http://www.bbcpersian.com

02:04 گرينويچ - پنج شنبه 03 نوامبر 2005

رولاند پيز
خبرنگار علمی بی بی سی

تشعشعات به جا مانده از نخستين ستارگان کيهان آشکار شد

منجمان ناسا می گويند موفق به رديابی نور نخستين ستارگان عالم شده اند. تشکيل اين ستارگان مرحله بسيار مهمی از تاريخ تکامل کيهان بوده است.

آنها طی مقاله ای در نشريه معتبر "نيچر" نوشتند که اين ستارگان بيش از 13 ميليارد سال قبل متولد شده اند.

چهارده ميليارد سال قبل زمانی که انفجار بزرگ تکميل شد، جهان تقريبا به طور کامل از عنصر هيدروژن تشکيل شده بود و در آن تنها ردی از گاز هليوم وجود داشت.

اگر آن وضع تغييری نکرده بود جهان واقعا جای کسالت باری می بود.

ما از عناصر پيچيده تری مانند کربن و اکسيژن تشکيل شده ايم و روی سياره ای زندگی می کنيم که حاوی سيليکون، سولفور و آهن است و اين عناصر جملگی در ستارگان تشکيل شده اند.

اما سوال عمده همواره اين بوده است که نخستين ستارگان چه زمانی تشکيل شدند زيرا وجود آنها فرآيند تشکيل نسل های بعدی ستارگان را بسيار آسانتر ساخت.

در رصدهای تازه، نخستين ستارگان جهان به طور منفرد شناسايی نشده اند چرا که دورتر از آن هستند که اينگونه قابل مشاهده باشند.

در عوض کيفيت نوری آنها - مانند بازتاب روشنايی شهری فراسوی افق- است که آنها را متمايز می کند.

به نظر می رسد آنها در مقياس های امروز غول آسا بوده اند. هر يک از آنها صد برابر خورشيد است.

اين ستارگان احتمالا يکصد ميليون سال پس از انفجار بزرگ تشکيل شدند و با معيار ساعت کيهانی در يک آن سوختند و از ميان رفتند.

اما هستی مختصر و تابناک آنها شايد چگونگی تکامل جهان در مراحل بعد را تعيين کرده باشد.

تلسکوپ فضايی جيمز وب که ده سال ديگر توسط ناسا پرتاب خواهد شد بايد بتواند به آشکار کردن جزئياتی که اين ستارگان را تا اين حد منحصر به فرد می سازد کمک کند.