در ارودگاه ماوت هاوزن دست کم 200 هزار نفر به فجيع ترين شکل های ممکن به کام مرگ فرستاده شدند
جمشيد برزگر
بر فراز تپه ای صخره ای و سرسبز، در کناره رود دانوب، نشانه هايی از دهشتبارترين لحظاتی که آدمی تا به امروز تجربه کرده، همچون هشداری بزرگ برای آيندگان باقی است.
اين تپه سرسبز با چشم اندازهای بديعش در نزديکی شهر لينتز (Linz) در شمال اتريش، و با مسافتی اندک از آلمان و جمهوری چک، بخشی از تلخ ترين و سياه ترين يادمانده های دوران جنگ جهانی دوم و تفکر ناسيونال سوسياليسم آلمان عصر هيتلر را در خود جای داده است.
در ميان شرکت کنندگان، هنوز تعدادی از آنان که بخت رهايی از دوزخ ماوت هاوزن را يافته بودند، به چشم می خوردند
بازداشتگاه زندانيان جنگی، يا به تعبير درست تر اردوگاه نابود سازی ماوت هاوزن (Mauthausen)، از جمله اردوگاه هايی است که همچون دو اردوگاه مشهور ديگر نازی های آلمان، يعنی داخائو (Dachau) و آشويتس (Auschwitz)، برای انسان معاصر معنايی جز فروريختن تمامی معيارهای انسانی ندارد و نمادی از اوج دژخويی و تباه انديشی آدمی در عصر جديد به شمار می رود.
ماوت هاوزن با کوره های آدم سوزی اش، در حقيقت تکه ای از جهنم بود بر زمين، که در بهار و تابستان سرسبزی اطرافش را از هر معنايی تهی می کرد و در سرمای طاقت فرسای زمستان، برای قربانيانش تجسم عينی زمهرير می شد.
فاشيسم تنها در ميدان جنگ چهره خود را نشان نداد؛ اردوگاه های برپا شده توسط نازی ها، روی ديگر سکه ای بود که "بازار سلطه و تفکر نژاد برتر" رايجش کرده بود.
ماوت هاوزن با کوره های آدم سوزی اش، در حقيقت تکه ای از جهنم بود بر زمين
اردوگاه ماوت هاوزن، در هشتم اوت 1938، پس از تسلط هيتلر بر اتريش و در جريان جنگ جهانی دوم تاسيس شد و تا پنجم ماه مه سال 1945، که نيروهای آمريکايی آنجا را آزاد کردند، دست کم 200 هزار نفر را به فجيع ترين اشکال ممکن به کام مرگ فرستاد.
از آن هنگام به بعد، بازماندگان و نجات يافتگان از اين اردوگاه، که شمارشان در زمان آزاد سازی اردوگاه به 100 هزار نفر می رسيد، به همراه نمايندگان تمامی کشورهايی که شهروندانشان از قربانيان ماوت هاوزن بوده اند، در اين اردوگاه گرد هم می آيند و با نثار تاج های گل نسبت به کشته شدگان ادای احترام می کنند.
امسال نيز، مراسم سالگرد آزادسازی اردوگاه مات هاوزن در روز يکشنبه، 11 ماه مه و با شرکت بيش از 10 هزار نفر از نقاط مختلف اروپا برگزار شد.
در ميان شرکت کنندگان، هنوز تعدادی از آنان که بخت رهايی از دوزخ ماوت هاوزن را يافته بودند، به چشم می خوردند.
آنان، گرچه سالخورده بودند و ياد روزهای تاريک اسارت رهايشان نکرده بود، اما انگشتان خود را به نشانه پيروزی بلند می کردند تا نوری از اميد، سياهی روزهای رفته را کمرنگ تر نشان دهد.
در اين مراسم، هيئت های نمايندگی بيش از 20 کشور جهان نيز ياد کشتگان خود را گرامی داشتند و هزاران انسان، بار ديگر ناباورانه به آنچه که نزديک به 60 سال پيش گروهی از جامعه انسانی به هم نوعان خود تحميل کرده بود، می انديشيدند.
