Fransızlar, seçimlerde Avrupa'yı değil iç siyaseti düşündü


Sabetay Varol - Paris

Düşük katılım, iktidarı cezalandırma isteği ve Avrupa yerine iç politikaya öncelik verme, bu seçimin en çok göze çarpan özellikleri oldu.

Cumhurbaşkanı'nın partisi olarak 2002 başkanlık seçimi öncesi alelacele oluşturulan Halk Hareketi İçin Birlik'in, bu kez aldığı yüzde 17 dolayında oy, ülke dışında almanya Başbakanı Schröder’in sonucuna benzetiliyorsa da, Fransa’da sürpriz olmadı.

Merkez sağı tek çatıda birleştirme girişimi Mart ayındaki bölge meclisi seçimi ile çoktan iflas etmişti bile.

Asıl Sosyalist Parti’nin yüzde 30 gibi tarihî rekor sayılacak düzeyde oyu şaşırtıcı oldu.

Fransız halk çoğunluğunun farklı kurumları belirleme amacıyla yapılan farklı seçimleri sistem açısından birbiriyle karıştırması bir kez daha etkisini gösterdi.

2002 Cumhurbaşkanlığı seçiminde sol oyların bölünmesi sonunda Jacques Chirac’la birlikte, ikinci tura aşırı sağcı Jean Marie Lepen’in kalması, sol seçmeni öylesine korkuttu ki, şimdiye kadar görülmemiş biçimde oylarını Sosyalist Parti’de toplamayı tercih ettiler.

Oysa, bu kez nisbî temsil sistemi yürürlükte idi ve Yeşillere ya da Komünistlere hatta Troçkist aşırı sola atılacak oylar boşa gitmiş sayılmayacaktı.

Buna ilaveten, Daniel Cohn-Bendit gibi ünlü bir liste başını, 5 yıl öncesinin aksine Almanya yeşillerine kaptıran Fransız Çevrecileri bu kez beklediklerini bulamadı ve 4 sandalyede kaldı.

Türkiye’nin muhtemel üyeliğinin bu seçimde en fazla tartışılacak konulardan biri olacağı sanılıyordu.

Bu tahmin kampanya sırasında doğrulanmadı. Kimi partilerin kullanmak istemesine rağmen, halk buna fazla ilgi göstermedi.

Sandık başında yapılan ve France-3 kamu televizyonunda yayınlanan bir anket sonucuna göre, seçmenin sadece dörte biri, başka konular yanında, Türkiye’nin üyeliği meselesinde partilerin tavrını hesaba katarak oy kullanmış. Dörtte üçü ise ya hiç kaale almamış ya da "çok az" almış.