زرینه خوشوقت از دوشنبه

	پخش نخستین خبرهای بخش فارسی رادیوی بی بی سی از داخل تاجیکستان با صدای محی الدین عالمپور آغاز شد

Матни сириллик

اما قبل از آقای عالمپور که در سال 1995 کشته شد، خبرنگاران مختلف بخش جهانی بی بی سی، از جمله آلن جانستون، معصومه طرفه گزارشهایی را درباره وضع تاجیکستان ارائه کرده بودند.

طوری که سلطان حمد، کارشناس سیاسی می گوید، بی بی سی در مجموع و برنامه های بخشهای فارسی و روسی آن بخصوص، در تاجیکستان در دوران اتحاد شوروی شنوندگان زیادی داشت.

هرچند به گفته آقای حمد، شمار شنوندگان بی بی سی در تاجیکستان طی پانزده سال اخیر بمراتب اضافه شده است: "گوناگون اندیشی (تکثر اندیشی) در حکومت شوروی منع کرده می شد و مردم تنها بایستی پایبند یک ایدئولوژی می بودند. ولی افرادی هم بودند که می خواستند بفهمند که در دنیا چه حادثه ای روی می دهد. بنابر این، آنها روی می آوردند به رادیوهایی که در خارج از کشور برنامه پخش می کردند."

آقای حمد افزود: "به نظر من، در میان این رادیوها بیشترین شنونده را رادیوی بی بی سی داشت، به این خاطر که گزارشهای این رادیو بیانگر حقیقت حال بودند و آن اطلاعاتی را پخش می کرد که شنونده آنها را از منابع دیگر، بویژه منابع داخلی، به هیچ وجه نمی توانست دریافت کند."

	آقای حمد می گوید، بی بی سی در تاجیکستان در دوران شوروی شنوندگان زیادی داشت.

آقای حمد همچنین می گوید که قطع برنامه های بی بی سی بر روی موج اف ام طی دو سال اخیر شنوندگان زیادی را از شنیدن اطلاعات دقیق در باره تاجیکستان و جهان محروم کرد.

عده دیگری از کارشناسان قطع برنامه های بی بی سی روی موج اف ام در ماه ژانویه سال 2006 در تاجیکستان را بیم مقامات ذیدخل این کشور از افزایش محبوبیت این رسانه جهانی در تاجیکستان عنوان می کنند و سازمان دیده بان حقوق بشر این اقدام دولت تاجیکستان را نقض آزادی بیان خوانده است.

اما دولت تاجیکستان قطع پخش برنامه های بی بی سی روی موج اف ام را به دلایل فنی مربوط دانسته است.

در همین حال، سیف الله صفرف، معاون رئیس مرکز مطالعات استراتژیک تاجیکستان درباره جایگاه بی بی سی در این کشور چنین اظهار عقیده کرد: "بی بی سی برای تاجیکستان یک منبع منصفانه اطلاعاتی است. در تمام مدتی که من بی بی سی گوش می کنم (من گوش کردن بی بی سی را تقریبا 30 سال پیش در مسکو آغاز کردم)، این رسانه حتما نظرات هردو طرف را منعکس می کند."

آقای صفرف افزود: "به جز بعضی واقعه های سالهای 1990 که در آنجا از نام دوبنف ما بعضا اخبار نادرست می شنیدیم، اما شاید همین جهت یا خصلت بی بی سی باشد که دولت تاجیکستان به این رادیوی خارجی اجازه داده است که در مرزهای این کشور و با موجهای این کشور فعالیت کند. مردم تاجیکستان این رادیو را حتی یک زمان از موجهای کوتاه هم تقریبا در همه مناطق مسکونی کشور می شنیدند."

به گفته محی الدین کبیری، رئیس حزب نهضت اسلامی تاجیکستان، بی بی سی به عنوان یک رسانه در دستیابی صلح و ثبات در تاجیکستان نیز نقش موثری داشته است.

آقای کبیری افزود: "یکی از دوستانم می گفت که در زمان هجرت (نیروهای سابق مخالفان به افغانستان) اگر ما کاری انجام می دادیم، تا زمانی که خبر آن را از بی بی سی نمی شنیدیم، باور نداشتیم که این کار را درواقع انجام داده ایم. بعد از "تایید" این خبر از جانب بی بی سی ما مطمئن می شدیم که این کار را انجام داده ایم. و این نشان می دهد که اعتماد مردم به رسانه ها، بویژه بی بی سی، در آن زمان خیلی زیاد بود."

	آقای کبیری می گوید یکی از سببهای اصلی محبوبیت بی بی سی اطلاع رسانی دقیق و منصفانه آن بوده است

آقای کبیری می گوید یکی از سببهای اصلی محبوبیت بی بی سی در میان پناهندگان قبلی تاجیک و افراد متعلق به مخالفان پیشین که در زمان جنگ داخلی تاجیکستان در افغانستان به سر می بردند، اطلاع رسانی دقیق و منصفانه بی بی سی بوده است.

با این حال، یکی از دهها ساکن شهر دوشنبه که روز سه شنبه به پرسش ما در مورد این که آیا به بی بی سی گوش می دهند و اعتماد دارند، چنین پاسخ داد: "مخلصان (هواداران) اشدی برنامه های بی بی سی در دنیا به نظر من خیلی زیاد هستند، ولی من از این مخلصان نیستم."

اما یک جوان دانشجوی تاجیک می گوید: "من خودم طرفدار همه رادیوها هستم، ولی به اخبار بی بی سی بیشتر توجه دارم، زیرا آن حقیقت را می گوید، زندگی واقعی را پشت پرده نگه نمی دارد. همان گونه که خلق زندگی می کند، آن را بازتاب می دهد. و من می دانم که هرچه به بی بی سی می گویم، به خلق می رسد."

زن بزرگسالی گفت: "من کمتر رادیو گوش می کنم، زیرا وقت ندارم و از صبح تا شام مشغول کارهای مختلفی هستم."