نقشه عراق

نبرد قدرت خونين از سال 2003 آغاز شد زمانیکه نيروهای خارجی به رهبری آمريکا برای سرنگون کردن حکومت صدام حسين عراق را اشغال کردند.

اکنون يک حکومت جديد با حمايت بيش از صد هزار سرباز آمريکايی درعراق مستقر است. اين حکومت با انواع بحران ها مواجه است و از همه آنها مهمتر امنيت و نظم عمومی است.

شورشيان مسلح به طور متناوب به نيروهای دولت جديد و اهداف غير نظامی حمله می کنند. اختلاف بين گروههای شيعه و سنی به خشونت های خونين و دائمی فرقه ای بين آنها بدل شده است.

سياست: از زمان اشغال توسط نيروهای خارجی به رهبری آمريکا در سال 2003، اين کشور صحنه نبرد بين گروهای رقيب برای کنترل عراق بوده است.

	از زمان آغاز عمليات اشغال عراق تا پايان سال 2007 حدود چهار هزار سرباز خارجی و هزاران عراقی غير نظامی کشته شده اند

امنيت: نيروهای دولت ائتلافی و نيروهای خارجی به رهبری آمريکا با مشکلات فراوان می کوشند کنترل خود را برقرار کنند. هزاران نفر غير نظامی کشته شده اند و نيروهای امنيتی به طور مستمر هدف حمله گروههای سازمان يافته شورشی هستند.

اقتصاد: خشونت و خرابکاری روند احياء اقتصاد عراق را که در دو دهه اخير از بحران و تحريم به شدت آسيب ديده است کند کرده است. عراق صاحب سومين ذخائر بزرگ نفت در جهان است اما خرابکاری، فساد اداری و قاچاق عملا صدور نفت را فلج کرده است.

در سال 2007 آمريکا با هدف نابودی کامل شورشيان، سی هزار نفر به نيروهای خود در عراق افزود. تعدادحملات شورشيان و تلفات ناشی از آن از پايان سال 2007 رو به کاهش بوده است.

از زمان آغاز عمليات اشغال عراق تا پايان سال 2007 حدود چهار هزار سرباز خارجی و هزاران عراقی غير نظامی کشته شده اند.

اصابت موشکهای آمريکايی به اهدافی در شهر بغداد در بامداد روز بيستم ماه مارس 2003، آغازگر عمليات نظامی برای سرنگون کردن حکومت صدام حسين بود.

نيروی زمينی ارتشهای بريتانيا و آمريکا پيشروی خود را از جنوب آغاز کردند ولی حکوت در بغداد کماکان به مخالفت با خواست نيروهای بين المللی ادامه ميداد. روز نهم ماه آوريل نيروهای آمريکايی وارد مرکز بغداد شده و به حکومت صدام پايان داده شد.

در ماه ژوئن سال 2004 اداره امور به يک حکومت انتقالی سپرده شد و شش ماه بعد مردم عراق در اولين انتخابات چند حزبی در اين کشور طی پنجاه سال گذشته شرکت کردند.

ردپای تمدن در عراق

عراق کنونی که مابين رودخانه های دجله و فرات واقع شده است کم و بيش سرزمينی را در بر می گيرد که در گذشته بين النهرين نام داشت و مهد یکی از تمدنهای پيشرفته در تاريخ بشری بود.

	جنگ هشت ساله با ایران، حمله به کویت و تحریم های بین المللی آثار ویرانگری بر اقتصاد جامعه عراق برجای گذاشت

در قرون وسطی عراق مرکز امپراطوری اسلامی و بغداد پايتخت سياسی و فرهنگی اين امپراتوری بود که از مراکش تا شبه قاره هند را در برمی گرفت.

تهاجم مغولها در قرن سيزدهم ميلادی نفوذ بغداد را کاهش داد و آنچه عراق امروزی است، تا کسب استقلال از بريتانيا در سال ۱۹۳۲، نقشی جزيی در منطقه ايفا می کرد.

در پی بر انداختن حکومت سلطنتی در سال ۱۹۵۸ و کودتايی در سال ۱۹۶۸ عراق به يکی از مراکز ناسيوناليسم عربی تحت کنترل حزب بعث تبديل شد.

درآمد نفت اين کشور را چنان غنی کرد که در بدو رياست جمهوری صدام حسين در ۱۹۷۹ حدود ۹۵ در صد از درآمد ارزی کشور از نفت حاصل می شد.

ولی جنگ با ايران از سال ۱۹۸۰ تا ۱۹۸۸ و جنگ خليج فارس در پی اشغال خاک کويت از سوی عراق در ۱۹۹۱، همراه با تحريمهای بين المللی متعاقب آن، آثار مخربی بر اقتصاد و جامعه عراق بر جای گذاشت.

در سال ۱۹۹۱ سازمان ملل متحد گزارش داد که اقتصاد عراق به دوران ماقبل صنعتی سقوط کرده است. گزارشهای بعدی معيشت مردم اين کشور را در پايين ترين سطح رفع نيازهای ضروری توصيف ميکرد.

به دنبال تضعيف حکومت مرکزی در پی جنگ خليج فارس در سال1991، اقليت کرد عراق در شمال دستگاه اداری و قلمرو خودمختار خود را ايجاد کرد.

