BBC navigation

Sex, dối trá và video: TQ một năm nhìn lại

Cập nhật: 16:13 GMT - thứ ba, 1 tháng 1, 2013

Năm 2012 là một năm của những bê bối ngoài ý muốn của chính quyền Trung Quốc trong lúc nước này thay lãnh đạo mới

Năm 2012 lẽ ra là một năm ổn định đối với Trung Quốc trong bối cảnh nước này chứng kiến sự thay đổi lãnh đạo cấp cao sau một thập kỷ.

Tuy nhiên mọi việc có vẻ như đã không xảy ra theo kịch bản trong bối cảnh những vụ tai tiếng dính dáng đến các quan chức đầy quyền lực xảy ra khắp nơi trên nước này; một số chỉ ở phạm vi địa phương, một số lan rộng khắp nơi.

Một trong những điều đáng chú ý là số lượng các vụ tai tiếng bị đào bới lên bởi giới blogger nhằm tố cáo các quan chức tham nhũng.

Trong lúc quan ngại về tham nhũng và thao túng quyền lực lan ra khắp nơi trong thế giới blog Trung Quốc, những người dân bất bình đã bắt đầu 'chiến dịch' vạch trần những gì mà họ cho là sai phạm từ các quan chức.

Tất cả những điều này xảy ra bất chấp những biện pháp của chính quyền ví dụ như hồi tháng Ba, khi hàng triệu blogger, bắt đầu từ Bắc Kinh, phải đăng ký tên thật để viết bài trên mạng. Đây là một trong những nỗ lực của chính phủ nhằm ngăn chặn sự lan tỏa của cái mà họ gọi là "tin đồn không có thật".

Tuy nhiên một số quan chức địa phương đã bị ép buộc phải từ chức sau khi nhiều cư dân mạng phải tự tay đưa ra ánh sáng những cáo buộc về sai phạm của họ.

Tuy nhiên, nhiều nhà phân tích cảnh báo rằng đây không thể được xem như là dấu hiệu cho một môi trường blog năng động và tự do ở Trung Quốc. Nhiều vụ bị vạch trần chỉ liên quan đến quan chức cấp thấp đến trung. Những câu chuyện liên quan đến các lãnh đạo cấp cao đều bị bóp nghẹt hoặc kiếm soát.

Nhiều blogger đã có khả năng thực hiện điều này, một phần vì sự cho phép của nhà cầm quyền. Thực ra, một số ý kiến cho rằng việc cho phép sự hoạt động trên mạng là một dạng ống van an toàn, một hướng đi thay thế các hành động chính trị hoặc cải cách nghiêm túc.

Những vụ tai tiếng lớn

Một trong những vụ tai tiếng lớn nhất trong năm, khiến Bí thư Trùng Khánh, ông Bạc Hy Lai, người đã từng được cho là sẽ đứng vào vai trò lãnh đạo cao nhất của Đảng Cộng sản Trung Quốc bị bắt. Vụ án của ông Bạc vỡ lở sau khi vợ của ông bị cáo buộc hạ sát một doanh nhân người Anh.

Nhà bất đồng chính kiến mù Trần Quang Thành, sau khi chạy trốn khỏi nhà riêng để xin tị nạn trong sứ quán Mỹ, gây ra những va chạm mới trong quan hệ ngoại giao hai nước.

Khi Vương Lập Quân, cựu cảnh sát trưởng Trùng Khánh, trốn vào sứ quán Mỹ tại Thành Đô hồi tháng hai sau khi bất đồng với Bạc Hy Lai, tin tức đã lan tỏa qua các trang blog, đặt nghi vấn về việc an ninh bông nhiên bị thắt chặt ngoài tòa sứ quán.

Vụ Bạc Hy Lai hoàn toàn bị bưng bít trên mạng

Hệ thống kiểm duyệt mạng hoạt động tích cực hơn bao giờ hết để ngăn chặn đường dẫn đến các sự kiện, khiến giới blogger phải ngày càng trở nên sáng tạo hơn.

Ví Dụ, "Bạc", tiếng Trung có thể mang nghĩa là "mỏng", vì thế cư dân mạng muốn mở diễn đàn bàn luận về vụ tai tiếng phải gọi ông này là "không dày". Những người muốn tìm kiếm tin liên quan đến Trần Quang Thành phải tìm cụm từ "người mù", mặc dù vậy cuối cùng chính từ nay cũng bị chặn.

Nhiều ý kiến trên mạng đặt ra câu hỏi: "Cả Vương Lập Quân và Trần Quang Thành đều chạy đến sứ quán Mỹ. Có vẻ như đây là nơi an toàn nhất trên thế giới."

Những cuộc điều tra về tài sản ngầm bởi các gia đình của những ủy viên Bộ chính trị từ các báo nước ngoài cũng hoặc bị chặn, hoặc bị đả kích.

Khi Bạc Hy Lai bị loại trừ, hàng loạt tin tức trong nước bắt đầu rộ lên những sau đó nhanh chóng bị ngăn chặn.

