Geoffrey Lewis, "Turkish Grammar" kitabında Türkçe dilbilgisi kurallarını anlatıyordu

Oxford Üniversitesi emekli profesörü olan Lewis, Türk dilinin önemli akademisyenlerinden biriydi ve gerek Türk dili gerekse Türkiye ile ilgili kitaplar kaleme almış, bazı Türk yazarların eserlerini İngilizce'ye çevirmişti.

Geoffrey Lewis'in yazdığı "Teach Yourself Turkish" (Kendi Kendine Türkçe Öğret) isimli kitabı ve dilbilgisi kurallarını anlattığı "Turkish Grammar" (Türkçe Dilbilgisi) isimli kitapları Türkçe'nin öğretimi ve öğrenimi açısından kılavuz niteliğinde yayınlardı.

"The Turkish Language Reform: A Catastrophic Success" (Trajik Başarı: Türk Dil Reformu) isimli kitabında Türk dil reformunun tarihçesini anlatan Lewis, bunun Kemalist devrimin en bilinen unsurlarından biri olarak görülmediğini, ancak zaman içinde Türk ulusal kimliğinin oluşmasında önemli rol üstlendiğini savunuyordu.

Geoffrey Lewis'in Türk dili üzerine yaptığı çalışmaları Londra Üniversitesi'nden Dr. Bengisu Rona anlatıyor

Lewis'e göre, Türk dil reformunun ana amacı dili yabancı kelimeler ve dilbilgisi yapılarından arındırmaktan ibaret değildi, dil reformu daha ziyade ulus inşasının bir parçasıydı.

Kitabın arka kapağında da yer verilen, Türk Dil Kurumu'nun Teknik Terimler Komisyonu`nun danışmanı olan Nihad Sami Banarlı'nın anlattığı, 1949 yılındaki Altıncı Kurultay`da vuku bulan ama tutanaklara geçmeyen bir hikaye şöyle:

"Üyelerden, yeni teknik terimlerin oluşturulmasına hakim olan ilke hakkında bir soru gelir. Soruyu takip eden mahçup sessizliği nihayet Dilbilim ve Etimoloji Komisyonu`nun başkanı Saim Ali Dilemre bozar. Dil doktoru değil ama canayakın bir tıp doktoru olarak, sessizliğe daha fazla dayanamamıştır: 'Arkadaşlar, kemküm etmeyelim. Bizim prensibimiz yoktu; uydurduk!' "

Özgeçmiş

1920 yılında Londra'da doğan Lewis, University College School ve St. John's College'da öğrenim görmüştü.

Türkiye hakkında çalışmalarına İkinci Dünya Savaşı ertesinde başlayan Lewis, Türkiye ve Türk dili hakkında altmış yıllık bir deneyime sahipti.

Türkoloji bilimine katkılarından dolayı kendisine 1998 yılında kendisine Türkiye Cumhuriyeti Liyakat Nişanı sunulan Lewis, Boğaziçi Üniversitesi ve İstanbul Üniversitesi'nden de fahri doktora ünvanı almıştı.

Başlıca kitapları: "Teach Yourself Turkish" (Kendi Kendine Türkçe Öğret - 1953/1989), "Turkish Grammar" (Türkçe Dilbilgisi - 1967/2000), "The Turkish Language Reform: A Catastrophic Success" (Trajik Başarı: Türk Dil Reformu - 1999), "The Book of Dede Korkut" (Dede Korkut Kitabı - 1974).

Başlıca çevirileri: Falih Rıfkı Atay'ın "Çankaya" isimli kitabından, "The Ataturk I Knew" (Bildiğim Atatürk - 1961), Sait Faik Abasıyanık`ın eserlerinden oluşan "Sleeping in the Forest" (Ormanda Uyku) isimli kitaptaki öykülerin bazıları.