Skip to main contentAccess keys helpA-Z index
BBCVietnamese.com
chinese
russian
french
Other Languages
 
16 Tháng 4 2005 - Cập nhật 20h36 GMT
 
Gửi trang này cho bè bạn Bản để in ra
Tổn thất của cuộc chiến Việt Nam
 
Bom mìn thời chiến tranh Việt Nam
Cập nhật ngày thứ bảy 09/04/2005

Nhân kỷ niệm 30 năm cuộc chiến Việt Nam kết thúc, chương trình Tư Duy Thế Kỷ bàn tới những thiệt hại, tổn thất của cuộc chiến Việt Nam, không chỉ về người và của mà còn về mặt tình cảm, hay những ảnh hưởng xã hội của những tổn thất này đối với người Việt, cả trong nước và hải ngoại, và đối với người Mỹ.

Tham gia cuộc thảo luận là Giáo sư Lê Xuân Khoa, cựu Chủ tịch Trung tâm tác vụ Đông Nam Á, Giáo sư thỉnh giảng tại trường Cao học Nghiên cứu quốc tế, Đại Học John Hopkins, từ Washington, Hoa Kỳ.

Ngoài ông Khoa là ông Dương Trung Quốc, một sử gia, Tổng biên tập Tạp chí Xưa và Nay, từ Hà Nội.

Cuộc thảo luận cũng bàn tới việc liệu đã có thể thực sự hoà giải hoà hợp giữa hai miền Nam Bắc, giữa người Việt trong nước vào người Việt hải ngoại, hay vẫn còn tâm lý kẻ thắng người thua? Kẻ được người mất?

Liệu chính sách của Việt Nam ngay nay đối với người Việt bỏ ra đi sau cuộc chiến và hiện đang sống tại hải ngoại ra sao? Liệu có thể làm gì để thế hệ của cuộc chiến thực sự hướng tới tương lai thay vì ngoảnh nhìn lại quá khứ?

Liệu thế hệ của những người cầm súng có thể làm gì để thế hệ trẻ ngày nay không đi theo lối mòn thù hận và họ có thể làm được những gì để giúp hàn gắn những vết thương chiến tranh mà dường như vẫn chưa thực sự lành miệng?

Thư từ ý kiến xin quý vị gửi về vietnamese@bbc.co.uk hoặc sử dụng hộp tiện ích bên tay phải.

...........................................................................

Lam Sơn, Pháp
Khi tôi được nghe đến đoạn nhà sử gia Dương trung Quốc có ý tưởng nếu có thể được , « chúng ta cùng nhau làm một cái lễ hoá giải , xoá tội vong nhân » . Tôi cảm thấy lời nói này nó tuy mang một ý nghĩa về tâm linh, nhưng có lẽ hằng triệu người VN , của cả hai phía cũng đều mong đợi . Khi mà cuộc chiến đã 30 năm trôi qua .. Hơn nữa việc làm này nó còn có ý nghĩa rất quan trọng, có thể là một trong những cái mốc lịch sử để làm nền tảng cho sự thật lòng cùng nhau mưu tìm đến sự hoà hợp hoà giải cho dân tộc.

Một lần được đi thăm lại chiến trường xưa . Ðặt chân đến Quảng Trị . Nơi phần đất nhỏ bé nhất của quê hương, nhưng là nơi gánh chịu nhiều nhất những nghiệt ngã của chiến tranh. Ðứng trên một lô cốt còn sót lại của căn cứ hoả lực Barbara . Hình ảnh của những tháng ngày sống trong địa ngục trần gian , ngập tràn lửa đạn trở về trong tôi . Cộng với cái nóng như thiêu người , tôi có cảm giác như mùi thuốc súng , mùi khét của thịt da người bị nướng cháy. và những tiếng gầm thét của bom đạn , những tiếng rú gầm gừ của những chiến xa M48 thuộc thiết đoàn 11, đang làm nhiệm vụ yểm trợ chúng tôi, đang ngụp lặn trong cơn mưa của hằng ngàn quả pháo để cố chiếm lại từng tấc đất của thành phố nhỏ bé này đã bị rơi vào tay Bắc quân 04/1972. Những tiếng nổ tung với những thây người ngã gục bên cạnh những giao thông hào . Nhưng thịt da người văng từng mảng , vương vãi khắp nơi, la liệt trên mặt đất , trên cành cây , trên những mái nhà hoang tàn đổ nát. Cổ họng tôi ngẹn ngào khô cháy, bừng lên với những xúc cảm của ngày nào .