Cười trước tai nạn

Tuy nhiên, chiến thắng lớn nhất của thế giới blog đó là việc nhiều quan chức bị cách chức sau hàng loạt những tin tức và hình ảnh được đăng tải.

Những chiếc đồng hồ đắt tiền nói lên quá nhiều thứ?

Khi một quan chức tỉnh Sơn Tây bị nhìn thấy đang cười khi thăm hiện trường vụ tai nạn xe bus khiến 36 người chết, giới blogger đã phát động một chiến dịch chống đối khiến ông này bị cách chức.

Giới blogger tìm được nhiều hình ảnh của vị quan chức này đang sử dụng những chiếc đồng hồ mà theo một số nhận xét của người trong ngành, đáng giá tới 40 nghìn đôla. Cuộc điều tra dẫn đến việc người dân yêu cầu ông này phải bị điều tra.

Vị quan chức này sau đó giải thích trên trang mạng cá nhân của mình rằng ông phải cố gắng thoải mái trong lúc thăm vụ tai nạn và có lẽ là đã "tỏ ra quá thoải mái trong một giây phút không đề phòng."

Ông này cũng nói là tiền mua đồng hồ là tiền "hợp pháp". Nhưng điều này cũng không tránh được khỏi việc bị cách chức của ông.

Người tình tuổi teen

Vụ ông Lôi bị cách chức là một chủ đề được bàn luận nhiều trên những trang blog Trung Quốc

Trong tháng 11, những hình ảnh trong một clip sex trên mạng của ông Lôi Chính Phú, Bí thư quận ủy Bắc Bội, Trùng Khánh được lan truyền đi khắp nơi.

Việc ông Phú bị cách chức là một trong những chủ đề nóng hổi được bàn đến trong thế giới blog của Trung Quốc.

Những hình ảnh trong clip cho thấy ông Phú, 57 tuổi, đang quan hệ tình dụng với người tình 18 tuổi của mình. Ông Phú liên tục bác bỏ cáo buộc này, tuy nhiên các quan chức địa phương thừa nhận người trong hình thực sự là ông.

Ông này sau đó bị cách chức, và các cuộc điều tra đang được tiến hành.

Khi được BBC hỏi về vụ ông Phú, phóng viên điều tra Zhu Ruifeng, người có nhiều đóng góp trong việc vạch trần sự việc nói "Tôi rất tự hào trong việc chống lại các quan chức suy đồi".

Vị quan chức và cặp chị em sinh đôi

Trong tháng 12 năm 2012, cảnh sát trưởng thành phố Wushu thuộc tỉnh Tân Cương bị cách chức vì cáo buộc cặp bồ với một cặp chị em sinh đôi, báo trong nước cho biết.

Cáo buộc với ông Qi Fang nói ông đã giao hai vị trí trong ngành cảnh sát cho hai cô người tình của mình. Ông này cũng bị cáo buộc là đã thuê hai căn hộ đắt tiền cho cặp chị em này và đưa chi phí thuê nhà vào ngân sách công, Tân Hoa Xã cho biết.

Hãng thông tấn này sau đó cũng dẫn lời một quan chức khác nói rằng "một số thông tin trên mạng" là đúng, số còn lại "chưa chắc chắn".

Con trai cảnh sát

Chỉ vài ngày trước, một cảnh sát kỳ cựu bị đình chỉ công tác vì cáo buộc đã bao che cho con trai bất chấp người này bị ghi hình đã đối đầu với cảnh sát khi bị chặn vì say xỉn trong lúc lái xe.

Báo chí chính thống của Trung Quốc nói phó giám đốc cảnh sát tỉnh Sơn Tây bị đình chỉ công tác sau khi đoạn băng ghi hình được đăng tải khắp nơi.

Kết quả thử cồn trong máu con trai của viên cảnh sát này đã vượt qua mức cho phép, tuy nhiên nguồn tin báo chí cho biết người này đã được hộ tống về nhà bởi cảnh sát.

"Vợ lẽ" và đút lót?

Cũng trong tháng 12 năm 2012, báo chí Trung Quốc đưa tin thị trưởng thành phố Hình Đài, tỉnh Hà Bắc dính liếu đến một vụ tham nhũng.

Ông Liu Daqun bị cáo buộc đã nhận đút lót từ nhiều vụ bán đất và dự án xây dựng, cũng như có vợ lẽ, trong một lá thư từ một nhóm 29 người từ thành phố này đăng trên mạng.

Lá thư cũng nói hành động của ông này đã được báo cáo với chính phủ. Tuy nhiên chưa có phản hồi chính thức nào từ chính quyền địa phương.

Thêm về tin này

Chủ đề liên quan

BBC © 2014 BBC không chịu trách nhiệm về nội dung các trang bên ngoài.

Trang này hiển thị tốt nhất với phần mềm lướt mạng có mở CSS. Nếu không có chức năng này, hoặc phần mềm cũ, bạn vẫn đọc được nội dung trên trang này nhưng không tận dụng được hết các chức năng. Nếu có thể hãy nghĩ đến chuyện nâng cấp phần mềm hoặc mở CSS lên.