12:13 گرينويچ - دوشنبه 06 اکتبر 2008 - 15 مهر 1387
محمود احمدی نژاد رئیس جمهور ایران در مراسم تودیع طهماسب مظاهری رئیس کل پیشین بانک مرکزی، گفته است که بازار آزاد و نظام سرمایه داری یک دروغ بزرگ به نفع دزدها و متخلفان است.
آقای احمدی نژاد در مراسم معرفی رئیس جدید بانک مرکزی به کارشناسان بانکی توصیه کرد به جای نظام سرمایه داری و بازار آزاد "ادبیات اسلامی را بیاورید و وارد کنید."
به گفته رئیس جمهور ایران، در نظام سرمایه داری اصل حرام و حلال رعایت نشده و اگر کار حرام در اقتصاد وارد شود پدر اقتصاد را در می آورد.
آقای احمدی نژاد، با اشاره به بحران اقتصاد جهانی و اقتصاد سرمایه داری تاکید کرد: "اقتصاد سرمایه داری به سمت دره در حال حرکت است و نظام سرمایه داری پایان خوشی ندارد چون ذات آن بر اساس عدالت نیست."
آقای مظاهری، بعد از اختلاف نظرهایی که با دولت پیدا کرد از ریاست بانک مرکزی ایران کنار گذاشته شد و محمود بهمنی به عنوان رئیس کل جدید بانک مرکزی انتخاب شد.
علت اصلی اختلاف نیز برنامه انقباضی بود که بانک مرکزی برای جلوگیری از رشد نقدینگی و افزایش تورم به اجرا گذاشت و بانکها را مجبور کرد پرداخت وام را محدود کنند.
آقای احمدی نژاد در بخشی از سخنانش به گفته های مظاهری واکنش نشان داد و در اعتراض به بخشی از آن به طعنه گفت: "گویی جلسات کارشناسی ما در حوزه هایی اقتصادی دارای اشکالاتی است که فرصت داده نشده آقای مظاهری دیدگاهها و نظرات خود را مطرح کنند."
انتقادات رئیس سابق
آقای مظاهری در سخنانی به مناسبت پایان کارش در بانک مرکزی خطاب به مدیران اقتصادی کشور گفت: "با رویکرد شایسته سالاری و به کارگیری استعدادهای سرشار داخلی و اتکا به درآمدهای مالیاتی می توان به توسعه اقتصادی رسید."
به گفته آقای مظاهری ، توسعه اقتصادی در جهان اصول ثابتی دارد و مبنای این اصول نیز مدل های متنوع توسعه اقتصادی است که در کشور های مختلف طراحی و اجرا شده است.
رئیس کل پیشین بانک مرکزی، با این مقدمه نتیجه گرفت که طراحی مدل توسعه اقتصادی ایران نیز بدون توجه و وفاداری به این اصول ثابت و پذیرفته شده جهانی امکانپذیر نیست.
آقای مظاهری پذیرش اصول و مبانی اقتصادی نظیر تورم، نقدینگی، سود بانکی و تورم را از الزامات اولیه مدیریت اقتصادی عنوان کرد و گفت: "از کسانی که با جسارت و جذمیت به خود جرات می دهند روابط منطقی بین پدیده ها را نفی کنند، باید برحذر بود."
اختلاف اصلی آقای مظاهری با دولت، برنامه ای بود که بانک مرکزی برای جلوگیری از افزایش نقدینگی و تورم به اجرا گذاشت و در آن پرداخت وام را محدود کرد. این در حالی بود که برخی اعضای دولت معتقد بودند که محدود کردن پرداخت وام مشکلاتی را در تولید بوجود آورده و بانک مرکزی باید این محدودیت را بردارد.
وزارت کار که طرح بنگاههای زود بازده را برای ایجاد اشتغال دنبال می کند، مهمترین مخالف برنامه بانک مرکزی بود.
آقای مظاهری در مقابل فشار دولت برای باز کردن قفل خزانه ایستادگی کرد و در روز خداحافظی اش از بانک مرکزی مجددا موضع قبلی خود را تکرار کرد و گفت: "با چاپ و تزریق پول نمی توان اشتغال ایجاد کرد و به توسعه اقتصادی رسید."
به گفته آقای مظاهری، پول موتور اقتصاد نیست و چاپ پول موتور تورم است و نباید از مسکن هایی که درد را به سرطان تبدیل می کند، استفاده کرد.
رئیس کل پیشین بانک مرکزی گفت که یک تصور همواره در بین دولت های ایران وجود داشته که "با پول می شود تولید را رونق داد و متاسفانه این بدفهمی تاکنون رفع نشده است."
در سه سال اخیر با وجود افزایش تورم، نرخ سود بانکی از سوی دولت کاهش پیدا کرده و اکنون نرخ سود بانکی تقریبا نصف تورم 22 درصدی فعلی است. آقای مظاهری با اشاره به مشکلات نرخ سود بانکی و تورم، این شیوه برخورد را نوعی افراط و تفریط دانست و گفت: "این دو ضد توسعه بود."
اختلافات مظاهری و دولت
اخیرا نامه ای از آقای مظاهری منتشر شد که در آن وضعیت اقتصاد ایران دشوار و چشم انداز آینده ناامید کننده تصویر شده و نسبت به رشد نرخ تورم، کاهش سرمایه گذاری، افزایش مصرف ارزی، کسری بودجه ابراز نگرانی شده بود.
آقای مظاهری در این نامه تصویری از سه سال گذشته به دست داده و در آن با انتقاد از افزایش شدید بودجه و استفاده بی رویه از منابع بانکی، در باره استفاده بی رویه از ارز هشدار داد وگفت:" روزهای تلخ و سختی بسیار سخت تر از تجربه کمبود منابع بانکی وکسری بودجه دولت را شاهد خواهیم بود."
رئیس کل سابق بانک مرکزی به صراحت خطاب به آقای احمدی نژاد نوشته بود که افزایش درآمدهای نفتی به معنی افزایش درآمد دولت نیست و دولت نباید "به اتکای آن هزینه های خود را" افزایش دهد.
به گفته آقای مظاهری امسال میزان درآمدهای ارزی حاصل از نفت با هزینه های دولت مساوی خواهد بود و دولت باید در مصرف ارز صرفه جویی کرده و از ارائه لوایح متمم بودجه برای افزایش هزینه ها از طریق استفاده از حساب ذخیره ارزی خودداری کند.