BBC navigation

Bầu cử Đài Loan và 'quan hệ tay ba'

Cập nhật: 14:08 GMT - thứ bảy, 14 tháng 1, 2012
Ông Mã Anh Cửu

Ông Mã Anh Cửu (áo cổ đỏ) tuyên bố tái thắng cử trong cuộc bầu cử tổng thống ở Đài Loan năm 2012.

Tổng thống đương nhiệm của Đài Loan, ông Mã Anh Cửu, thuộc Quốc Dân Đảng, vừa tuyên bố giành chiến thắng trong cuộc bầu cử tổng thống của đảo quốc này, với hơn 80% số phiếu bầu được kiểm.

Đây là một cuộc bầu cử quan trọng ở khu vực và được cho là thu hút sự chú ý rất sát sao của Trung Quốc lẫn Mỹ, hai cường quốc trong quan hệ tay ba với đài Loan lâu nay.

Một lý do trong tâm được tin là cuộc bầu cử có khả năng giúp định hình quan hệ quan trọng của hòn đảo với Trung Quốc và qua đó cũng tạo ra tác động tới quan hệ của Đài Bắc với Washington.

Ông Mã, người tìm kiếm nhiệm kỳ thứ hai của mình trên ghế tổng thống, đã chỉ dẫn không xa đối thủ chính của ông là bà Thái Anh Văn, ứng viên của đảng Dân chủ Tiến bộ (hay Dân Tiến Đảng - DPP) có sáu phần trăm số điểm trước thềm bầu cử.

"Tôi cảm thấy việc triển khai các tên lửa là mâu thuẫn với sự phát triển của mối quan hệ giữa Đài Loan và Trung Quốc đại lục. Chúng ta nên cải thiện các mối quan hệ một cách hòa bình"

Tổng thống Mã Anh Cửu

Ông Mã đã cải thiện rất nhiều mối quan hệ của Đài Loan dưới sự lãnh đạo của ông với Trung Quốc, nhưng bà Thái cho biết tiếp cận của ông có thể gây nguy hiểm cho chủ quyền của Đài Loan, vùng lãnh thổ ly khai lâu nay mà Trung Quốc không bao giờ công nhận độc lập.

Bắc Kinh luôn đặt sự quan tâm tới tình hình chính trị ở Đài Bắc, khi coi hòn đảo này là một tỉnh ly khai và muốn thống nhất nó với Trung Hoa lục địa.

Tại Đài Loan, khoảng 18 triệu cử tri tham dự cuộc bầu cử tổng thống lần này và bầu 113 thành viên quốc hội vào ngày 14 tháng Giêng.

Kết quả của các cuộc bầu cử lần này không chỉ xác định bối cảnh chính trị của hòn đảo trong những năm tới, mà đương nhiên có ý nghĩa rất lớn cho mối quan hệ với Trung Quốc và Mỹ, hai thế lực mạnh nhất trong khu vực Châu Á - Thái Bình Dương.

Với dân số 23 triệu, Đài Loan được coi là rất nhỏ so với người hàng xóm lục địa mạnh mẽ của nó, Trung Quốc, theo phân tích của Raymond Li, trưởng ban BBC Hoa ngữ.

Sẵn sàng thăm Trung Quốc

Bà Thái Anh Văn của Dân Tiến Đảng (DPP)

Bà Thái Văn của Dân Tiến Đảng (DPP) cho rằng chính sách của ông Mã Anh Cửu gây nguy hiểm cho độc lập của Đài Loan

Và mặc dù hòn đảo luôn tỏ ra độc lập hơn sáu thập niên nay, Trung Quốc luôn coi Đài Loan như một tỉnh ly khai cần được đoàn tụ với đất liền rốt cùng, trong khi Hoa Kỳ luôn giành sự ủng hộ quan trọng cho nền độc lập của Đài Loan thông qua các kênh chính trị, kinh tế và quân sự.

Do vậy, mối quan hệ với Bắc Kinh luôn là một chủ đề nóng tại các cuộc bầu cử ở Đài Loan.

Nét mới trong cuộc bầu cử lần này, có thể nói tới sự xuất hiện của ứng viên tổng thống là nữ giới đầu tiên tại Đài Loan, Tiến sĩ Thái Anh Văn, thuộc đảng đối lập chính, Dân Tiến Đảng (DPP).

Tốt nghiệp tiến sĩ từ Trường Kinh tế và Khoa học Chính trị London (LSE), Tiến sĩ Thái chỉ mới gia nhập DPP vào năm 2004 nhưng nhanh chóng vươn lên trở thành chủ tịch của đảng này bốn năm sau đó.

Kể từ khi DPP ủng hộ độc lập chính thức của Đài Loan từ Trung Quốc, mối quan hệ với Bắc Kinh đã không bao giờ là một điều dễ dàng.

Tuy nhiên, trong cuộc phỏng vấn của bà với Raymond Li ở Đài Bắc cuối tháng Mười Một, Tiến sĩ Thái cho biết, bà sẵn sàng cởi mở về thăm Trung Quốc, điều được coi như một bước tiến lớn từ một đảng luôn ủng hộ chính sách độc lập cho đảo quốc này từ xưa tới nay.

