شايد برای آمريکا، روابط با هيچ کشوری در جهان به اندازه مناسبات با عربستان سعودی اهميت نداشته باشد، با اين حال روابط دو کشور اخيرا با دردسر روبرو شده است.
در سراسر طيف سياسی واشنگتن، احساسات تلخی نسبت به عربستان سعودی وجود دارد.
موضوع فقط اين نيست که 15 نفر از 19 هواپيماربای حملات 11 سپتامبر سال گذشته اهل عربستان سعودی بودند.
يا موضوع از اين ادعا که منابع اصلی مالی تروريسم از عربستان نشات می گيرد فراتر می رود.
آمريکا احساس می کند که به خاطر نجات عربستان زمانی که صدام حسين در سال 1991 به همسايه اين کشور، کويت، حمله کرد پاداش خود را دريافت نکرده است.
اختلافات
از سوی ديگر چشم پوشی از اختلافات عميق فرهنگی ميان دو کشور آسان نيست.
برای مثال اخيرا در جلسات يکی از کميته های کنگره، تام لانتوس از حزب دمکرات عربستان را به خاطر نمک نشناسی به شدت سرزنش کرد. وی گفت اگر به خاطر آمريکايی ها نبود، زندگی خاندان سعود اکنون به ويلايی در "فرنچ ريويرا" تحليل يافته بود.
بارنی فرنک، همکار او نيز به خاطر آن که عربستان "يکی از بدترين سوابق حقوق بشر در جهان را دارد" به اين کشور حمله کرد.
جيم وولسی، رئيس سابق سازمان سيا، يکی از سخنگويان ممتاز جناح راست در واشنگتن حتی پيشنهاد کرد که آمريکايی ها اتومبيل های کم مصرف تری سوار شوند تا از اتکای آمريکا به نفت عربستان کاسته شود. اين درحالی است که در حزب جمهوری خواه حتی انديشيدن به اين موضوع کفر است.
در مقطع کنونی حتی اشاره به اين موضوع که عربستان سعودی ممکن است در جنگ با تروريسم کوتاهی نشان دهد برای دولت آمريکا نگرانی های عميق می آفريند.
به اين ترتيب حداکثر تلاش ممکن به کار گرفته شده است تا از ميزان خسارت به روابط دو کشور کاسته شود.
اغلب هواپيماربايان حملات 11 سپتامبر سعودی بودند
چند روز قبل گزارش داده شد که احتمال دارد کمک های خيريه همسر شاهزاده "بندر بن سلطان"، سفير عربستان سعودی در واشنگتن، احتمالا به طور ناخواسته، به دست هواپيماربايان 11 سپتامبر رسيده باشد.
واکنش کالين پاول، وزير خارجه آمريکا در روز چهارشنبه 27 سپتامبر اين بود: "من اکنون نزديک به 23 سال است که شاهزاده بندر و عليا حضرت را می شناسم... فکر می کنم خيلی بعيد است که شاهزاده بندر يا شاهزاده حيفا آگاهانه پول در اختيار افراد يا سازمان هايی که فعاليت تروريستی دارند بگذارد."
با اين حال اين آتشی است که فرونشاندن آن آشکارا آسان نيست.
تنها چند روز پس از طرح اين ادعاها، منابع دولت آمريکا که معمولا لب به سخن نمی گشايند، اشاره کردند که بايد با تعيين ضرب الاجلی از عربستان خواست برای قطع منابع مالی گروه های تروريستی بيشتر تلاش کند.
امور جزئی
بار ديگر تکذيب های رسمی در فرونشاندن پرسش ها ناکام مانده است.
به نظر می رسد که اين امور جزئی باشد که آمريکايی ها را خشمگين می کند.
از جمله اين انديشه که بايد زنان آمريکايی را، که برای دفاع از عربستان در آن کشور مستقر هستند، تشويق کرد در پوشش خود از مقرراتی پيروی کنند که مورد دلخواه طالبان است.
يا مثلا اظهارات اخير سفير عربستان سعودی در لندن را درباره جرج بوش، رئيس جمهور آمريکا که در روزنامه "الحيات" چاپ شد در نظر بگيريد.
وی گفت: "اگر مشکلات فرويدی را به حساب آوريم، که هيچ خانواده ای از آنها در امان نيست، از جمله می توان به اعتياد جرج بوش در گذشته به الکل و نااميدی پدرش از او اشاره کرد. مشکل ديگر، اين باور رايج است که برادر جوان ترش باهوش تر و با استعدادتر از اوست. ما متوجه شده ايم که او نمی تواند تمايل و اشتياق خود به اثبات اين نکته که حالا فردی پخته شده است را مهار کند."
مقامات واشنگتن از اينگونه اظهارات به راحتی نمی گذرند.
با اين حال چشم انداز جنگ احتمالی با عراق باعث شده است موقعيت استراتژيک عربستان سعودی اهميت خاصی نزد آمريکا بيابد.
عربستان تنها بزرگ ترين توليدکننده نفت در جهان نيست. اين کشور همچنين تامين کننده ای است که تمايل دارد برای جلوگيری از افزايش بی حد و حصر بهای نفت با آمريکا همکاری کند.
شريک مورد نياز
منابع عظيم نفتی عربستان سعودی به اين کشور امکان می دهد با کم ترين تلاشی توليد نفت خود را به شدت افزايش دهد و اين کاری است که اين کشور مايل بوده است برای ثابت نگاه داشتن بهای نفت در دوره های بحرانی انجام دهد.
از طرف ديگر مساله پايگاه های نظامی آمريکا در عربستان مطرح است. اخيرا زمانی که يک مقام ارشد سعودی اشاره کرد که امکان دارد به آمريکا اجازه داده نشود از اين پايگاه ها برای جنگ با عراق استفاده کند، مقامات آمريکايی به طرف تلفن ها شتافتند تا اطمينان حاصل کنند که حرف های او را درست نشنيده اند.
بنا به اين دلايل است که مقامات دولت آمريکا درها را به روی عربستان نمی بندند.
اما شکاف در بدنه مناسبات دو کشور که قدمت آن به 50 سال می رسد به تدريج آشکار می شود.
و البته اين موضوع دقيقا همان هدفی است که اسامه بن لادن دنبال می کند.
