خيره شدن به خورشيد با چشم غيرمسلح می تواند باعث کوری شود
دکتر ديويد وايتهاس، دبير علمی بی بی سی
عطارد، نزديک ترين سياره منظومه شمسی به خورشيد، روز چهارشنبه 7 مه از نگاه ناظر زمينی از برابر خورشيد عبور خواهد کرد.
اين پديده ای نادر است و ستاره شناسان، از مبتدی گرفته تا حرفه ای، در انتظار مشاهده و فيلمبرداری از آن هستند.
در صورتی که تجهيزات لازم را در اختيار داشته باشيد و احتياط به خرج دهيد، می توانيد عطارد را به شکل نقطه سياهی که ابتدا از گوشه شمال شرقی خورشيد وارد صفحه گرد آن می شود مشاهده کنيد.
عطارد هر 88 روز يکبار حول خورشيد می گردد و حرارت سطحی آن 170 درجه سانتيگراد است
مطلقا تحت هيچ شرايطی نبايد با چشمان غيرمسلح به طور مستقيم يا به وسيله دوربين و تلسکوپ به خورشيد نگاه کنيد. اين اقدام می تواند باعث کوری چشم شود.
برای نگاه کردن به خورشيد نبايد از عينک آفتابی، فيلم و ساير مواد معمولی استفاده کنيد. حداقل تجهيزات ايمن برای نگاه کردن به خورشيد تلق جوشکاری شماره 14 است که می توانيد از آهنگری ها تهيه کنيد يا می توانيد از فيلترهای "بادر" (Baader) يا "مايلر" (Mylar) يا ساير انواع فيلترهای خورشيدی که تلسکوپ فروشی ها عرضه می کنند استفاده کنيد.
اگر تجهيزاتی را که پيشنهاد می شود در اختيار نداريد، می توانيد اين واقعه را در اينترنت تماشا کنيد.
سايت های چند سازمان از جمله رصدخانه جنوبی اروپايی (European Southern Observatory) و "رصدخانه خورشيدی و هليوسفريک" (Soho) تصاوير اين رويداد را به طور زنده در اينترنت پخش می کنند.
موقعيت جغرافيايی
عطارد برای پنج ساعت و 19 دقيقه به شکل نقطه سياهی از صفحه مدور خورشيد می گذرد.
اين رويداد ساعت 13: 05 به وقت گرينويچ آغاز خواهد شد.
اين فرصتی نادر برای ناظران در جزاير بريتانيا برای مشاهده عبور کامل عطارد است. آخرين حادثه مشابه در سال 1999 روی داد.
درحالی که اکثر مناطق آفريقا، اروپا و آسيا اين رويداد نجومی را به طور کامل مشاهده خواهند کرد، ناحيه شمال شرقی آمريکای شمالی تنها از 20 دقيقه پايانی آن بهره مند خواهد شد.
تقريبا کل آمريکا و بخش های بزرگی از آمريکای جنوبی، به استثنای برزيل، به طور کامل از تماشای اين رويداد محروم خواهند بود.
از آنجا که قطر ظاهری عطارد نسبت به خورشيد تنها يک بر 158 است، برای مشاهده اين رويداد به تلسکوپ نياز است که برای اطمينان از ايمنی بايد به فيلترهای خورشيدی مجهز باشد.
فيلترهای خورشيدی با موادی که در خانه ها يافت می شود قابل تهيه نيست.
از اجرام عمده منظومه شمسی، تنها سه جرم آن در مدارهايی حرکت می کنند که از نگاه ناظر زمينی گاه آنها را در برابر خورشيد قرار می دهد: ماه، عطارد و زهره.
در مورد عطارد، عبور آن از برابر خورشيد معمولا در حوالی 7 ماه مه در فاصله های زمانی 13 و 46 سال يا نزديک به روز 9نوامبر روی می دهد که معمولا در فواصل زمانی 7، 13 و 46 سال روی می دهد.
ادموند هيلی، منجم بريتانيايی قرن هفدهم، برای نخستين بار تشخيص داد که با مشاهده عبور سيارات از برابر خورشيد می توان فاصله خورشيد را اندازه گيری کرد.
ستاره شناسان در سال های 1761 و 1769 با مشاهده عبور زهره از برابر خورشيد به تخمين های خوبی از فاصله خورشيد از زمين دست يافتند.
فضاپيماها تاکنون تنها يک بار از عطارد ديدن کرده اند که به سفر فضاپيمای آمريکايی مارينر 10 در سال 1974 مربوط می شود.
منجمان، دانشجويان و عموم مردم عبور عطارد را در يک رويداد همگانی در "رصدخانه رويال گرينويچ" مشاهده خواهند کرد.