BBCTurkish.com
 
NEWS
 
SPORT
 
WEATHER
 
 
Son güncelleme: 16 Ocak, 2007 - TSİ 14:53
 
Bu sayfayı arkadaşıma gönder Yazıcı için
'Suriye-İsrail görüştü, Türkiye arabulucu'
 
İsrail'in Haaretz gazetesi, İsrail ve Suriye'nin 2004 yılında başlayan ve iki yıl süren gizli müzakereler sonucunda bir barış anlaşması metninde mutabakata vardığını, ancak Lübnan'daki savaşın süreci sekteye uğrattığını yazdı.

Golan tepelerindeki İsrail askerleri
Golan Tepeleri Suriye'den, 1967'deki savaşta alınmıştı.

BBC Türkçe'ye açıklama yapan İsrail Dışişleri Bakanlığı eski genel müdürü ve İsrail'in eski Ankara Büyükelçisi Alon Liel de, görüşmeleri doğruladı.

Bu konuda kapsamlı söyleşi isteğimizi geri çeviren Liel, İsrail hükümetinin görüşmelerden haberdar olduğunu, ancak bunun hükümetlerarası bir görüşme olmadığını söyledi.

Taraflar arasında buna benzer pekçok görüşme yapıldığını belirten Liel, bunun şaşırtıcı olmadığını, İsrail ve Suriye arasında kapsamlı görüşmeler için zemin arayışı olduğunu söyledi.

Liel "Biz bir sonuca varmaya çalışmıyorduk, artık bundan sonrası hükümetlere kalmış" diye konuştu.

Haaretz'in haberine göre tarafların üzerinde anlaşmaya vardığı çerçeve, İsrail askerlerinin Golan Tepeleri'nden çekilmesini ve Suriye'nin, İsrail karşıtı militan gruplara desteğe son vermesini öngörüyordu.

Türkiye arabulucu

Müzakerelerin Türkiye'nin arabuluculuğunda başladığını yazan Haaretz'e göre, süreç şöyle gelişti:

Suriye Devlet Başkanı 2004 yılının Ocak ayında Türkiye'yi ziyaret etti.

İsrail Dışişleri Bakanlığı eski genel müdürü ve İsrail'in eski Ankara Büyükelçisi Alon Liel de, bu sırada İstanbul'daydı ve Suriye heyetiyle aynı otelde kalıyordu.

Türk Dışişleri Bakanlığı'ndaki dostları Liel'e, Beşar Esad ile Başbakan Recep Tayyip Erdoğan arasındaki görüşmelerde İsrail konusunun önemli bir yer tuttuğunu ima etti.

Birkaç gün sonra İsrail'e dönen Liel, Türkiye'nin o dönemdeki Tel Aviv Büyükelçisi Feridun Sinirlioğlu'ndan bir görüşme daveti aldı.

Sinirlioğlu bu görüşmede, Esad'ın Erdoğan'dan, Türkiye'nin İsrail'le iyi ilişkilerini kullanarak, Suriye ile müzakere kanallarını tekrar açmasını istediğini aktardı.

Sinirlioğlu da Liel'den, Ariel Şaron yönetiminin nabzını gizlice yoklamasını ve Türkiye arabulucuğunda, Suriye ile gizli görüşmeler yürütmeye nasıl baktıklarını anlamasını istedi.

Liel bu görüşmenin ardından, sadece İsrail tarafı ile değil, Suriye ile de temasa geçmeyi uygun buldu.

Bu işi de Washington'da yaşayan Suriyeli Alevi işadamı İbrahim Süleyman üstlendi.

Ailesi Beşar Esad ile aynı köyden olan Süleyman, Amerikalıların da geçmişte Şam yönetimi ile temas kurmasına yardımcı olmuş bir isim.

İbrahim Süleyman, Suriye'ye gitti ve Türkiye Büyükelçisi ile Şam'daki evinde görüştü.

Büyükelçi'ye verdiği mesaj, Suriye'nin İsrail ile derhal müzakerelere başlamaya hazır olduğu yönündeydi.

Ancak Şam yönetimi bunun akademik düzeyde değil, resmi müzakereler şeklinde olmasını talep etti.

İsrail bunu kabul etmeyince, Feridun Sinirlioğlu 2004 yazının sonlarına doğru Liel'e, Türkiye'nin çabalarının sonuç vermediğini büyük üzüntüyle dile getirdi.

Ancak Liel ve İbrahim Süleyman pes etmedi ve müzakereleri başka kanalları kullanarak başlatmayı başardı.

Hükümetler haberdar mıydı?

Haaretz'in haberinde, bu müzakerelerden İsrail ve Suriye liderlerinin de haberi olduğu vurgulandı.

Suriyeli bir sözcü haberi yalanladı.

Haaretz'e göre söz konusu müzakereler, 2004-2006 yılları arasında, Avrupa'nın çeşitli kentlerinde son derece gizli bir şekilde gerçekleştirildi.

İsrail Başbakanı Ehud Olmert'in sözcüsü, bu tür bir müzakereden haberdar olmadıklarını açıkladı.

Ancak adının açıklanmasını istemeyen İsrailli bir başka üst düzey yetkili, gayrı resmi görüşmelerin gerçekleştiğini, ancak bunların hükümetin resmi insiyatifi olmadığını belirtti.

Tekrar görüşebilirler mi?

Uzmanlar Haaretz'in haberinin, Suriye'nin yaklaşma çabalarına nasıl yanıt vermek gerektiği konusunda İsrail'deki tartışmayı yeniden alevlendireceği görüşünde.

Devlet Başkanı Beşar Esad'ın, son olarak 2000 yılında yapılan resmi barış müzakerelerinin devamı konusundaki iradesini gizlemediği biliniyor.

Ancak İsrail hükümeti ve gizli servisleri bu konuda bölünmüş durumda.

Bazıları Suriye'nin ne kadar ciddi olduğunu test etmek isterken, Başbakan Ehud Olmert'in de aralarında olduğu bazı isimler gönülsüz davranıyor.

İlk gruptakiler Başbakan Olmert'i, ABD baskısına boyun eğmek ile suçluyor.

Dolayısıyla müzakerelerin tekrar başlayıp başlamayacağı konusunda, ABD belirleyici adres olma özelliğini koruyor.

 
 
İlgili haberler
Lübnan için Arap Birliği devrede
11 Aralık, 2006 | Haberler
Nasrallah 'direnişe devam' dedi
08 Aralık, 2006 | Haberler
Lübnan krizi nereye gidiyor?
01 Aralık, 2006 | Haberler
'Suriye, Lübnan'da darbe planlıyor'
01 Kasım, 2006 | Haberler
Dış bağlantılar
BBC diğer internet sitelerinin içeriğinden sorumlu tutulamaz.
BAŞLICA HABERLER
 
 
Bu sayfayı arkadaşıma gönder Yazıcı için
 
  Programlarımız|Frekanslarımız |Türkçe Bölümü hakkında|İşbirliği|Bize ulaşın
 
BBC Copyright Logo ^^ Başa dön
 
  Haberler | Basın Özeti | Dünyaya Açılan Pencere | Özel Dosyalar | Haberlerle İngilizce
 
  BBC News >> | BBC Sport >> | BBC Weather >> | BBC World Service >> | BBC Languages >>
 
  Yardım|Görüşleriniz|Gizlilik