Phạm Khiêm Tạp chí Việt Nam Ngày Nay

	Các nhà đầu tư Hoa Kỳ hiện diện đông đảo tại các diễn đàn kinh doanh, đầu tư bên lề hội nghị APEC 2006 tại Hà Nội

Kết quả là nhiều tỷ đô la đã được hứa hẹn đầu tư tại Việt Nam. Các phân tích gia nói diễn đàn APEC vừa qua tại Hà Nội đã tạo ra hiệu ứng "hãy nhanh chân và giành một phần của Việt Nam" trong giới đầu tư từ các trung tâm kinh tế quan trọng tại Á châu Thái Bình Dương.

Bỏ ra vài trăm triệu đô la để chuẩn bị cho hội nghị thượng đỉnh APEC, Việt Nam đã thu được nhiều thứ hơn họ mong đợi.

Mục tiêu thu hút đầu tư nước ngoài, FDI, cho cả năm 2006 là tám tỷ đô la. Cho đến tháng 11, sau hội nghị APEC, Việt Nam đã nhận được cam kết khoảng bảy tỷ.

Nghe Việt Nam Ngày Nay

Các diễn đàn đầu tư, giới thiệu tiềm năng của Việt Nam tổ chức trong tuần APEC đã tạo tiếng vang cao. Doanh nghiệp nước ngoài kéo đến hàng đoàn để tìm kiếm đối tác, hay kết thúc quá trình thương thảo bằng nhiều hợp đồng.

Trong khi doanh nghiệp trong nước cũng tỏ ý vui lây khi lần đầu tiên họ được ra sân khấu lớn, tiếp xúc với đại diện của các công ty nổi tiếng, mong chờ đặt nền móng cho quan hệ làm ăn trong tương lai.

Chỉ họp trong hai ngày mà Diễn đàn xúc tiến thương mại và đầu tư vào Việt Nam đã thu hút được hai tỷ đô la trị giá hợp đồng. Đứng đầu là dự án năng lượng giữa công ty US AES Transpower Group của Mỹ và Tập đoàn Than và Khoáng sản Việt Nam trong việc xây nhà máy nhiệt điện Mông Dương, trị giá 1,4 tỷ đô la.

Doanh nghiệp Mỹ thấy phải hành động thật nhanh vì cảm giác chậm chân. Họ cho rằng Việt Nam vào WTO là vọng gác cuối cùng để vốn, kỹ thuật, và hàng hóa của Mỹ đến được thị trường tiềm năng tăng trưởng cao".   Quan chức Bộ Thương Mại VN

Một quan chức của Bộ Thương mại nói với tôi "khuôn mặt và tiếng Anh giọng Mỹ hiện diện đông đảo tại các diễn đàn kinh doanh của APEC"

"Doanh nhân Mỹ đến từ Hongkong, Singapore, Thái Lan, và từ Mỹ sang. Họ cảm thấy phải hành động thật nhanh vì cảm giác chậm chân. Họ thất vọng vì quốc hội Mỹ đã đình hoãn việc thông qua quy chế PNTR cho Việt Nam. Họ cho rằng việc Việt Nam vào WTO là vọng gác cuối cùng để vốn, kỹ thuật, và hàng hóa của Mỹ đi đến được thị trường tiềm năng có mức tăng trưởng cao".

Các đoàn Trung Quốc, Nga, và Nhật cũng không bỏ lỡ cơ hội. Theo sau nguyên thủ quốc gia là nhiều trăm doanh nhân, và không bỏ lỡ thời gian, họ đã mở ngay các diễn đàn đầu tư với Việt Nam và tính sổ số dự án thu được hàng ngày.

Làm ăn lớn

Báo chí Việt Nam nói quan hệ Việt Nam-Trung Quốc qua tuần lễ họp thượng đỉnh APEC đã được "nâng lên một tầm mức mới".

10 thỏa thuận cấp hợp tác chính phủ và doanh nghiệp đã được mang ra ký. Trung Quốc rất tích cực trong việc cấp tín dụng mềm cho các dự án phát triển công nghiệp chế tạo, khai thác khoáng sản ở Việt Nam. Lần này tiền của giới đầu tư Trung Quốc đổ vào các dự án như nhiệt điện, dầu khí, hóa chất, phân bón.

Một quan chức của Bộ Ngoại giao Việt Nam dự tính các khoản tín dụng này có trị giá khoảng 3,6 tỷ đô la.

Gần một nửa số tiền này, khoảng 1,6 tỷ, được dùng trong dự án khai thác bauxít Đăk Nông và sản xuất nhôm tại Việt Nam, do tập đoàn Công nghiệp Than và khoáng sản của Việt Nam liên doanh với Công ty hữu hạn Cổ phần nhôm Trung Quốc (CHALCO).

Tính đến nay thì dự án này được coi là hợp tác đầu tư lớn nhất giữa hai nước Việt -Trung. Việt Nam đã dành một trong những dự án khai thác khoảng sản béo bở, tại vùng nhạy cảm Cao Nguyên Trung Phần, cho nước đồng minh cộng sản phía Bắc, bỏ lại đằng sau những tiếng thở dài của các tập đoàn khoáng sản từ Mỹ và Canada.

Được biết các công ty từ vùng Bắc Mỹ "vô cùng" mong muốn bỏ tiền của, vốn liếng vào lĩnh vực khai thác nguyên liệu thô, với tiềm năng sinh lời lớn trong bối cảnh thị trường nguyên liệu cơ bản đang nóng lên từng ngày do nguồn cung ít khi đáp ứng đủ nhu cầu trên thế giới.