Nhưng khi rời nơi này đi vào một nghĩa trang của Bộ đội miền Bắc gần đó, nằm về phía tây quốc lộ 1 gần căn cứ hoả lực Sharone , mặt ngĩa trang hướng ra phía biển , lưng quay về phía dãy trường sơn với núi non trùng trùng , điệp điệp . Trong đó hàng chục ngàn ngôi mộ của những người chiến binh Bô đội miền Bắc đã nằm xuống trên chiến trường này , được đặt ngay hàng thẳng lối, nhang khói trông thật tươm tất . Lòng tôi chợt chùng xuống, có thể những người trong ! số họ đang yên nghỉ giấc ngàn thu nới đây , bởi những viên đạn từ nòng súng của tôi . Gạt bỏ ra ngoài ý thức hệ , quan điểm chính trị , lý tưởng . Với tôi họ cũng là những người lính, họ đã nằm xuống cho một « Chiến trường » . Là một cựu quân nhân . Tôi kính cẩn bằng một cái chào kiểu nhà binh, tôi chào họ .

Tôi thầm nghĩ , có lẽ bên kia thế giới , họ đã tự hoà giải với nhau từ lâu rồi, và có lẽ họ cũng không muốn tự tôn vinh họ , như những người sống đang tôn vinh họ ở nơi đây . Sau đó tôi có đi thăm lại Nghĩa trang Quân đội Biên Hoà . Thì thật là đau xót , khi nhìn thấy quang cảnh của nghĩa trang, trong đó có lẽ có rất nhiều những đồng đội của tôi. Thì hỡi ôi ! Những ngôi mộ hoang lạnh tiêu điều , cây cỏ mọc phủ kín , có những ngôi mộ xiêu vẹo . Có những cái bị đập phá . Có cái bị chìm lún xuống mặt đất , nếu không để ý , thì không còn nhận ra đó là ngôi mộ . Những đàn bò được tự do thả rong, đang thản nhiên, từ tốn nhai những ngọn cỏ hoang một cách vô tư . Môt người đàn ông trung niên quanh quẩn trong khu nghĩa trang này , lê chiếc nạng gỗ đến mời tôi mua nhang . Trớ trêu thay, anh ta lại là một cựu thương phế binh thuộc binh chủng Biệt động quân của QLVNCH . Tôi đau xót trao cho anh ta một số tiền , với tôi chỉ bằng ăn một bát phở nơi xứ người . Nhưng với anh có lẽ nó to lớn lắm . Tôi nhờ anh mang hết số nhang mà anh có trên người đi đốt hết và cắm hết cho những ngôi mộ nào có thể được.

Cho đến hôm nay sau 30 năm nhìn lại . những chia rẽ khác biệt ngay cả đối với những người đã nằm xuống cho cuộc chiến vẫn còn đó . Những chứng nhân của cuộc chiến như tôi và bạn bè tôi vẫn còn đó . Những thân nhân của những Chiến sĩ thuộc Quân lực VNCH đã hy sinh trong cuộc chiến vẫn còn đó . Khi mà những sự ủy lạo , trợ giúp từ nước ngoài cho các anh em cựu thương phế binh của QLVNCH tại quê nhà, vẫn chưa được phép tổ chức công khai . Vẫn còn phải lén lút . Những cái đó đến nay , có thể làm được , nhưng chưa làm được . Hay vì những người CS tự cho họ là kẻ chiến thắng « chưa muốn hoặc không muốn » . Thì liệu sự kêu gào hoà hợp hoà giải của những người Trong ÐCSVN , họ có thực lòng không ? . Hay chỉ nhằm mục đích cho một mưu đồ chính tr! nào đó .

An Nam
...Những người luôn luôn tự hào về chiến thắng thì đã chiếm hữu toàn bộ tài nguyên và con người và biến tất cả trở thành công cụ để khai thác để cuối cùng sau 30 năm, Đảng miệt mài lãnh đạo đất nước tiến lên chủ nghĩa XH nhưng chỉ có một tầng lớp thượng đẳng được tận hưởng đúng theo lý thuyết Cộng Sản là LÀM THEO NĂNG LỰC (năng lực điều hành quá kém và chỉ có thể làm đến đó thôi), HƯỞNG THEO NHU CẦU (Nhu cầu thì bất tận, hầu hết các đảng viên chức quyền lương thấp nhưng ai cũng có nhà cao cửa rộng đi xe hơi giá trị bằng 3000con trâu, con đi du học nước ngoài .v.v.) còn đại đa số người dân thì thuộc đảng cấp hạ đẳng đã thực sự quay về thời kỳ chiếm hữu nô lệ.

