|
'Piyanist çocuklar yanlış yapmaz'
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
Çin'in güneyinde Guangzhou sanayi kentinde güneş, kentin üstüne çöken sisin arasından yavaş yavaş yükselirken fabrikalardan
birinde hummalı bir hareket var.
Üç bin işçi, her biri en modern makinelerle donanmış fabrikada yerini almaya başlıyor. Şirket temsilcisi fabrikayı bana gezdirirken bu makinelerin fotoğrafını çekmek istiyorsam önce kendisine danışmam gerektiğini söyledi. "Endüstri casusluğu çok hassas bir konu. Rakiplerimizin bu yeni teknolojiyi öğrenmesini istemiyoruz" diye ekledi. Bu fabrikada üretilen son moda otomobiller değil. Piyano fabrikası burası. Yılda 100 bin piyano imal ediyorlar burada. Fabrika sahibi şirketin adı Pearl River Company - İnci Irmağı... Dünyadaki en büyük piyano fabrikası aynı zamanda. Aslında Çin'in başka kentlerinde de beş altı tane benzeri fabrika var. Hepsi de giderek genişleyen pazara ürün yetiştirmeye çalışıyor. Fabrikaya yakın bir otelde, Liu Shih Kun ile konuştum. Uzun boylu, siyah saçlı, zarif bir adam. 1958 yaşında daha 18 yaşındayken, piyanistler arasında büyük değeri olan Moskova’da düzenlenen Çaykovski yarışmasında ikinci gelmiş. Çin'deki müzisyenler uluslararası sahnede yeni yeni seslerini duyurduğu o dönemde kazandığı bu başarıdan sonra ülkesine dönüşünde kahraman gibi karşılanmış. Başkan Mao'nun ve diğer önde gelen liderlerin huzurunda çok kez resital vermiş. Ama aradan on yıl geçmeden devletin en nefret ettiği kişiler arasında girivermiş. Nedeni de yurt dışına konser vermek için yaptığı ziyaretler ve bu arada Sovyetler Birliği Devlet Başkanı Kruşçev'in elini sıkmış olması. Ve Bach, Beethoven ve Mozart çaldığı için , "devrim karşıtı revizyonist" diye nitelenmiş. Önce Merkez Konservatuarındaki tuvaletleri temizlemekle görevlendirmişler onu.
Derken Pekin'de Taicheng Cezaevinde altı yıl kalmış. O yıllar boyunca hapishanede verilen iki kase suya çorbaya, çürüyen sebzelerden topladığı kurtları atarak enerjisini sürdürmeye çalıştığını anlattı bana. Şimdi 69 yaşında olan Kun, halk önünde hemen hemen hiç piyano çalmıyor. Başkan Mao döneminde çektikleri ve daha sonra 1980'li yıllarda ev hapsine mahkum olduğu yıllar onu çok yıpratmış. Piyano stüdyoları Geçmişi düşünmek yerine geleceğe bakıyor ümitle. Çin'in bir çok eyaletinde, piyano yuvaları kurmuş ve onları yönetiyor. Ana-babalar çocuklarını bu okullara gönderebilmek için birbirleriyle yarış ediyor. Bu okullarda dört ve beş yaşındaki çocuklara Çinçe, matematik ve jimnastik derslerinin yanı sıra müzik dersleri veriliyor. Pekin'de bu çocuk yuvalarından birini ziyaret ettikten sonra Jian Jie piyano okulunu ziyaret ettim. Batı türü bir restoranın
bulunduğu binanın üst katında bu okul. Bu okul öylesine iyi iş yapıyor ki öğretmen yetiştiremediklerinden Rusya'dan on hoca getirtmişler. Bu Jian Jie Okulu şubelerinin sadece bir tanesi. Yalnız Pekin kentinde böyle onbeş şubesi var Jian Jie piyano okulunun. Dersler çok ciddi. Çocuklar ders alırken ana-babalar da sınıfın bir köşesinde oturup çocuklarını izliyor, bir yandan da not tutuyorlar. Hani batıda olduğu gibi bir yandan eğlenip bir yandan öğrenme kavramı yok Çin'de. Bazı ana babalar çocuklarının, gelecekte, günümüzün parlak piyanistleri Lang Lang ya da Li Yundi gibi ünlü olacağı umudunda. Bu piyanistler öylesine ünlü ki Çin'de, posterleri bir çok gencin yatak odalarının duvarlarını süslüyor. Ama her ana baba böyle düş kurmuyor kuşkusuz. Çoğu daha gerçekçi düşünüyor ve iyi piyano çalmanın, çocuklarının daha saygın bir liseye ya da üniversiteye girmelerine yardımcı olacağını umuyor. Piyano satan bir mağazada, bir elektrik santralinde teknisyen olarak çalışan bir adamla karşılaştım. On yaşındaki kızının piyano öğrenmesinin onun çok yönlü bir kişi olarak gelişmesine yardımcı olacağını düşündüğünü söyledi. Yanındaki karısı da hemen atıldı ve "üstelik zihnini bir konu üzerinde odaklaştırmasına yardımcı olur" diye ekledi. Çin'deki konservatuarlarından birindeki bir müzik profesörü, halen Çinli çocuklarla piyano arasındaki aşkı daha da güzel anlatıyor. Müzik profesörünün deyişiyle, "piyano çalan çocuklar hiç yanlış yapmaz" düşüncesi egemen şimdi Çin'de. |
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||