	Nguồn lao động rẻ, tính cần cù, và tinh thần cầu tiến đã biến lao động thành một lợi thế của Việt Nam?

Tổng thống Putin của Nga cũng dẫn theo một đoàn doanh nhân Nga đông đảo. Giá dầu trên thế giới ở mức cao trong hai năm qua đã làm cho các tập đoàn năng lượng và giới đầu tư tại Nga rủng rỉnh tiền bạc. Họ sang Việt Nam để tìm cách xâm nhập vào một trong các thị trường "truyền thống" của Liên Xô cũ cách đây khoảng 20 năm.

Ông Putin không bỏ lỡ cơ hội nhấn mạnh với lãnh đạo Việt Nam rằng các tập đoàn của Nga sẵn sàng đầu tư nhiều tỷ đô la vào kinh tế Việt Nam. Ông nhấn mạnh năng lượng, cơ khí, chế tạo, khai thác nguyên liệu là những thứ nước Nga có nhiều kinh nghiệm và vốn liếng.

Cạnh đó còn là các hợp đồng bán vũ khí của Nga cho quân đội Việt Nam, một khách hàng trung thành với các tập đoàn sản xuất vũ khí của Nga từ thời chiến tranh lạnh đến giờ. Nga đã cung cấp (và về sau là bán) cho Việt Nam từ máy bay chiến đấu, phương tiện vận tải, cho đến tàu chiến.

Hãng Itar Tass của Nga loan tin các nhà sản xuất vũ khí của Nga đã ký biên bản ghi nhớ trong thương vụ bán cho Việt Nam hai chiếc tàu tuần dương loại Gepard trị giá 350 triệu đô la.

Và tại các mỏ than phía Bắc của Việt Nam xe tải, xe ben hiệu Kamaz của Nga là phương tiện chở than thường thấy, hiện đang được lắp ráp, và phân phối tại Việt Nam qua hợp đồng liên doanh giữa Tập đoàn Than và Khoáng sản Việt Nam với Công ty cổ phần mở OAO (KAMAZ) của Nga.

Làm bạn với mọi nước

Chính sách làm bạn với mọi quốc gia của Việt Nam, dù được nhắc tới và nhận được chỉ trích gần đây từ một nhà ngoại giao Mỹ là không thực tiễn, hiện có vẻ đang phát huy tác dụng và kiếm thêm nhiều dự án đầu tư cho đất nước này.

Lấy trường hợp của Nhật Bản, nhà đầu tư lớn thứ ba tại Việt Nam, với số vốn trong các dự án FDI là 4,7 tỷ đô la. Chuyện doanh nghiệp Nhật than phiền về môi trường đầu tư tại Việt Nam là có thật. Và trong khi một tay họ chỉ ra các thiếu sót của của Việt Nam trong việc điều hành kinh tế, thì tay kia họ vẫn móc hầu bao bỏ thêm tiền vào các dự án tại nước này.

Ngay thềm APEC phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Nhật Bản, Mitsuo Sakaba, nói với báo Tuổi Trẻ của Việt Nam là "lúc này đang là thời điểm cao trào của quan hệ Nhật Việt"

Người Việt khi nghe câu này ai mà chẳng cảm thấy ấm lòng và thêm khích lệ.

Trong khi Tổng bí thư ĐCS Việt Nam, khi tiếp thủ tướng Shinzo Abe tại Hà Nội, đã nhắc đến việc trao cho Nhật Bản danh hiệu "đối tác chiến lược" của Việt Nam, một định nghĩa, cách hành xử mà Việt Nam chỉ dành cho một số nước “anh em bạn bè thắm thiết” trong khối xã hội chủ nghĩa trước đây.

Trở lại tuần lễ APEC báo Vietnam Investment Review nói ước tính các nhà đầu tư Nhật Bản từ 74 công ty tháp tùng thủ tướng Shinzo Abe sẽ xem xét bỏ ra khoảng 700 triệu đô la đầu tư vào lĩnh vực công nghệ viễn thông, đồ gia dụng, điện tử tại Việt Nam.

	Việt Nam thị trường hơn 80 triệu liệu đang đánh thức các nhà đầu tư nước ngoài qua tổ chức hội nghị APEC?

Nhật Bản quan tâm đến đề nghị của phía Việt Nam muốn thiết lập Ủy ban Hỗn hợp cấp bộ trưởng, họp hàng năm, để duy trì đối thoại thường xuyên ở cấp cao.

Hai bên đang nhắm đến đích khởi động đàm phán thỏa thuận thương mại tư do song phương (FTA). Nếu có kết quả thì đây sẽ là FTA đầu tiên của VN với một cường quốc kinh tế hàng đầu trên thế giới.

Việt Nam chắc chắn sẽ nhờ Nhật cung cấp vốn, kỹ thuật, và tư vấn cho việc xây dựng tuyến đường sắt Bắc Nam, dự án hạ tầng có thể nói là lớn nhất tại Việt Nam từ trước đến nay, liên quan đến hiện đại hóa tuyến đường sắt huyết mạch dài 1800 cây số nối Hà Nội, thủ đô, với tp HCM, trung tâm thương mại sầm uất phía Nam.

Xem ra các yếu tố như môi trường an ninh tại Việt Nam, sự bành trướng kinh tế của Trung Quốc, và lối suy nghĩ Khổng giáo (trung thành, khiêm tốn, không đòi hỏi) hiện đang giúp Việt Nam trở thành điểm đến của nhiều nhà đầu tư nước ngoài.

Cạnh đó các nhà phân tích trong vùng nói rằng Hội nghị thượng đỉnh APEC năm 2006 tại Hà Nội đã giúp nước cộng sản vùng Đông Á này bước sang một tư thế mới.