|
Booker Ödülü Aravind Adiga'nın
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
İngiltere'nin ve İngiliz dilinde yazılan edebiyatın en saygın ödülü olan Man Booker Ödülü, 'Beyaz Kaplan' adlı romanın Hint kökenli yazarı Aravind Adiga'ya verildi.
Ödül jürisi başkanı ve eski İngiltere savunma bakanlarından Michael Portillo, kitabın, Macbeth geleneğinde bir eser olarak tanımladı ve "birçok bakımdan mükemmel bir roman" dedi. 33 Yaşındaki Adiga, bu yılki yarışma için yapılan ilk elemede yeralan en genç yazardı ve ödülü kazanan kitap da ilk romanı. İki Hintlinin öyküsünü konu alan Beyaz Kaplan'da Hindistan'daki bir çekçekçinin oğlu olan ve ülkenin son dönemlerde yaşadığı ekonomik patlamanın gerisinde kalan milyonlarca yoksuldan birini yansıtan Balram'ın, bir çayhanede başlayan ve çok başarılı bir yatırımcı olarak gelişen yaşamı anlatılıyor. Adiga, ilk kitabıyla Booker Ödülü'nü kazanan üçüncü yazar. Daha önce Time dergisinde, İndependent ve Sunday Times gazetelerinde yazılar yazan Adiga'nın Booker Ödülü'nü kazanması, kitabının satışına çok büyük bir ivme kazandıracak. Booker ödülü 40 yaşında Booker Ödüllerinin arşiv uzmanı ve yazar temsilcisi Peter Straus, BBC Türkçe'ye verdiği mülakatta, Booker Ödülü'nün nasıl başlatıldığını şöyle anlatıyor: "Eskiden Jonathan Cape Yayınlarının başı olan Tom Maschler 1960'ların ortalarında, ciltli basılan edebî roman ve hikaye kitaplarının satışında zorluk yaşandığını ve bu pazarın çok çetin koşullara sahip olduğunu düşünüyordu. Fransa'da Prix Goncourt'un kitap satışlarını nasıl etkilediğinin farkındaydı. Bu ödülü alan bir kitap, hemen ertesi gün en çok satan kitaplar listesine giriveriyor ve büyük satışlar kaydediyordu. İşte Booker ödülünü de bu temele dayandırdı. Ödül, edebî roman ve hikâyeleri daha fazla satabilmek amacıyla oluşturuldu." Booker ödülünü kazanmak için nasıl yazmalı? Peter Straus, "Booker ödülü alacak bir roman yazayım derseniz, genelde yazamazsınız. Çünkü ödülü almak için yazıldığı anlaşılır ve kitap ödülü alamaz." diyor. Her yıl jüri üyeleri değiştiği için, o yılki Booker ödülünü kimin alacağını kestirmenin mümkün olmadığını anlatan Strauss, şöyle sürdürüyor: "Bir yıl önce 6 jüri üyesinin seçtiği kitapla, bu yılki 6 yeni jüri üyesinin seçtiği kitap, hiç bir zaman aynı olamaz. Dolayısıyla yazabileceğiniz en iyi kitabı yazmanız gerekir. Çoğunlukla da iş, sizin kontrolünüz dışında gelişir. Yıllar önce, Booker ödülünü almış olan iki kitabın, yarışmaya, dışardan davet edilmiş olması, bir tesadüf değil. Bu kitapları yayımlayan yayınevleri, sadece iki aday sunabildikleri için, sözkonusu kitapları yarışmaya sokmamışlardı. İki kitap, jüri tarafından davet edildi ve üstelik ödülü kazandı."
Booker jürisi nasıl ortak karara varabiliyor? Booker Ödüllerinin arşiv uzmanı ve yazar temsilcisi Peter Straus, jürinin aralarında tartışarak, kendi görüşlerini savunarak karara vardıklarını söylüyor. Strauss, "Bazen bir kimsenin felaket bulduğu bir kitap, sonunda ödülü kazanabiliyor ya da başta beğeni toplayan bir kitap kaybedebiliyor." diyor. Zaman zaman bu edebî tartışmalarda büyük çatışmalar da yaşandığını kaydeden Peter Strauss, şunu örnek veriyor: "Jüri üyelerinin yarışma jürisinden çekildikleri oldu. Örneğin 1991 yılında, Nicholas Moseley bütün bir yılını, yarışmaya katılan kitapları okumakla geçirdikten sonra, birinci ve ikinci eleme için seçtiği kitapların hiçbirinin, diğer jüri üyelerinin seçimleriye uyuşmadığını görünce, kendi düşüncelerinin tamamiyle dışlandığına inanarak jüri üyeliğine devam edemeyeceğine karar vermişti. 1971 Yarışmasında sanırım, Malcolm Muggeridge, aday kitaplarda çok fazla seks olduğu için jüriyi terketmişti." Nobel yolu Booker'dan mı geçiyor? Peter Strauss, yıllar boyunca, Booker ödüllerinin, ortaya harika kitaplar çıkardığını; aksi takdirde kısa sürede adını bu ölçüde duyuramayacak kimi yazarları göz önüne çıkardığını kaydediyor. "Julian Barnes'ın 'Flaubert'in Papağanı', Gordon Williams'ın 'Bu Gibi Sahneler' adlı eserleri harika romanlardı. William Trevor, Iris Murdoch, Muriel Spark, J G Farrell gibi yazarlar Booker sayesinde daha çok okundu." diyen Strauss, Nobel ödülünü kazanacak yazarların daha önceden keşfedilip ödüllendirilmesinin, Booker ödüllerinin başarısına işaret ettiğini vurguluyor. |
İlgili haberler
Booker ödülünün 40 yıllık tarihi11 Eylül, 2008 | Haberler
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||