"Tôi nghĩ rằng nếu họ (Trung Quốc) ra lời mời, tôi khá cởi mở rằng sẽ không có bất kỳ điều kiện bất hợp lý nào kèm theo," Tiến sĩ Thái nói với BBC.

Hiện chưa rõ, sau diễn biến ông Mã Anh Cửu tái đắc cử lần này, bà Thái còn giữ quan điểm "về thăm Trung Quốc" nữa hay không, về cũng không rõ, chính quyền Bắc Kinh có còn muốn gửi giấy mời cho bà nữa hay không.

'Nhân tâm và tên lửa'

"Mỹ có lợi ích riêng của mình và họ sẽ không hy sinh chúng bằng cách đối đầu với Trung Quốc với Đài Loan"

Ứng cử viên Tống Sở Du thuộc Thân Dân Đảng

Tổng thống Mã nói với Raymond Li trong một cuộc phỏng vấn rằng một trong những thành công lớn của ông là giảm căng thẳng giữa Đài Loan và Trung Quốc trong ba năm qua. Và ông có một lời khuyên cho Bắc Kinh nếu họ muốn "đắc nhân tâm" ở Đài Loan.

Bắc Kinh nên loại bỏ các tên lửa nhắm vào đảo quốc ngay lập tức, bởi vì người Đài Loan sẽ hỏi. "Nếu bạn nói rằng bạn tốt với người dân Đài Loan, thì làm sao bạn lại nhắm mục tiêu hỏa tiễn vào đó?," ông Mã nói.

"Tôi cảm thấy việc triển khai các tên lửa là mâu thuẫn với sự phát triển của mối quan hệ giữa Đài Loan và Trung Quốc đại lục.

"Chúng ta nên cải thiện các mối quan hệ một cách hòa bình, "Tổng thống Ma nói với BBC.

Giống như Trung Quốc, Mỹ cũng sẽ để mắt theo dõi sát sao kết quả bầu cử của Đài Loan.

Mỹ là đồng minh lớn nhất của Đài Loan và có trách nhiệm với đảo quốc bởi Đạo luật Quan hệ Đài Loan nhằm giúp đỡ về quốc phòng cho hòn đảo.

Hồi tháng 01 năm 2010, Mỹ đã bán cho Đài Loan 6,7 tỷ USD vũ khí, điều đã làm các nhà lãnh đạo ở Bắc Kinh "tức điên lên."

Mỹ - người bạn quan trọng

Bầu cử ở Đài Loan

Các ủng hộ viên của ông Mã Anh Cửu tại cuộc bầu cử năm 2012.

Bất kỳ cuộc xung đột tiềm năng nào giữa Đài Loan và Trung Quốc đại lục, về đại thể, đều có thể thu hút sự tham gia của Mỹ.

Điều này có thể gây mất ổn định trong khu vực Châu Á - Thái Bình Dương và có thể còn xâu xa hơn.

Tuy nhiên, một chính trị gia khác, ứng viên tổng thống thứ ba, ông Tống Sở Du của Đảng Thân Dân, cho hay Đài Loan không còn có thể dựa vào Mỹ nhiều như trước đây nữa.

"Mỹ là một người bạn rất quan trọng của Đài Loan, do đó, việc chúng tôi duy trì một mối quan hệ tốt và xây dựng với Mỹ là rất quan trọng," ông nói với BBC.

"Tuy nhiên, chúng ta cũng nên hiểu rằng thời gian và môi trường đã thay đổi,"

"'Mỹ có lợi ích riêng của mình và họ sẽ không hy sinh chúng bằng cách đối đầu Trung Quốc với Đài Loan," cựu thành viên cao cấp lý khải khỏi Quốc Dân Đảng nói.

Có thể thấy, những thay đổi mới nhất trong chiến lược quân sự của Mỹ, với các triển khai chuyển dịch theo hướng khu vực Thái Bình Dương, đã tạo ra phản ứng cứng rắn từ Bắc Kinh mới đây.

Trong bối cảnh này, Đài Loan sẽ vẫn là một yếu tố gia tăng căng thẳng giữa hai bờ Thái Bình Dương, và điều này phụ thuộc rất nhiều vào người nào thắng cuộc trong kỳ bầu cử mới nhất, mà lần này, người săp ngồi vào chiếc ghế Tổng thống, một lần nữa lại là ông Mã Anh Cửu.

Thêm về tin này

Chủ đề liên quan

BBC © 2014 BBC không chịu trách nhiệm về nội dung các trang bên ngoài.

Trang này hiển thị tốt nhất với phần mềm lướt mạng có mở CSS. Nếu không có chức năng này, hoặc phần mềm cũ, bạn vẫn đọc được nội dung trên trang này nhưng không tận dụng được hết các chức năng. Nếu có thể hãy nghĩ đến chuyện nâng cấp phần mềm hoặc mở CSS lên.