Bükreş, NATO zirvesi için uzun süredir hazırlanıyordu

Zirvenin başlıca gündem maddeleri, ittifakın Rusya ile ilişkileri ve Afganistan'daki durum.

NATO'nun Rusya ile ilişkilerindeki düğüm noktası ise Ukrayna ve Gürcistan'ın üyelik başvuruları.

Rusya, ikisi de eski Sovyet cumhuriyetleri olan bu iki ülkenin NATO'ya katılmasına şiddetle karşı.

Ancak dün zirve öncesi Ukrayna'yı ziyaret eden Amerikan Başkanı George Bush, Ukrayna ve Gürcistan'ın tam üyelik öncesi son aşama olan üyelik eylem planına dahil edilmesine güçlü ifadelerle destek verdi.

Bush, "Tüm üye ülkeler bana Rusya'nın Bükreş'te alacağımız kararı veto edemeyeceğini söyledi. Ben de onların bu sözüne inanıyorum ve bence izlenmesi gereken doğru politika da bu. Ukrayna ve Gürcistan'ın üyelik eylem planına kabul edildiğini görmek için elimden geleni yapacağım." dedi.

Bush'un bugünkü zirvede de NATO üyeliğinin, bunu arzulayan tüm Avrupalı demokrasilere açık olması gerektiğini söylemesi bekleniyor.

'Siyasi bir tartışma'

NATO Genel Sekreteri Jaap de Hoop Scheffer de BBC'ye yaptığı açıklamada aynı görüşü vurguladı:

"Bu tartışmanın Bükreş'te nasıl sonuçlanacağını bilmiyorum. Bu siyasi bir tartışma, siyasi bir müzakere. Ama şurası kesin ki, Nato'nun kapıları geçmişte de açıktı, şimdi de açık."

"Bu tartışmanın Gürcistan ve Ukrayna'ya kapıların kapatılmasıyla sonuçlanmasının yolu yok. NATO anlaşması, kriterleri yerine getiren Avrupa demokrasilerinin ittifaka girebileceğini açıkça belirtiyor. Bunlar arasında da tabi ki Ukrayna ve Gürcistan da var."

Almanya ve Fransa faktörü

Ancak Almanya ve Fransa gibi bazı NATO üyeleri, çeşitli nedenlerle, Gürcistan ve Ukrayna'nın yakın gelecekte NATO'ya üye olmalarına sıcak bakmıyorlar.

NATO anlaşması, kriterleri yerine getiren Avrupa demokrasilerinin ittifaka girebileceğini açıkça belirtiyor.   NATO Genel Sekreteri Jaap de Hoop Scheffer

Fransa Başbakanı François Fillon da zirve öncesi bunu açıkça söyledi.

Fillon, "Gürcistan ve Ukrayna'nın üyeliğine karşıyız. Çünkü bunun Avrupa'daki ve Avrupa'yla Rusya arasındaki güç dengeleri anlamında doğru yanıt olmadığına inanıyoruz" diye konuştu.

Fillon ayrıca, bu konuda Rusya ile diyaloğa girmek istediklerini ve Fransa Cumhurbaşkanı Nicolas Sarkozy'nin Bükreş'te bu görüşleri dile getireceğini kaydetti.

Almanya'nın da Fransa ile aynı görüşte olduğu biliniyor.

İttifakın bu konuda karar alması için oy birliği gerektiğinden, Ukrayna ve Gürcistan'ın bu aşamada üyelik eylem planına dahil edilmeleri zor görünüyor.

Afganistan tartışması

Bükreş zirvesinin gündemindeki bir diğer konu Afganistan'daki durum.

Afganistan'da NATO'nun 47 bin askeri bulunuyor.

Özellikle güney eyaletlerinde NATO birlikleri ile Taliban güçleri arasında şiddetli çarpışmalar yaşanıyor.

İttifak her fırsatta Afganistan'a asker takviyesi yapılması çağrısında bulunuyor.

Bu çağrıya zirve öncesi ilk yanıt veren Fransa oldu.

Başbakan Fillon parlamentodaki konuşmasında Afganistan'a birkaçyüz kişilik ek birlik daha gönderebileceklerini, ancak bu kararlarının henüz netleşmediğini açıkladı.

NATO Genel Sekreteri Scheffer de ittifakın Afganistan'da başarısız olmasının getireceği sonuçların dikkate alınması gerektiğini söyledi:

"Afganistan'da başarısız olursak, bu sadece NATO değil, uluslararası toplumun ve Afganistan hükümetinin başarısızlığa uğraması demek. El Kaide, Afganistan'ın yeniden inşa edildiğini görmek istemeyen radikal Taleban yönetimini devralırsa bunun sonucu şu olur. Afganistan 2001 öncesindeki gibi teröristler için bir eğitim alanına döner."

Adriyatik üçlüsü

Bugün başlayacak zirvede Hırvatistan, Arnavutluk ve Makedonya'nın da NATO'ya üyelikleri de ele alınacak.

Hırvatistan ve Arnavutluk'a yeşil ışık yakılacağı tahmin ediliyor.

Ancak Makedonya'nın adı yüzünden Yunanistan'la yaşadığı sorunu aşıp NATO vizesi alması beklenmiyor.

Yunanistan, 'Makedonya' adının kendi sınırları içindeki bir bölgeyi ifade ettiğini savunarak, komşusunun bu adla anılma talebini toprakları üzerinde iddiada bulunma şeklinde yorumluyor.