20 Tháng 9 2006 - Cập nhật 09h54 GMT
Phạm Khiêm
bbcvietnamese.com
Đến Melbourne học tiếng Việt
Sau các món ăc đặc mùi quê hương như nem, bún, phở, Melbourne giờ đây còn xuất hiện rất nhiều lớp học Việt Ngữ.
Nhiều phụ huynh nói việc dạy tiếng Việt tại các trường Việt Ngữ cuối tuần tại Melbourne tiểu bang Victoria, Úc châu là việc làm quy củ, nghiêm túc.
Còn hiệu trưởng của bốn trường Việt Ngữ mà BBC có dịp nói chuyện thì việc giảng dạy này vừa gìn giữ được vốn văn hóa dân tộc, vừa giúp tăng điểm cho nhiều ngàn học sinh người Việt trong dịp thi tốt nghiệp phổ thông.
Có vẻ như học sinh, cha mẹ, thầy cô, và giới chức giáo dục tiểu bang, tức bốn bên tham gia cuộc chơi, đều cảm thấy vui.
Nghe hội luận về việc dạy Việt Ngữ tại MelbourneHọc sinh vui vì cứ mỗi cuối tuần lại có dịp gặp lại bạn bè, và sinh hoạt trong ngôn ngữ cha sinh mẹ đẻ của mình. Học ở đây mang tính học để vui, hoàn toàn không có sức ép như các môn học chính khóa khác. Dù sau đó em nào quyết định thi môn tiếng Việt trong kỳ thi tú tài tiểu bang, chắc chắn phải trải qua những giờ phút dùi mài kinh sử nhớ đời như những môn thi khác.
Văn hóa gốc
Cha mẹ vui vì con em có dịp học lại ngôn ngữ của nòi giống Việt Nam. Ngôn ngữ của nhiều gia đình Việt Nam dùng trong bữa cơm gia đình sau những giờ lao động vất vả nơi đất khách quê người.
Các thầy cô người Việt vui là vì họ có trong tay cơ hội giảng dạy cho học sinh Việt Nam những thứ mà họ nung nấu và tâm đắc. Trong một môi trường chính quy, với nhà sở, trường lớp hiện đại, cách học có bài bản, mang nội dung nhân bản cao.
Giới chức giáo dục tiểu bang vui vì họ đã góp một tay trong việc duy trì một ngôn ngữ cộng đồng ở mức có ích cho xã hội đa văn hóa của Úc.
Phỏng vấn tác giả bộ sách 'Em học Tiếng Việt'Ngoài việc tạo điều kiện cho học sinh người Úc gốc Việt hiểu biết về văn hóa cội nguồn, các trường Việt Ngữ thứ Bảy còn trang bị cho các em một ngôn ngữ thứ hai ngoài tiếng Anh, để trong tương lai, khi Úc đi giao thương với các nước ở Á châu, họ đã có sẵn nhiều chuyên gia song ngữ mà không mất nhiều tiền để đào tạo.
Hội luận về dạy tiếng Việt
Trong chuyến thăm Melbourne tháng Bảy vừa qua Phạm Khiêm của ban Việt ngữ đài BBC đã đi thăm trường Việt Ngữ Lạc Hồng, một trung tâm dạy tiếng Việt có thể nói là lớn nhất tại Úc châu, với 116 lớp và 2600 em theo học vào cuối tuần.
Sau đó anh đã có cuộc nói chuyện với các hiệu trưởng của Liên trường Việt Ngữ tại Melbourne, nội dung chính là tìm hiểu về việc dạy tiếng Việt tại các trường Việt Ngữ cuối tuần tại tiểu bang Victoria.
Thành phần của buổi hội luận bao gồm
Bà Tô Thị Kim Long, hiệu trưởng trường Việt Ngữ Mầm Non, thành lập năm 2001, tới nay có khoảng hơn 100 em theo học. Trường dạy từ lớp mẫu giáo cho đến lớp tám.
Ông Mai Thành Lập, hiệu trường trường Việt Ngữ Spring Vale. Trường thành lập từ năm 1983, nay đang dạy từ mẫu giáo cho đến lớp 12, tổng số học sinh trên 1300 em.