Ngày “giải phóng” Miền nam để tổ quốc “thống nhất” liền một dải cũng chính là ngày mà những người con Việt Nam phải “chia ly” tổ quốc liều mình vượt biển ra đi chấp nhận gia đình phải ly tán thậm chí khổ nhục trên những chiếc tàu ọp ẹp để lênh đênh trên biển cả với bao nhiêu hiểm họa mà đã nhiều người làm mồi cho cá thậm chí nỗi nhục gánh chịu còn lớn hơn cái chết chỉ để đi tìm cho mình cái quyền làm người vì không muốn mình trở thành hạ đẳng trong XH. Chính vì vậy, trên diễn đàn thường không thể thống nhất được quan điểm về bất cứ đề tài hay chủ đề nào, do người phát biểu đứng trên hai đẳng cấp khác nhau, (đương nhiên quan điểm cũng khác nhau) để phát biểu và cũng rất KHÓ LÒNG ĐỂ GIẢI THÍCH CHO NHAU HIỂU. Buồn lắm thay!

Ẩn danh
Tôi thấy ý kiến của ông Dương Trung quốc là hoàn toàn chính xác. Nếu chúng ta xét đến ý thức hệ của mỗi dân tộc, thì cuộc chiến tranh này ảnh hưởng mạnh mẽ như thế nào. Hãy khoan nói, ai đúng ai sai, mà người thiệt thòi nhất trong cuộc chiến này là những người dân lành vô tội...

Trần Lê, Westminster, USA
Ý kiến của tôi là cả hai phe Nam và Bắc đều có tội với tổ quốc và dân tộc Việt Nam vì nếu các ông không chia phe phái và nhờ thế lực ngoại bang thì đâu có xảy ra cuộc chiến tranh...Đối với tôi cả hai chính phủ Miền Bắc và Miền Nam trước đây đều là Ngụy hết vì cả hai phe đều dùng vũ lực khống chế dân bắt cho dầu đâu phải dân đồng ý bầu lên hai phe đâu...Dân VN bị cả hai phe các ông dùng súng đàn áp cai trị thôi chứ thực sự dân VN không có tôn sùng bên nào đâu.

Tôi nói thực bây giờ cả ông Nông Đức Mạnh hay ông Phan Văn Khải cóc có dám quay đầu trở lại làm đúng theo phương châm của thuyết cộng sản..

Ẩn danh
Trong những năm 1975 – 1990 : đợt “cải tạo xhcn” đã tịch thu tài sản và đưa 5.000 người thuộc gia đình “tư sản mại bản” đi vùng kinh tế, đưa đến cho họ một sự đổi đời tuyệt vọng nhất, hủy hoại giá trị tri thức và kinh nghiệm mà họ đã tích lũy được trong cuộc đời kinh doanh. Đợt cải tạo tiếp diễn sau đó nhiều năm còn tiêu diệt sự tồn tại và ý thức tư hữu về đất đai, tài sản cá nhân, buộc tất cả nông dân, người làm thuê vào tập đoàn sản xuất, hợp tác xã các ngành nghề, đánh mất động lực cá nhân trong phát triển xã hội. Hạ thấp phẩm giá của tiểu thương, tiểu chủ. Làm mất đi nhiều nghề nghiệp, dịch vụ trong một xã hội phát triển. Cùng với chính sách “đóng cửa”, đợt cải tạo nông nghiệp, công thương nghiệp này đã hủy hoại nền kinh tế Việt Nam, đưa đất nước vào tình trạng nghèo đói khủng khiếp nhất, làm chậm, làm lùi nhịp độ phát triển kinh tế - văn hóa – xã hội của đất nước suốt 15 năm. Dân chúng sống trong một “trại lính” thiếu thốn vật chất và ức chế về tinh thần.

Lê Hoang Van, Bruxelles, Bỉ
Rất tiếc là tôi không nghe được phần nói chuyện nên không dám có ý kiến. Tuy nhiên đọc qua đoạn viết của ông (vì không đánh dấu) nên không biết phải gọi thế nào cho đúng: ông Háng, Hạng, Hàng, Hảng... Vậy xin mạn phép được gọi chữ đầu là H. thôi. Thưa ông H. sống dưới chế độ nào thì chúng ta phải chấp hành theo kỷ cương của chế độ đó, ở đâu cũng phải thi hành trách vụ của người công dân. Tôi tin chắc rằng: chẳng có người thanh niên nào lại vui sướng khi phải cầm súng chống lại người anh em cả. Bên nào cũng có những bàn tay "lông lá" nhúng vào. Sau cùng chi người dân Việt chúng ta là gánh chịu những đau khổ là nạn nhân của tham vọng quốc tế mà thôi. Nay cảnh nồi da xáo thịt không còn nữa, ai sai ai đúng, ai dở ai hay sẽ để cho lịch sử phán xét, hãy để cho lớp sau này suy nghĩ chứ không nên quy trách nhiệm hay chê bai, moi móc đơn thuần cho một phía. Làm như thế chẳng phải trong tâm chúng ta lúc nào cũng còn hận thù? Mà đã như vậy thì làm sao nói đến hoà hợp đoàn kết anh em cùng giòng máu Việt. Chính những người này là KẺ THÙ vì chỉ có KẺ THÙ mới luôn tìm cách gây chia rẽ

