BBCTurkish.com
 
NEWS
 
SPORT
 
WEATHER
 
 
Son güncelleme: 26 Ocak, 2006 - TSİ 15:30
 
Bu sayfayı arkadaşıma gönder Yazıcı için
Hamas'ın iktidar yolculuğu
 
Hamas örgütü, Filistin parlamento seçimlerinde önemli bir başarı elde etti.

Hamas'ın seçim posteri
Hamas ABD ve AB'nin terör örgütleri listesinde

Ancak bu başarı örgütle ilgili tartışmaları ortadan kaldırmadı.

İsrail, Amerika Birleşik Devletleri ve Avrupa Birliği'nin terör örgütü olarak gördüğü Hamas, birçok Filistinli'ye göre acımasız bir işgale karşı Filistinlilerin hakları için mücadele eden meşru bir oluşum.

Hamas, 1987'de, Batı Şeria ve Gazze Şeridi'nde İsrail işgaline karşı başlatılan Filistin ayaklanmasının, yani birinci intifadanın öncesinde kuruldu. Hamas, Filistinlilerin en büyük militan örgütü.

Örgütün kısa vadedeki hedefi, İsrail'i tüm işgal topraklarından çıkarmak.

Hamas bunun için İsrail birliklerine, Filistin toprakları içindeki Yahudi yerleşimlerine ve İsrailli sivillere saldırıları bir araç olarak görüyor.

Örgüt, İsrail'in geçen yıl Gazze'deki Yahudi yerleşimlerini boşaltmasını ve buradaki askerlerini çekmesini, izlediği siyasetin bir sonucu olarak değerlendiriyor.

Örgütün uzun erimdeki hedefi ise bugün büyük bir bölümü 1948'de kurulan İsrail devletinin sınırları içinde yer alan bir İslam devleti kurmak.

Eski Filistin lideri Yaser Arafat'ın ölümünden sonra yerel seçimlere katılan Hamas, Gazze, Kalkilya ve Nablus'ta önemli başarılar elde etti.

Ancak örgütün en önemli başarısı dün ilk kez katıldığı genel seçimlerde yeni Filistin hükümetini kurabilecek kadar milletvekili çıkarması oldu.

Geniş bir halk desteğine sahip olan örgütün siyasi ve askeri kanadında binlerce üyesi ve destekçisi var.

Şeyh Yasin ve Rantisi

Aralık 2002'de Gazze'de Hamas'ın 15'inci kuruluş yıldönümünde düzenlenen bir mitinge 40 bin kişi katılmıştı.

Hamas taraftarları
Hamas 1987'de kuruldu

Bu mitingde konuşan örgütün ruhani lideri Şeyh Ahmed Yasin, İsrail'in 2025 yılına kadar ortadan kalkacağı öngörüsünde bulunmuştu.

Yasin 2004'te öldürüldü.

Yasin'in yerine geçen Abdülaziz Rantisi de aynı yılın sonlarında suikasta uğradı. İki liderin cenaze törenine de onbinlerce kişi katıldı.

Hamas faaliyetlerini iki ayrı koldan yürütüyor.

Örgütün sosyal faaliyetlerden sorumlu kolu, okul, hastane ve camiler inşa ediyor.

Diğer kol ise İzzettin el Kasım Tugayları adıyla militan eylemler düzenliyor.

Örgütün daha önce sürgündeki kolu Ürdün'deydi.

Ürdün Kralı Hüseyin, Hamas'ın buradaki varlığına göz yumuyordu.

Ancak halefi Kral İkinci Abdullah, örgütün karargahını kapattı ve liderlerini Katar'a sürdü.

Oslo anlaşması

Hamas, Oslo anlaşmasına karşı çıkan bir örgüt olarak adını ilk intifadadan sonra duyurdu.

ABD'nin girişimiyle gündeme gelen Oslo anlaşması, İsrail'in aşamalı olarak Filistin topraklarından çekilmesi karşılığında Filistinlilerin İsraillilerin güvenliği konusunda güvence vermesini öngörüyordu.

İsrail'in sayısız operasyonlarına ve Arafat döneminde Filistin Yönetimi'nin uyguladığı baskıya karşın, Hamas intihar saldırılarıyla bu sürecin hayata geçirilmesini engelledi.

