فضاپيمای "کاوشگر تکامل کهکشانی" يا گالکس (Galex) که برای پژوهش درباره تشکيل ستارگان در دوره جوانی کيهان طراحی شده است، توسط موشک پگاسس از يک هواپيمای حامل در سواحل فلوريدا به فضا پرتاب شده است.
اين ماهواره کوچک ميليون ها کهکشان در طول تاريخ 10 ميليارد ساله کيهان را زير نظر خواهد گرفت تا در تعيين زمان تشکيل عناصر شيميايی در داخل نخستين ستارگان، به اخترشناسان کمک کند.
گالکس نخستين مراحل تکامل شيميايی کيهان يعنی چگونگی تکامل آن از يک گلوله آتشين از جنس هيدروژن و هليوم به جهانی متشکل از عناصر سنگين تر را بررسی خواهد کرد.
به يک معنی، اين جستجويی برای منشا حيات نيز هست، زيرا بدون چنين عناصر سنگينی مانند کربن و اکسيژن، وجود حيات چنان که برما شناخته شده است ممکن نمی بود.
اين رصدخانه فضايی حدود 11 دقيقه پس از پرتاب از مرحله سوم راکت جدا شد و در ارتفاع 690 کيلومتری در مدار خود در اطراف زمين قرار گرفت.
ماموريت علمی اين فضاپيما پس از يک ماه محک خوردن در مدار زمين آغاز خواهد شد و برای 28 ماه ادامه خواهد يافت.
در جستجوی شگفتی ها
گالکس کهکشان های دوردست، حاوی ستارگان جوان داغ و کم عمر که تشعشعات فرابنفش بی نهايت زيادی ساطع می کنند را زير نظر خواهد گرفت.
پرتاب توسط موشک پگاسس
اخترشناسان به اين نوع کهکشان ها علاقه مند هستند چون روند تشکيل ستارگان با شدت تمام در آنها جريان دارد، بنابراين مطالعه آنها به ستاره شناسان کمک می کند درباره چگونگی، زمان و علت تشکيل ستارگان بيشتر بياموزند.
کريستوفر مارتين، پژوهشگر اصلی گالکس، می گويد: "اين ماموريت نخستين نقشه جامع جهان متشکل از کهکشان ها در مرحله پيدايش را فراهم می کند و ما را به درک چونگی آفرينش آنها و همچنين کهکشان راه شيری، که در آن هستيم، نزديک تر می کند."
جيمز فانسون از آژانس فضانوردی آمريکا، ناسا، می گويد: "گالکس مخصوصا برای اندازه گيری فواصل و سرعت تشکيل ستارگان در يک ميليون کهکشان طراحی شده است."
"اين ماهواره به ما کمک خواهد کرد تصويری از کيهان آنگونه که امروز شاهد آن هستيم تهيه کنيم: ستارگان چگونه در کهکشان ها شکل گرفتند، کهکشان ها چگونه در طول زمان تکامل يافتند، تشکيل ساير اجرام فضايی چگونه صورت گرفت و به توسعه عناصر سنگين جدول تناولی منجر شد."
وی می افزايد: "به عنوان مدير پروژه، معمولا فرصت های کمی در طول زندگی حرفه ای برای انسان پيش می آيد که در آن با ماموريتی که فراهم کننده تصويری اساسا نو از جهان است سر و کار داشته باشد."
"معمولا، وقتی شما جهان را برای اولين بار از زاويه ای نو می نگريد، شگفتی های غيرمنتظره ای از اطلاعات جمع آوری شده سر می زند. اين يکی از چيزهايی است که ما در پی آن هستيم: پديده های غيرمنتظره."
ماموريت گالکس سی و سومين پرواز راکت پگاسس و چهارمين ماموريت آن در سال 2003 بود.
