Cập nhật: 15:28 GMT - chủ nhật, 16 tháng 1, 2011

Lào tìm thịnh vượng qua công ty tư nhân

Mae Bounnam, 48 tuổi

Voi châu Á vẫn được dùng làm sức kéo từ hàng thế kỷ nay.

Nước Lào Cộng sản, một trong số quốc gia nghèo nhất thế giới, bắt đầu thử nghiệm chủ nghĩa tư bản để hy vọng tìm kiếm thịnh vượng.

Ngay khi bình minh lên tôi lấy một chiếc xuồng máy chạy ngang qua dòng sông màu nâu để gặp Mae Bounnam, 48-tuổi.

Khi mặt trời bắt đầu lên, Mae tìm đường đi xuống từ khu rừng rậm nơi vừa ngủ qua đêm.

Mae là một con voi châu Á được cứu thoát khỏi cuộc sống suốt đời làm việc khai thác gỗ để trở thành một phần tinh thần mới của doanh nghiệp tư nhân ở Lào.

Chính quyền cộng sản nay đang khuyến khích các doanh nghiệp tư nhân, và làng voi bên ngoài thị trấn xinh đẹp Luang Prabang, vốn nổi tiếng với những ngôi chùa Phật giáo và các nhà tu hành mặc trang phục màu da cam, đang thu hút rất nhiều khách du lịch muốn có cơ hội để nhìn thật gần những con voi này.

Tên cũ của Vương quốc Lào được dịch là "Vùng đất triệu voi". Mặc dù số lượng voi còn lại nơi đây ít hơn so với cái tên gọi đó, hóa ra nếu thêm dấu vào tên gọi này thì nó lại có nghĩa là "Thung lũng voi", vì vậy có lẽ chưa bao giờ có một triệu con voi ở nơi đây cả.

Mae bị mù một mắt vì một cành cây chọc vào trong khi làm công việc cũ của mình, và một vết thương khác khiến cô voi này mang một lỗ thủng nhỏ ở tai phải của nó. Nhưng cô voi rất to và khi người quản tượng và tôi ngồi trên lưng nó, nó đưa chúng tôi đi nhẹ nhàng như không.

Quản tượng Lid và phóng viên Claudia Hammond

Khi tấn công, voi có thể chạy với tốc độ 50 cây số giờ

Người quản tượng cho tôi biết đây chính là thời gian cô voi ưa thích nhất trong ngày, và tôi cưỡi voi đi từ bờ sông bùn lầy thẳng tới phần sâu nhất trên sông, nơi dường như cô có vẻ khoái chí khi khuỵu đầu gối xuống để “nhúng” tôi xuống nước.

Trong khi người quản tượng chân trần, ông Lid, ngồi phía sau tôi thản nhiên sử dụng chiếc điện thoại Blackberry của ông, tôi dùng bàn chải cọ rửa, làm sạch lá và bụi bẩn trên lớp da tinh tế tới mức đáng ngạc nhiên trên đầu và lưng cô voi này.

Trong một đất nước mà cơ hội việc làm vẫn còn ít, làm việc trong ngành du lịch là một thay thế cho nền nông nghiệp tự cung tự cấp của Lào.

Những bài hát về an toàn

Một ngày đường lái xe về phía Tây đưa tôi đến một khu vực từng một thời chủ yếu thống trị bởi canh tác, nhưng có cảm giác như thể nơi đây đang sẵn sàng cho một cái gì đó mới.

Các khu vực xung quanh thị trấn Phonsavan là nơi bị bom nhiều nhất trên thế giới.

Trong cuộc chiến tranh bí mật giữa năm 1964 và 1973, Mỹ đã chi 2 triệu USD (tương đương 1,3 triệu bảng Anh) mỗi ngày thả bom vào khu vực này của Lào trong một nỗ lực không thành công để ngăn chặn chủ nghĩa cộng sản bám rễ.

Nó tương đương với một chiếc máy bay chở đầy bom cứ tám phút rơi xuống một lần trong suốt chín năm.

Trên Cánh đồng Chum, nơi có hàng trăm chum đá khổng lồ bí ẩn được làm từ trên 2.500 năm trước, tôi đã nhìn thấy những hố bom kích thước lớn như những bể bơi.