Ông Thái Đắc Nhương, hiệu trưởng trường Việt Ngữ Lạc Hồng. Trường thành lập từ năm 1984, dạy từ mẫu giáo cho đến lớp 12, nay cả thảy có 116 lớp, khoảng trên 2600 học sinh.
Anh Đặng Văn Tuế, phục trách trường công giáo Hoang Thiện, vùng Đông Nam Melbourne. Trường thành lập từ năm 1989, nay có 230 học sinh.
Do các em học sinh phải theo học phổ thông hệ Úc trong tuần các trường Việt Ngữ ở tiểu bang Victoria chủ yếu dạy vào cuối tuần, thứ bảy và chủ nhật. Trong ngày chủ nhật nhiều trường tổ chức hai buổi dạy, ca sáng và ca chiều.
Tuy là trường cuối tuần nhưng cách tổ chức khá quy củ. Và cơ sở vật chất cũng rất khá. Vì trường Việt Ngữ thuê lại trường học của Úc, nhất là những trường ở trong khu dân cư có đông người Việt.
Nghiêm túc, quy củ
Đội ngũ giáo chức xuất phát từ nhiều nguồn, có cựu giáo chức từ Việt Nam sang Úc định cư, hoặc các anh chị giáo viên người Việt giảng dạy trong hệ thống chính quy của Úc. Cạnh đó nhiều trường dùng đến các thiện nguyện viên.
Điều kiện bắt buộc tại Úc là tất cả giáo viên tham dự vào việc dạy lớp Việt Ngữ cuối tuần ít nhất phải tham dự khóa tu nghiệp 60 giờ tại một cơ sở được Bộ Giáo dục của tiểu bang chấp thuận.
Về tài liệu giảng dạy nhiều trường nói là họ dạy theo bộ sách dạy tiếng Việt "Em học tiếng Việt" của ông Thái Đắc Nhương, một cựu giáo chức từ Việt Nam, và hiện đang là hiệu trưởng trường Lạc Hồng. Cạnh đó các giáo viên còn soạn thêm bài vở từ các nguồn gốc khác để bổ sung cho nguồn tài liệu này.
Có trường như Spring Vale của ông Mai Thành Lập dùng sách giáo khoa dạy tiếng Việt từ bên Mỹ và Canada.
Mời quý vị bấm vào phần âm thanh để nghe các chủ đề được bàn tới tại buổi hội luận như:
Tại sao người Việt sống ở Úc, một mặt, buộc phải nói tiếng Anh tốt, và am hiểu cách vận hành của thể chế theo khuôn mẫu Anglo-Saxon. Cạnh đó chính phủ liên bang và tiểu bang có vẻ khuyến khích di dân, trong đó có người Việt, cố giữ lấy văn hóa và ngôn ngữ mẹ đẻ. Như vậy có gì mâu thuẫn trong chuyện hội nhập và không hội nhập?
Cách học tiếng Việt ở nhà và ở trường như thế nào để cho các em tiếp xúc với ngôn ngữ nhanh và tự tin khi giao tiếp?
Tiêu chuẩn, hay chỉ tiêu sử dụng ngôn ngữ các trường Việt Ngữ cuối tuần đưa ra là như thế nào? Bộ Giáo dục Victoria có vai trò gì khi đưa ra các tiêu chuẩn bắt buộc về đọc viết nghe, và nói cho các em. Ví dụ lên lớp mấy thì các em phải biết viết, biết đọc những câu căn bản, và từ lớp mấy trở đi các em phải biết làm văn và viết chính tả?
Rồi còn con số, hay tài liệu giảng dạy tại một số trường Việt Ngữ phần lớn liên quan đến chế độ Sài Gòn trước 1975, nay đã là năm 2006, liệu những kiến thức này nay vẫn còn cập nhật, và giúp ích cho các em giao tiếp với những người Việt khác từ trong nước?
Các trường Việt Ngữ thứ Bảy tại Victoria phản ứng ra sao trước đề nghị của chính quyền Cộng Sản trong nước đưa ra về việc trao đổi giáo viên, giúp đỡ tài liệu học tập, và tổ chức các khóa tu nghiệp cho thầy cô ở hải ngoại.