مدرسه موسيقی ملکه صابروا: فقر و هنر

هنگامی که وارد يکی از صنف خانه های مدرسه ويژه موسيقی به نام ملکه صابروا در شهر دوشنبه شدم، استاد پيانو برای عليجان خواجه يف 7 ساله درس پيانو می گذراند.

عليجان تنها يک سال پيش به اين مدرسه پذيرفته شده و طوری که استادش می گويد، حالا در نواختن پيانو خيلی موفق است. در حال حاضر در مدرسه شبانروزی نام ملکه صابروا 550 شاگرد آموزش می بينند و 150 آموزگار برای آنان درس می گويند.

هرچند در حال حاضر دولت تاجيکستان برای تعمير اين مدرسه 300 هزار سامانی يا معادل 10 هزار دلار آمريکايی اختصاص داده است، ولی طوری که رئيس جديد اين مدرسه می گويد برای تعمير و بازسازی کامل بنای آن بيش از يک ميليون سامانی که معادل 400 هزار دلار آمريکايی است، نياز وجود دارد.

کامله کاملوا از دو ماه پيش رياست اين مدرسه را بر عهده گرفته است. وی می گويد مسئولين اين مدرسه به مشکلات فراوانی روبرو هستند. خانم کاملوا از جمله کمبود آموزگاران، مبلمان و سازهای ويژه موسيقی را از مشکلات اصلی اين مدرسه عنوان کرد:

"در حالی که ما هنرستان تاسيس کرده ايم، پيش زمينه اين هنرستان را تنها مدرسه موسيقی ما تشکيل می دهد. اميدوارم که سرمايه داران خصوصی، سرپرستان، سفارتهای خارجی، سازمانهای بين المللی به مدرسه موسيقی ما کمک کنند و در احيای آن سهم بگيرند و ما آماده ايم در عوض برای آنها برنامه های هنری برگزار کنيم."

اين مدرسه ويژه موسيقی در سال 1963 نخستين شاگردان را برای آموزش پذيرفته بود. به اين مدرسه اصلا کودکان با استعداد از خانواده های کم بضاعت و نيز کودکان بی سرپرست شامل می شوند. اين کودکان در کنار تحصيل در اين مدرسه تحت مراقبت مربيان قرار می گيرند.

در گذشته دولت اين مدرسه را به قدر کافی تامين مالی می کرد و از لحاظ سازهای موسيقی و سائر وسائل آموزش و پرورش نيز مدرسه کاملا تامين بوده است. ولی در ده سال اخير به اين مدرسه توجه لازم مبذول نشده است و به گفته رئيس آن اين امر به کيفيت تدريس اثرات منفی بر جای گذاشته است.

همچنين در ده سال اخير تمام وسائل تدريس از جمله سازهای موسيقی کهنه و فرسوده شده است و از اين رو بيشتر کودکان مجبورند به نوبت يک ساز موسيقی را اجرا کنند. اين در حالی است که آنها بايد در طول روز مشقهای خود را نوازندگی کنند. خانم کامله می گويد: "بيش از 87 ساز موسيقی و پيانوهای ما از کار مانده است. عموما در مدرسه ما کمبود افزارهای موسيقی به نظر می رسد."

خانم کامله يکی ديگر از مشکلات عمده مدرسه موسيقی را مشکل تامين غذا برای کودکان عنوان کرد. به گفته وی بودجه ای که برای مواد غدايی اختصاص داده شده است، برای خريداری مواد لازمه کفايت نمی کند. خانم کاملوا می گويد: "در مدرسه ما 550 نفر از خوانندگان با خوراک روزانه تامين می شوند و 150 ديگر هم در اين مدرسه با سه وقت خوراک صبحانه، روزانه و شام تامين هستند. اما 46 درهمی که حکومت برای خوراک يک خواننده اختصاص می دهد کافی نيست."

در همين حال استاد مطلوبه قاسموا که در سال 1963 يکی از نخستين شاگردان اين مدرسه بود، می گويد که در اين سالها مدرسه آنها ترميم کامل نشده است و اگر در سالهای نزديک اين اقدام عملی نشود، در آينده نه چندان دور مجتمع اين مدرسه کاملا خراب خواهد شد. اما با اين وجود مسئولين مدرسه و شاگردان آن تصميم گرفته اند در آينده نزديک در به مناسبت چهلمين سالگرد تاسيس مدرسه برنامه های کنسرتی برگزار کنند.