شمسيه قاسم از دوشنبه

در باره شمار کودکانی که برای تامين روزگار خود ناچار در خيابانها و بازار های تاجيکستان به کار های مختلف دست می زنند تا حال آمار رسمی وجود ندارد

در اين برنامه همکاری نهادهای ذيدخل دولتی با سازمانهای بين المللی و غيردولتی در کشورهای تاجيکستان، قرقيزستان و ازبکستان پيشبينی شده است. مسئولين سازمان بين المللی کار می گويند که اين برنامه با درخواست دولت تاجيکستان راه اندازی می شود.

در باره شمار کودکانی که برای تامين روزگار خود ناچار در خيابانها و بازارهای تاجيکستان به کارهای مختلف دست می زنند تا حال آمار رسمی وجود ندارد. تحقيق اين موضوع را به صورت گسترده مسئولين برنامه منطقه ای مبارزه با کار کودکان توسط سازمان بين المللی کار و برنامه ريشه کنی کار کودکان بر عهده گرفته اند.

لارس ياهنسون، مشاور فنی برنامه مبارزه با کار کودکان در آسيای ميانه گفت، این برنامه برای سه سال در تاجيکستان، قرقيزستان و ازبکستان اجرا خواهد شد.

لارس ياهنسون می گويد برنامه آنها بيشتر جنبه اطلاعاتی دارد.

اما وی افزود که اين برنامه به آن معنی نيست که در اين مدت کليه مشکلات مربوط به حقوق کودکان و مبارزه با سوءاستفاده از کار آنها کاملا حل شود.

وی گفت که این برنامه بيشتر جنبه اطلاعاتی دارد: "هدف اصلی آگاه ساختن مردم کشورهای منطقه در باره وجود موارد سوء استفاده از کار کودکان و اثرات منفی ای است که اين پديده نامطلوب در جامعه اين کشورها بر جای می گذارد."

دولت تاجيکستان در رابطه به حمايت از حقوق کودکان دو کنونسيون بين المللی، يکی "در باره جلوگیری از بدترين انواع کار کودکان" و ديگری "در باره سن حد اقل استخدام به کار" را به تصويب رسانده است.

قانون کيفری تاجيکستان نيز شامل بندهایی در باره سوء استفاده از کودکان است. اما تا چه اندازه اين قوانين و کنونسيونها در مرحله کنونی در تاجيکستان می توانند از حقوق کودکان حمايت کنند؟

پاسخ را به اين سوال از صحبت خورشيد 12 ساله می توان دریافت که در خيابان ها و بازارهای شهر دوشنبه گدايی می کند:

خورشيد: پسران بزرگتر مرا آزار می دهند و تقاضا می کنند برای آنها دزدی کنم، اما من هرگيز دزدی نمی کنم...

"مادر من ميخواره است و اگر من توسط گدايی پل دريافت نکنم و برايش می نيارم مرا ضرب و شتم می کند و از خانه می راند. در چنين روزها من ناچار در کوچه ها می خوابم. در کوچه ها نيز پسران بزرگتر مرا آزار می دهند و تقاضا می کنند برای آنها دزدی کنم، اما من هرگز دزدی نمی کنم، فقط گدايی می کنم."

موجوده رحمانوا، رئيس سازمان غيردولتی "شهروندان آسيب پذير" و مسئول برنامه "کودکان خيابانی" در شهر دوشنبه با مشکلات مربوط به سوء استفاده از کار کودکان آشناست. حدود 150 کودک خيابانی شهر دوشنبه از کومکهای مختلف این مرکز برخوردارند.

خانم رحمانوا می گويد که با موارد زیاد سوءاستفاده جنسی از کودکان رو برو شده است: "در طول تجربه کاری، ما با والدين ميخواره ای رو برو شديم که برای دريافت مبلغ الکل برای خود دختران نابالغ خود را به فحشاء وادار می کنند. در مرکز ما حالا پنج نفر از چنين دختران که ما آنها را از چنين والدين نجات داديم به سر می برند. اما برخی از والدين نگذاشتند تا ما دختران آنها را بگيريم."

اين منزل خورشيد است که می گويد مادرش گهگاهی به او اجازه ورود بدون مشروبات الکلی را نمی دهد.

در همين حال، سازمان بين المللی کار و برنامه ريشه کنی کار کودکان در همکاری با دولت تاجيکستان نخستين تلاشها برای آموزش وضع کودکان در اين کشور را انجام می دهد.

قرار است بزودی ميان دولت تاجيکستان و سازمان بين المللی کار برای همکاری در اين زمينه يک سند تفاهم به امضا برسد. قدم بعدی تاسيس کميته ملی هم آهنگ سازی برنامه مبارزه با کار کودکان خواهد بود.