của Bắc Kinh là ‘nguy hiểm’.

“Chúng tôi không tin rằng hành động này có mục đích xây dựng lòng tin hay cải thiện tình hình bằng bất cứ cách nào mà ngược lại chỉ tạo ra căng thẳng và khả năng tính toán sai,” Goldberg nói với các phóng viên.

‘Mỹ phải ngăn chặn’

Thạc sỹ Luật Hoàng Việt, người chuyên theo dõi các diễn biến trên Biển Đông, bình luận với BBC rằng Trung Quốc ‘có khả năng sẽ làm điều tương tự trên Biển Đông nếu Hoa Kỳ và các quốc gia trong khu vực không có phản ứng rõ ràng’.

Ông Việt cho rằng Bắc Kinh đã tính toán rất kỹ khi đưa ra động thái này và nhận định rằng đó là ‘phép thử’ phản ứng của Mỹ và đồng minh ở khu vực châu Á-Thái Bình Dương.

Senkaku/Điếu Ngư
Trung Quốc đang muốn nắn gân Mỹ với việc thành lập vùng phòng không trên Biển Hoa Đông?

“Họ muốn xem mức độ cam kết và thực hiện của Mỹ đến đâu,” ông nói.

“Nếu Chính phủ Mỹ không có phản ứng thích đáng thì sẽ đe dọa vị trí của Mỹ, đặc biệt cam kết của Mỹ quay trở lại châu Á và niềm tin của các đối tác châu Á của Mỹ cũng sẽ lung lay,” ông nói thêm.

“Nếu Hoa Kỳ và các nước đồng minh không có phản ứng tương xứng thì Trung Quốc sẽ có động thái tương tự trên Biển Đông.”

“Cá nhân tôi trông chờ chuyến đi (Bắc Kinh) của ông phó Tổng thống Mỹ Joe Biden có những hành động nhất định với Trung Quốc để ngăn chặn hành động này của Trung Quốc tiếp tục,” ông nói.

Ông Việt phân tích rằng Trung Quốc có động thái này trên Biển Hoa Đông trước vì ‘cái khó nhất là Senkaku mà Trung Quốc có thể thành công thì họ có thể áp dụng cho những nơi khác’.

Đến lúc này, ông Việt cho rằng ‘chưa thể nói được Trung Quốc đã thành công hay chưa’ nhưng ‘Trung Quốc đã chủ động trong việc đưa ra chiến thuật này trong khi Mỹ tỏ ra bị động’.

Nhận định về vùng phòng không trong tranh chấp chủ quyền, Thạc sỹ Việt nói vùng phòng không ‘bổ sung’ cho yêu cầu chủ quyền và gây bất lợi cho các quốc gia khác có tranh chấp.

Ông nói ông trông chờ Việt Nam cũng phản ứng như Nhật Bản và Mỹ nếu như Trung Quốc thiết lập vùng phòng không trên Biển Đông.

“Nhưng vấn đề là Việt Nam có đủ năng lực làm điều đó hay không,” ông nói.

“Việt Nam có thể tuyên bố vùng nhận diện phòng không ở Biển Đông nhưng điều quan trọng là Việt Nam có làm được hay không,” ông nói thêm, “Nếu tuyên bố mà không thực hiện được thì đó cũng là một vấn đề.”

Tin liên quan