|
مراسم تدفین خال نظر، طنز نویس تاجیک | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
روز پنج شنبه، 22 مارس، صدها تن از ساکنان تاجیکستان در مراسم سوگواری و تدفین امام نظر خال نظر، روزنامه نگار و طنزنویس معروف تاجیک شرکت کردند. امام نظر خال نظر بعد از ظهر روز چهارشنبه در اثر بیماری قند در منزلش در شهر دوشنبه درگذشت. وی همچنین از پیشاهنگان جنبشهای دمکراتیک و آزادی خواهی در تاجیکستان بود که سردبیری نخستین نشریه حزب دمکرات موسوم به "عدالت" را در اوایل سالهای 1990 بر عهده داشت. امام نظر خال نظر، روزنامه نگار و طنزنویس ورزیده، که سالهای دراز از بیماری قند رنج می برد، در نخستین روز سال نو خورشیدی در سن 54 سالگی با زندگی بدرود گفت. جسد وی در گورستان "لچاب" در شمال شهر دوشنبه و جایی که عمدتا بزرگان علم و فرهنگ تاجیکستان دفن شده اند، به خاک سپرده شد. بسیاری از فرهنگیان تاجیک که امروز در مراسم تشییع جنازه وی در محله ای در شمال شهر دوشنبه گرد آمده بودند، درگذشت او را مصیبتی بزرگ خوانده و گفتند که جامعه روشنفکری تاجیکستان شخصیت بی نظیری را از دست داده است.
امام نظر خال نظر آنگونه که خودش می گفت، طنز و خنده را وسیله ای برای مبارزه قرار داده بود، مبارزه در برابر بیماری و مرگی که هر لحظه انتظارش را داشت، ولی این مبارزه گهگاهی درواقع رنگ سیاسی هم به خود می گرفت. وی در صحبتی ویژه که یک سال پیش با خبرنگار بی بی سی داشت، در باره آخرین کتاب طنز آمیزش که به چاپ آماده می کرد، گفت: "این کتاب هجوی است که 'عجب زمانه هایی' نام دارد. عجب زمانه هایی که شد، هجو که شد، خودتان می دانید که چه می شود، تنقید (انتقاد از) زمانه! هم این زمانه و هم آن زمانه که ما زیستیم. این زمانه مشکلات زیاد دارد. برای من همچون خبرنگار، همچون نویسنده، مشکل اساسی نبود آزادی، آزادی سخن است. آن طور که ما در سالهای 90 تا 92 می گفتیم، دیگر گفتن نمی توانیم. یا ما اندک از مردم پیش گذشتیم، یا مردم از ما عقب افتادند." به گفته بسیاری از دوستانش، امام نظر خال نظر نویسنده واقع نگار بود و روشهای روزنامه نگاری را با طنز آمیزش می داد، هرچه او می نوشت، از زندگی روزمره دور و برش منشاء می گرفت. نذرالله لطیف، روزنامه نگار تاجیک که سالهای زیادی با امام نظر خال نظر کار کرده است، می گوید: "امام نظر شخصی ظریف و روزنامه نگاری پخته و صاحب تجربه بود و در عرصه ادبیات تاجیک به نظر من مانند وی ادیب هجو نگاری نیست." ضمنا، امام نظر خال نظر از پیشگامان نهضت دمکراسی خواهی در تاجیکستان بود و در سال 1990 نخستین روزنامه حزب دمکرات را تاسیس داد و سردبیری آن را به عهده داشت.
رحمت الله ولی یف، معاون رهبر یکی از جناحهای حزب دمکرات می گوید استقلال تاجیکستان حاصل تلاشهایی است که امام نظر خال نظر و همراهانش در اوایل دهه 1990 قرن گذشته انجام داده اند. آقای ولی یف افزود: "امام نظر خال نظر و طرفداران او جانبازیهایی کردند، جان فدایی هایی کردند که تاجیکستان به این روز استقلال برسد. آنهایی که امروز دم از استقلال می زنند، باید بدانند که پایه گذاران این استقلال امام نظر خال نظر و همراهان او بودند." فعالیت روزنامه نگاری امام نظر خال نظر در سال 1975 در نشریه پرخواننده "کُمْسُمُل تاجیکستان" آغاز شد و او بعدها در نشریه "تاجیکستان سویتی" به کار پرداخت. در سال 1990 روزنامه "عدالت" وابسته به حزب دمکرات تاجیکستان را تاسیس داد. امام نظر خال نظر در زمان جنگ داخلی از تاجیکستان فراری شد و مدتی در تهران، مسکو و آلماتی به سر برد. وی در سال 2000 به تاجیکستان برگشت و طی چند سال اخیر به نوشتن کتابهای طنز و لطیفه مسغول بود که "از خنده می میری" از آن جمله است. | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||