Vỏ bom được dùng làm kẻng nhưng vẫn còn nguy cơ với bom chưa nổ còn sót lại

Người dân địa phương tận dụng các loại vũ khí cũ. Vỏ tên lửa – rocket - được dùng làm khung cửa sổ và bom bi đã được phá ngòi nổ phục vụ như gạt tàn thuốc lá trong các quán cà phê - thậm chí một trong số các quán cà phê này còn được đặt cái tên thích hợp – Những hố bom.

Tuy nhiên, hàng ngàn những vũ khí chưa nổ vẫn còn đó và lúc này lúc khác trẻ em vẫn bị cụt tay chân do các vụ nổ khi đi lượm nhặt bom cũ trông giống như trái tennis vàng bóng. Những bài hát về an toàn đầu tiên mà các em học ở trường không phải là về đi qua đường an toàn, mà về sự nguy hiểm của việc chạm vào bất kỳ kim loại nào mà các em có thể tìm thấy.

Hơn một nửa số nông dân trong vùng nói rằng họ muốn mở rộng hoạt động của mình nếu không vì nỗi sợ rằng cấy trồng mở rộng thêm đất canh tác có thể động chạm tới một trái bom còn chưa nổ.

Một tổ chức từ thiện quốc tế, Mines Advisory Group (Nhóm tư vấn về mìn), đang trải qua những công việc khó nhọc nhằm cố gắng tháo gỡ bom mìn ở khu vực này, và người phát ngôn của họ nói với tôi một lợi ích phụ là sự tham gia của phụ nữ địa phương trong công việc dũng cảm và quan trọng này đó là nâng cao địa vị của người phụ nữ trong thị trấn.

Nhìn vào tờ quảng cáo việc làm trên các tờ báo địa phương, rõ ràng là có rất ít cơ hội ngoài công việc với các tổ chức phát triển đang làm việc ở đây.

Tuy nhiên, tại thị trấn này cơ sở hạ tầng mới đang được xây dựng.

Đi bộ quanh thị trấn bằng phẳng đầy bụi này rõ ràng có thể thấy rất nhiều hy vọng cho tương lai.

Cách ngôi chợ cũ không xa, nơi những con chim nhỏ được giết thịt và nướng nguyên con, có những tòa nhà mới nơi các công ty phát triển nhà ở đặt văn phòng, mỗi công ty lùi vào từ đường chính bằng một lối lái xe vào rất hoành tráng.

Bản đồ Lào

Có một tuyến đường đôi với đèn đường chiếu sáng mới được đưa vào hoạt động chỉ cách đây vài tuần. Tuy nhiên, khi tôi đi bộ dọc theo vỉa hè vào buổi tối, hầu như không thấy một chiếc xe hơi hoặc xe máy nào đi qua trên con đường mới hoàn hảo này.

Có cảm giác gần giống như một thị trấn lớn hơn đang ở trong tình trạng bị quên lãng, chờ đợi một tương lai lớn hơn. Nhưng đầu tư vào vùng đang đến - từ Trung Quốc, Hàn Quốc và Thái Lan - và người dân có vẻ lạc quan. Cách đây một vài ngày thị trường chứng khoán Lào mở cửa lần đầu tiên, bắt đầu chỉ với hai công ty.

Có cảm giác rằng Lào đang chuyển mình từ những trận đánh cũ và hy vọng sẽ theo bước nước láng giềng Trung Quốc tiến vào thời kỳ của sự thịnh vượng mới.

Nhà lãnh đạo Hmong, ông Vàng Pao, mới qua đời gần đây, sẽ được nhiều người thương tiếc, nhưng cái chết của ông cũng phá đi một trong những níu kéo cuối cùng với các cuộc chiến tại Đông Dương trước đây.

Trong những năm gần đây, ông kêu gọi một kỷ nguyên mới của "hòa bình, thịnh vượng và hòa giải trở lại với đất nước Lào". Người dân Lào nơi đây đang hy vọng rằng doanh nghiệp tư nhân sẽ mang đến cho họ giải pháp.

BBC © 2014 BBC không chịu trách nhiệm về nội dung các trang bên ngoài.

Trang này hiển thị tốt nhất với phần mềm lướt mạng có mở CSS. Nếu không có chức năng này, hoặc phần mềm cũ, bạn vẫn đọc được nội dung trên trang này nhưng không tận dụng được hết các chức năng. Nếu có thể hãy nghĩ đến chuyện nâng cấp phần mềm hoặc mở CSS lên.