Hang, VN
Tôi là người sinh ra sau khi kết thúc các cuộc chiến tại VN. Được đọc lại các tài liệu lịch sử của các phía, kể cả Nam, Bắc, Mỹ, Nga ... về cuộc chiến đó, tất cả đều thấy 1 điều: PHE NÀO CŨNG TÔ VẼ CHO MÌNH. Dĩ nhiên là thế rồi. Khi nói về phía khác thì khó mà nói tốt được. Nhưng trong những phần nói về "phía bên kia" thì phần nhận xét và đánh giá về những người Việt Nam Cộng Hòa là tệ nhất. Kể cả người Mỹ, quan thầy của họ, cũng phải gọi Việt Nam Cộng Hòa là "một lũ tham nhũng ăn hại". Tướng tá thì tham ô hối lộ, buôn lậu, rược chè cờ bạc đĩ điếm ... quân sĩ thì tham sống sợ chết, huấn luyện kém, chiến đấu tồi ... Một chế độ được xây bằng cát như vậy thì làm gì mà không sụp đổ. Một chế độ như thế mà không gọi là NGỤY thì mới là lạ. Còn những kẻ đã chạy ra nước ngoài nay đang ra rả chống phá Tổ Quốc, nếu không gọi bọn chúng là KẺ THÙ thì tôi bái phục. Xin quý vị phân biệt rõ, nhà nước ta hiện nay trân trọng và tôn vinh "những khúc ruột ngàn dặm" không phải tôn vinh những kẻ thù của tổ quốc, mà là tôn vinh những kiều bào yêu tổ quốc và biết giúp đỡ đất nước. Đó là BẠN. Còn bọn kia là THÙ. Chúng tôi không bao giờ lẫn lộn giữa BẠN VÀ THÙ.

Trương Tân Thức, Fresno, California, Hoa Kỳ
Thành thật cảm ơn đài BBC đã tạo cơ hội để hai ông Dương Trung Quốc và Lê Xuân Khoa trao đổi nghiên cứu về "Tổn thất của VN trong Chiến Tranh Việt Nam," đã giải đáp được một phần những ưu tư và thắc mắc của người Việt.

Kim Dung
Tôi khen các anh chị dạo này làm nhièu cuộc phỏng vấn hay, có ý nghĩa. Sáng nay nghe qua cuộc phỏng vấn này, tôi khen ông Dương Trung Quốc, cũng như ông Lê Xuân Khoa, can đảm nói lên sự thật dù chỉ một phần. Dù sao đây cũng là bước khởi sắc ...Tôi có nảy ra ý nghĩ, sao BBC không phỏng vấn trực tiếp những người đã đưa ra những chính sách ấy, để nghe họ nói gì? Được như vậy thì tuyệt chiêu trên tuyệt chiêu.

Quang, Los Angeles, Hoa Kỳ
Tôi nghĩ ý kiến của bạn Kim Dung rất hay. Tôi rất mong đài BBC trong tương lai gần sẽ có các cuộc phỏng vấn với các người chủ chốt của cả hai bên. Ví dụ ông Nông Đức Mạnh, ông Phan Văn Khải và các người lãnh đạo hội đoàn người Việt hải ngoại ở Mỹ và các nước khác trên thế giới.

Ben, Sydney, Australia
Chúng tôi vô cùng đồng ý với ý kiến của ông Khoa về vấn đề công nhận Danh dự của nhau. Có khó không khi Chính phủ VN đã gọi họ là khúc ruột ngàn dặn thay vì kẻ thù chạy theo Đế quốc?