• جمعيت: 29 ميليون (سازمان ملل متحد ۲۰07)
• پايتخت: بغداد
• مساحت: ۴۳۸,۳۱۷ کيلومتر مربع
• زبان اکثريت: عربی، کردی
• دين اکثريت: اسلام
• اميد به زندگی: مردان: 58 سال - زنان 61 سال
• واحد پول: ۱ دينار عراقی = ۱۰۰۰ فلس
• صادرات عمده: نفت خام
• سرانه در آمد ناخالص ملی: مشخص نيست
• نشانه اينترنتی: iq
• کد تلفن بين المللی:964

رئيس جمهور: جلال طالبانی

	جلال طالبانی نخستين فرد غير عرب است که به رياست جمهوری يک کشور عرب انتخاب شده است

نمايندگان مجمع ملی يا پارلمان انتقالی عراق که برگزيده انتخابات دسامبر سال 2005 بود، جلال طالبانی از رهبران کردهای عراق را در آوريل2006 برای دور دوم مقام عمدتأ تشريفاتی رياست جمهوری برگزيدند.

جلال طالبانی رهبر اتحاد ميهنی کردستان عراق، يکی از دو حزب اصلی کردهای شمال عراق است. او نخستين فرد غير عرب است که به رياست جمهوری يک کشور عرب انتخاب شده است. او قول داده که برای بازسازی عراق با تمام گروهای قومی و جناحهای مذهبی همکاری کند.

نخست وزير: نوری المالکی

	نوری المالکی در دوره دولت موقت ابراهيم جعفری، جزو مشاوران ارشد نخست وزير بود

جلال طالبانی دقايقی پس از انتخاب مجدد به عنوان رئيس جمهور، نوری المالکی سياستمدار شيعه را مامور کرد تا کابينه اولين دولت دائمی در عراق از زمان سقوط رژيم صدام حسين را تشکيل دهد.

نوری المالکی از سوی بانفوذترين گروهبندی شيعيان (ائتلاف متحد عراق) که در انتخابات پارلمانی دسامبر 2005 بيشترين رای را بدست آورده بود، برای مقام نخست وزيری معرفی شد.

گروههای کرد و سنی با پيشنهاد اوليه ائتلاف شيعيان که ابراهيم جعفری نخست وزير دولت موقت بود مخالف بودند. آقای جعفری پس از چهار ماه بن بست سياسی از نامزدی مقام نخست وزيری دولت دائمی کناره کيری کرد.

نوری المالکی قائم مقام رهبری حزب الدعوه، يکی از گروه های اصلی در ائتلاف شيعيان عراق است. او پس از شکست فعاليتهای ضد دولتی اين گروه در اواخر دهه هفتاد ميلادی همچون بسياری از رهبران اين گروه ناگزير به فرار از عراق و زندگی در تبعيد شد.

نوری المالکی از آوريل 2005 ، در دوره دولت موقت ابراهيم جعفری که او هم از رهبران حزب الدعوه است، جزو مشاوران ارشد نخست وزير بود. نوری المالکی از افراد موثر در تنظيم قانون اساسی جدید عراق است که در اکتبر 2005 در يک رفراندوم به تصويب رسيد.

از زمان سقوط حکومت صدام در سال 2003 عرصه رسانه ها در عراق تحول بزرگی را پشت سر گذاشته است. بر خلاف آنزمان که فقط چند رسانه به شدت کنترل شده وجود داشت، عراقی ها اکنون می توانند از بين صدها نشريه و ده ها شبکه راديو و تلوزيون انتخاب کنند.

اما گروهبندی های سياسی و مذهبی به خوبی در کنترل رسانه ها مشهود است. علاوه بر آن در خشونت های سالهای اخير تعداد زيادی از خبرنگاران و کارکنان رسانه ها بر اثر حملات شورشيان و يا نيروهای خارجی کشته شده اند. حيات مالی موئسسات رسانه ای به شدت تحت تاثير اوضاع امنيتی است.

در بغداد و شهرهای ديگر بيش از صد روزنامه و مجله منتشر می شود. درچند سال گذشته تعداد شبکه های راديو و تلوزيون خصوصی به شکل بی سابقه ای رو به افزايش بوده است.

شبکه های راديو و تلویزيونی که در ابتدا توسط دستگاه موقت اداره امورعراق به رهبری آمريکا تاسيس شدند، اکنون بخشی از سازمان رسانه های ملی عراق اند. کانالهای ماهواره ای که در دوران حکومت صدام ممنوع بودند اکنون مشتاقان فراوانی دارند.

رسانه های خصوصی عموما به يکی از گروههای سياسی و قومی وابسته اند و می کوشند در تحولات اين کشور به نفع يک گروه خاص تاثير گذار باشند. اما آنها با کمبود امکانات و از همه مهمتر با مشکل قطع متناوب برق روبرو هستند.

رسانه های خارجی که برای عراق برنامه پخش می کنند، عبارتند از: شبکه بی بی سی، راديو مونت کارلو دوليه که در پاريس مستقر است، تلویزيون الحره که تحت حمايت آمريکاست و راديو ساوا و راديوی عراق آزاد. برنامه های بسياری از اين رسانه ها در داخل عراق توسط فرستنده های محلی بازپخش می شود.

برنامه های تلویزيونهای ماهواره ای را 70 درصد از بینندگان عراقی می بينند. شبکه های عربی الجزيره و العربيه از همه پر طرفدارتر هستند. شبکه العالم که از ايران پخش می شود در شهر بغداد بدون نياز به ماهواره قابل دريافت است.

در مناطق خود گردان شمال عراق هريک از گروههای سياسی موسسه رسانه ای خود را دارند.

مطبوعات

الصباح

الزمان

تلويزيون

تلويزيون العراقيه

تلويزيون ماهواره ای کردستان

تلويزيون کرد ست

راديو

راديو جمهوری عراق

راديو صدای عراق

راديو هات اف.ام. - مستقل با موج اف ام در بغداد، ويژه موسيقی

راديو دجله

اينترنت و آژانس خبری

ندای عراق – خبرگزاری محلی که با کمک خبرگزاری رويتر و برنامه توسعه سازمان ملل تاسيس شده است

خبرگزاری ملی عراق (NINA) - موسسه خبری خصوصی