LHQ thảo luận dự thảo nghị quyết về Syria

  • 27 tháng 9 2013
Hơn 100 nghìn người đã thiệt mạng kể từ khi cuộc nổi dậy chống Tổng thống Assad nổ ra hồi năm 2011

Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc thảo luận về dự thảo nghị quyết giải giáp vũ khí hóa học của Syria, sau khi văn bản dự thảo này được cả Hoa Kỳ và Nga nhất trí.

Toàn bộ 15 thành viên của Hội đồng có thể sẽ bỏ phiếu vào chiều thứ Sáu, một nhà ngoại giao của Liên Hiệp Quốc tại New York cho biết.

Thỏa thuận này đã phá vỡ thế bế tắc tại Liên Hiệp Quốc về vấn đề Syria suốt hai năm rưỡi qua.

Đây được cho là một bước đi quan trọng trong kế hoạch mà Nga và Hoa Kỳ môi giới, theo đó Syria phải chấp nhận công bố danh sách vũ khí hóa học và tiêu hủy chúng trước giữa năm 2014.

Nga và Trung Quốc đã ba lần ngăn dự thảo nghị quyết được phương Tây hậu thuẫn tại Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc với nội dung chống lại Tổng thống Syia Bashar al-Assad.

'Ràng buộc và khả thi'

Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc đã bắt đầu bàn luận về bản dự thảo nghị quyết vào tầm 8 giờ tối, giờ địa phương, ngày 26/9.

Trước thềm cuộc họp, Moscow và Washington đã nhất trí về văn bản dự thảo.

Hoa Kỳ - được Pháp và Anh hậu thuẫn - đã tìm cách thúc đẩy một nghị quyết có kèm điều khoản đe dọa sử dụng hành động quân sự, điều mà Nga từng chống lại.

Cả năm nước đều là thành viên thường trực và có quyền phủ quyết của Hội đồng Bảo an.

Báo cáo của Liên Hiệp Quốc nói chất độc thần kinh sari đã được triển khai bằng hỏa tiễn ngày 21/8

Tuy nhiên, hai bên đã đi đến một thỏa thuận vào thứ Năm, 26/9.

Đại sứ Hoa Kỳ tại Liên Hiệp Quốc, bà Samantha Power, viết trên mạng Twitter: "Đã đạt được thỏa thuận với Nga về Nghị quyết của Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc, buộc Syria phải tiêu hủy vũ khí hóa học mà họ đã sử dụng nhằm vào người dân của mình. Tối nay sẽ mang ra bàn trước toàn thể Hội đồng Bảo an".

Bà cũng nói thêm rằng dự thảo "chỉ ra rằng việc Syria sử dụng vũ khí hóa học là mối đe dọa cho nền hòa bình và an ninh quốc tế, đồng thời đưa ra một quy tắc mới về việc cấm sử dụng vũ khí hóa học.

Đại sứ Anh, Sir Mark Lyall Grant, gọi bản dự thảo là "ràng buộc và khả thi".

Bộ trưởng Ngoại giao Nga, ông Sergei Lavrov, cũng xác nhận các bên đã đạt được được một thỏa thuận.

Mặc dù bản dự thảo có nói tới Chương VII của Hiến chương Liên Hiệp Quốc, vốn cho phép sử dụng hành động quân sự, sẽ cần phải có một nghị quyết thứ hai để điều này có thể xảy ra.

Đây là điều mà chắc chắn Nga sẽ bác bỏ, phóng viên BBC tại New York, Nick Bryant, bình luận.

Bản dự thảo cũng nói thủ phạm đằng sau vụ tấn công bằng vũ khí hóa học phải "bị quy trách nhiệm."

Tuy nhiên nó không đề cập đến việc thủ phạm phải bị xét xử tại Tòa án hình sự Quốc tế, một chi tiết khiến bản dự thảo này yếu hẳn đi so với bản dự thảo trước đó, phóng viên của chúng tôi nói thêm.

Mặc dù vậy, một quan chức cấp cao của Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ vẫn gọi thỏa thuận này là "bước đột phá".

Bước đột phá

Vị quan chức giấu tên này nói bản dự thảo "chỉ rõ rằng chính quyền Assad sẽ phải hứng chịu hậu quả nếu không chấp hành."

Nga và Mỹ đã thống nhất về kế hoạch cho vấn đề Syria mà hai nước này môi giới hồi đầu tháng Tám

Giới chức Nga và Mỹ cho biết Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc có thể sẽ bỏ phiếu về bản dự thảo nghị quyết vào tối thứ Sáu.

Kế hoạch do Mỹ-Nga môi giới đã được thống nhất hồi đầu tháng này.

Washington đã đe dọa sẽ sử dụng hành động quân sự để đáp trả vụ tấn công bằng vũ khí hóa học ở khu vực ngoại ô Ghout bên ngoài thủ đô Damascus vào ngày 21/8.

Một báo cáo của Liên Hiệp Quốc được công bố sau đó nói chất độc thần kinh sarin đã được sử dụng trong một cuộc tấn công bằng hỏa tiễn, mặc dù không quy trách nhiệm cho phía nào.

Pháp, Anh và Hoa Kỳ nói bản báo cáo rõ ràng đã củng cố cho quan điểm của các nước này, rằng chỉ có lực lượng chính phủ mới có khả năng thực hiện vụ tấn công.

Tuy nhiên, Nga đã bác bỏ lập luận này. Ông Lavrov nói Moscow có "cơ sở vững chắc" để tin rằng vụ tấn công là một hành động khiêu khích của quân nổi dây.

Tổng thống Syria Bashar al-Assad cũng nói quân nổi dậy là thủ phạm.

Hơn 100 nghìn người đã thiệt mạng kể từ khi cuộc nổi dậy chống lại Tổng thống Assad bắt đầu hồi năm 2011.

Hàng triệu người Syria đã phải rời bỏ đất nước để tỵ nạn ở những quốc gia láng giềng.