Hamas, Şubat ve Mart 1996'da otobüsleri hedef alan bazı intihar saldırıları düzenledi.

1995'te Hamas'ın bombacısı Yahya Ayyaş'ın öldürülmesine misilleme olarak yapılan bu eylemlerde toplam 60 İsrailli hayatını kaybetti.

Şeyh Yasin'in posterini taşıyan bir Hamas taraftarı
Hamas'ın ruhani lideri Şeyh Yasin 2004'te öldürülmüştü

Bu saldırılar İsrail siyaseti içindeki dengeleri de değiştirdi ve Oslo anlaşmasına karşı çıkan sağcı İsrailli lider Benyamin Netanyahu'yu iktidara getirdi.

Filistinlilerin umudu

Dönemin ABD Başkanı Bill Clinton'ın girişimiyle 2000 yazında yapılan Camp David zirvesinin başarısızlıkla sonuçlanması ardından başlayan ikinci intifadadan sonra Hamas gücünü iyice artırdı.

Bu arada İsrail seküler Filistinlilerin hakimiyetindeki Filistin Yönetimi'ni zayıflatan saldırılara başladı. Saldırılar sonucu Filistinlilerin altyapıları çöktü.

İşte Hamas bu dönemde hastaneler ve okullar açarak, Filistin Yönetimi'ni, pasif kalmak ve yolsuzluk yapmakla suçlayan Filistinliler için umut oldu.

Hamas bu arada, İsraillilerle işbirliği yapmakla suçladığı bazı Filistinlileri öldürdü, "ahlaksız davranışlarda" bulunmakla suçladığı bazı Filistinlileri de kendi yönetmleriyle cezalandırdı.

Birçok Filistinli, Hamas'ın başlattığı intihar saldırıları dalgasını onayladı. Hamas'ın saldırılarını İslami Cihad ve El Aksa Şehitleri Tugayı'nkiler izledi.

Çok sayıda Filistinli, bu "şehadet" saldırılarını, kayıplarının ve İsrail'in, işgal topraklarında Yahudi yerleşimleri inşa etmesinin intikamını alacak meşru bir yol olarak görüyordu.

2002'den sonra Kahire'de farklı Filistinli grupları tek çatı altında toplamak amacıyla bazı toplantılar yapıldı.

Bu toplantılarda terör saldırılarının askıya alınması konusu ele alındı.

Ancak Hamas, işgal sürdükçe İsrail'le kalıcı bir ateşkese karşı olduğunu söyledi.

Filistin parlamento seçimlerine katılma kararı Hamas için bir dönüm noktası oldu.

Seçimlerde Filistin yönetiminde artık değişim zamanının geldiğini düşünen seçmenleri hedefleyen Hamas, Filistin siyasetini yolsuzluktan arındıracağını söylüyor.

Hamas seçim kampanyasını İsrail'in Gazze'den çekilmesi üzerine kurmuştu.

El Fetih ve diğer gruplar, bu adımın, Oslo anlaşmalarının ve İsrail'in var olma hakkının fiilen tanınması anlamına geldiğini savundu. Hamas bu görüşü reddediyor.

 
 
İlgili haberler
Bush: Hamas muhatabımız değil
26 Ocak, 2006 | Haberler
Seçimlerde kim kimdir?
25 Ocak, 2006 | Haberler
Seçim manzaraları
26 Ocak, 2006 | Haberler
Filistin'de Hamas zaferi
26 Ocak, 2006 | Haberler
İsrail Kudüs'te geri adım attı
10 Ocak, 2006 | Haberler
BAŞLICA HABERLER
 
 
Bu sayfayı arkadaşıma gönder Yazıcı için
 
  Programlarımız|Frekanslarımız |Türkçe Bölümü hakkında|İşbirliği|Bize ulaşın
 
BBC Copyright Logo ^^ Başa dön
 
  Haberler | Basın Özeti | Dünyaya Açılan Pencere | Özel Dosyalar | Haberlerle İngilizce
 
  BBC News >> | BBC Sport >> | BBC Weather >> | BBC World Service >> | BBC Languages >>
 
  Yardım|Görüşleriniz|Gizlilik