Dung, Huế, Việt Nam
Tôi vừa thấy vui nhưng cũng thấy nghẹn ngào khi nghe cuộc trao đổi của BBC với GS Lê Xuân Khoa và sử gia Dương Trung Quốc về đề tài nầy. Đất nước đã thống nhất 30 năm về địa lý nhưng vẫn để lại 30 năm tiếp tục chia cắt tình huynh đệ. Cuộc trao đổi cởi mở giữa hai nhà khoa học cho ta thấy những tín hiệu hy vọng về tương lai dân tộc, nhưng đồng thời cũng bộc lộ những mâu thuẫn cố hữu giữa 2 luồng suy nghĩ. Hai khoa học gia cũng đề cập đến cuộc nội chiến ở Mỹ và mất gần 100 năm sau mới hóa giải. Tôi tự hỏi phải chăng cả 2 sử gia đều đưa ra một dự báo phải mất 70 năm nữa cho dân tộc VN? Dù sao muộn vẫn hơn không bao giờ.

Quang Diệu
Sau khi lắng nghe buổi phỏng vấn của cô Hà Mi với hai nhà sử học VN (vì tôn trọng tôi không muốn phân biệt vị thế của các nhà sử học), tôi thấy những mất mát về nhân mạng, về tài sản và hậu quả phân hóa của dân tộc VN sau cuộc chiến hai vị cân nhắc cặn kẽ, tuy nhiên hai vị chỉ giới hạn đối tượng để hoà giải là nhà nước VN và mấy triệu người Việt ở hải ngoại mà thôi.

Nếu vậy thì tôi nghĩ nhà nước VN có quyền hạn ban phát thì ứng xử đơn phương cũng xong, người dân VN ở hải ngoại họ đương nhiên sẽ hưởng ứng tùy theo tiến trình dân chủ của nhà nước VN.

Nhà nước VN vẫn cứ khẳng định VNCH là tay sai của thực dân Mỹ để xâm chiếm VN, nhưng phía những người bảo vệ mảnh đất miền Nam VN không hề chấp nhận họ là tay sai cho Mỹ, họ bất đắc dĩ nhờ thế lực Mỹ vì phải đương đầu với VNCS do Nga, Tầu chỉ đạo muốn thôn tính trọn vẹn Việt Nam vào khối CS.

Nếu chính quyền VN không thay đổi lập luận này thì họ có quyền nói "tha thứ" chứ không cần dùng đến từ "Hoà giải dân tộc" .

Thưa ông giáo sư Khoa, tôi là một phế binh VNCH, nếu vì nhân đạo người Mỹ giúp, hay ai giúp chúng tôi cũng xin nhận, nhưng xin ông hiểu cho chúng tôi là phế binh VNCH chứ không là phế binh của Mỹ, đừng gán trách nhiệm với họ .

Nếu quý vị đi thực tế ở VN, theo dõi mặt trái các sự kiện trên báo chí VN, quý vị sẽ nhận ra dân VN đang quên dần thù hận chiến tranh giữa các phe phái, phản ánh của họ từ sau "đổi mới" là nhà nước phải mau chóng HOÀ HỢP, HOÀ GIẢI VỚI DÂN TỘC để đáp ứng căn bản các quyền quyền tự do dân chủ, rất khác biệt với CS, đồng thời với những nhu cầu phát triển kinh tế .

Giới cầm quyền không thành thật thì làm sao hòa giải đạt hiệu quả. Nhân mạng , tài sản, niềm tin, tình cảm đã mất nhiều vô kể sau bao năm gây chiến tranh, sau bao năm thử nghiệm chính sách, xin đừng để mất thêm quá nhiều thời gian của quá nhiều thế hệ dân lành VN.

Ước mong trong chủ đề tương tự, BBC thực hiện cuộc phỏng vấn giữa một nhà sử học Việt Nam và một cấp lãnh đạo Việt Nam thì sẽ có tác dụng hơn. Cám ơn BBC.

 
 
Tên
Họ*
Thành phố
Nước
Điện thư
Điện thoại*
* không bắt buộc
Ý kiến
 
  
Đài BBC có thể biên tập lại ý kiến của quí vị và không bảo đảm tất cả thư đều được đăng.
 
CÁC BÀI LIÊN QUAN
 
 
TIN MỚI NHẤT
 
 
Gửi trang này cho bè bạn Bản để in ra
 
   
 
BBC Copyright Logo ^^ Trở lại đầu
 
  Trang chủ| Thế giới | Việt Nam | Diễn đàn | Bóng đá |Văn hóa | Trang ảnh |
Chuyên đề| Learning English
 
  BBC News >> | BBC Sport >> | BBC Weather >> | BBC World Service >> | BBC Languages >>
 
  Ban Việt ngữ | Liên lạc | Giúp đỡ | Nguyên tắc thông tin cá nhân