BBC Online Network
   
 
Strona główna
 
SERWISY
 
Sport
 
Kultura i Rozrywka
 
Biznes
 
Nauka i technika
  
Książki
 
Angielski
 
Prasa
 
Przewodniki
 
Reflektor
 
O nas
AUDIO
 
Reflektor
 
BBC Live
 
INTERNETIA
 
BBC Informacje Online
 
WITRYNY BBC

Untitled Document 05.6.2001 17:55 (CET)
Partia Konserwatywna w kozim roguBBC News
Lider Konserwatystów, William Hague

W nadchodzących wyborach konserwatyści skazywani są przez większość komentatorów brytyjskich na porażkę z rąk Partii Pracy.

Dystans pomiędzy obu stronnictwami w sondażach sięga niemal 20 procent - więcej niż przed poprzednimi wyborami sprzed czterech lat.

Wówczas torysi zdecydowanie przegrali. Mają obecnie najmniej posłów w Izbie Gmin od 1832 roku.

Narodziny partii

Partia Konserwatywna narodziła się w końcu osiemnastego wieku w reakcji na Rewolucję Francuską.
BBC News
Winston Churchill, charkterystycznie z cygarem

Konserwatyści - myśliciele tacy jak filozof i polityk Edmund Burke - bronili zasady organicznego rozwoju społecznego, opowiadali się za zachowaniem światłej monarchii, przeciwko gwałtownym skokom w imię mechanicznie rozumianej idei postępu.

Najsłynniejszym brytyjskim konserwatystą był Winston Churchill.

Któż nie pamięta fragmentu słynnego przemówienia Churchilla, w którym nawoływał do ochrony wyspy wszelkimi metodami? Mimo to powojenne wybory Churchill przegrał.

Trudne lata

W 1945 Partia Pracy zwyciężała pod sztandarami socjalistycznymi.

Labourzyści znacjonalizowali podstawowe gałęzie gospodarki i stworzyli publiczną służbę zdrowia.

Były to posunięcia na tyle popularne, że reform nie cofnęli już konserwatyści dzielący w kolejnych dekadach miejsce za sterem rządów z labourzystami.

Obie partie rządziły utrzymywały zasadę niepisanego konsensusu państwa opiekuńczego.

Coraz silniejsze związki zawodowe i coraz słabsza gospodarka doprowadziły w końcu lat 70. do głębokiego kryzysu.

Jego apogeum była tak zwana "zima niepokojów" - kraj paraliżowały strajki, brakowało benzyny i prądu, a na ulicach Londynu zalegały stosy niewywiezionych śmieci.

Epoka Margaret Thatcher

Porzucona przez dużą część tradycyjnego robotniczego elektoratu Partia Pracy uległa torysom.
BBC News
Margaret Thatcher została premierem w 1979 roku

3 maja 1979 roku rozpoczęła się epoka Margaret Thatcher. Konserwatyści rządzić mieli nieprzerwanie przez 18 lat.

Reformy wyprowadziły kraj z gospodarczej zapaści. Pierwszym rezultatem był jednak zdecydowany wzrost bezrobocia.

Widoczne stawały się też koszty programu reform - prywatyzacja oznaczała jednorazową - jak mówili przeciwnicy - wyprzedaż za bezcen rodzinnych sreber.

W klasę robotniczą, która masowo wykupywała mieszkania komunalne, a potem akcje uderzyło drastyczne ograniczenie praw związkowych i pracowniczych.

Początek kryzysu

Przełomowym momentem był wielomiesięczny strajk w połowie lat 80., zakończony ostateczną porażką górników.

Prywatyzacja górnictwa prowadziła do stopniowego upadku tej gałęzi tradycyjnego przemysłu. W jej ślad poszły kolejne.

Podatek lokalny, tak zwane pogłowne, przyczynił się do usunięcia coraz mniej popularnej Thatcher.
BBC News
Strajki górników w latach 90-tych.

Kryzys początku ubiegłej dekady doprowadził do wielkiego rozczarowania : eksmisji tysięcy posiadaczy świeżo kupionych domków.

Rosło bezrobocie, stopy procentowe, słabła siła nabywcza waluty.

Rząd Johna Majora zdołał wygrać wybory w 1992 roku, ale od tego mometu akcje porzucających socjalizm labourzystów rosły systematycznie w górę, a konserwatyści przeżywali coraz głębszy kryzys.

Smak klęski

Obciążeni bagażem wielu błędów w 1997 roku torysi musieli przegrać.

Dodatkowo pogrążyła ich seria skandali korupcyjnych i publiczne kłótnie o stosunek do zacieśniającej się Unii Europejskiej.
BBC News
William Hague nie zawsze ma szczęście do mediów

Robili wrażenie aroganckiego stronnictwa, które było u władzy tak długo, że uznawało to za stan naturalny.

Partia dzisiaj

Czy kilka lat w opozycji uzdrowiło konserwatystów?

Na razie - w zgodnej opinii obserwatorów - mają lidera (Williama Hague'a), który nie grzeszy zbytnią charyzmą.

Poza tym torysi nie potrafią sobie poradzić z ekspansją Partii Pracy, która przejęła od nich wiele programów i pomysłów.

     
© BBC World Service
Bush House, Strand, London WC2B 4PH, UK.
Sekcja Polska BBC