احمد زیدآبادی تحلیلگر مسایل خاورمیانه

آقای عون که از متحدان حزب‌الله لبنان محسوب می‌شود، پیش از ترک بیروت به خبرنگاران گفت که برای جلب دوستی ایران به تهران سفر می‌کند. وی ادامه داد که "دوستی، گناه نیست."

یکی از رهبران حزب‌الله نیز سفر آقای عون به تهران را طبیعی دانست و تاکید کرد که "تهران، تل آویو نیست."

میشل عون قبل از سفر به ایران، در مراسمی که به مناسبت هجدهمین سال حمله نیروهای سوریه به مقر وی در بیروت برگزار شد، ضمن انتقاد شدید از پیمان طائف، اعلام کرد "ارتش سوریه خاک لبنان را ترک کرده است، اما وابستگی به آمریکا و عربستان همچنان باقی مانده است."

در واقع آقای عون با بیان این جمله در صدد بر آمده است که از اهمیت تاریخی هجوم نیروهای سوریه به مقر خود در ۱۳ اکتبر سال ۱۹۹۰ که منجر به قتل شماری از سربازان لبنانی و پناهندگی آقای عون به سفارت فرانسه در بیروت شد، بکاهد و در عوض، عربستان و آمریکا را خطر اصلی برای لبنان قلمداد کند.

انتقاد آقای عون از عربستان در آستانه سفر رئیس جمهور لبنان به آن کشور، احتمالا با هدف هشدار به ارتقاء مناسبات لبنان و عربستان بوده است، اما عصام ابو جمره معاون نخست وزیر و از اعضای جریان ملی آزاد لبنان که میشل سلیمان را در سفر به عربستان همراهی می‌کند، تاکید کرد که منظور آقای عون از انتقاد به عربستان اخلال در سفر آقای سلیمان نبوده است. آقای ابو جمره همچنین روابط لبنان و عربستان را عالی توصیف کرده است.

	میشل سلیمان

به باور رئیس جریان ملی آزاد لبنان، پیمان طائف، لبنان را به صورت ملک مشترک سوریه و عربستان در آورد، ولی از آنجا که سوریه پس از قتل رفیق حریری نخست وزیر فقید لبنان و بر اثر فشارهای جامعه جهانی مجبور به عقب کشاندن ارتش خود از لبنان شد، اینک عربستان تهدید مهمتری نسبت به سوریه علیه لبنان به شمار می‌رود.

احتمالا به همین علت، آقای عون تاریخ سفر خود به ایران را که متحد نزدیک سوریه و حامی حزب‌الله محسوب می‌شود،‌ همزمان با سفر میشل سلیمان به عربستان انتخاب کرده است تا نسبت به گسترش نفوذ عربستان در لبنان هشدار دهد.

اینکه سفر آقای عون به تهران تا چه اندازه آقای سلیمان را نسبت به نزدیکی به عربستان محتاط خواهد کرد، چندان روشن نیست، اما به احتمال زیاد، این دو سفر، رقابت ایران و عربستان را در لبنان تشدید خواهد کرد.

در واقع دو ائتلاف ۱۴ مارس و ۸ مارس که به صورت دو جناح رقیب، دولت وحدت ملی در لبنان تشکیل داده‌اند، هر کدام دیگری را به وابستگی به قدرت‌های جهانی و منطقه‌ای متهم می‌کنند.

مهمترین متحد منطقه‌ای ائتلاف ۱۴ مارس، عربستان سعودی است که از جمعیت سنی و متحدان مسیحی آنان در لبنان حمایت می‌کند.

احتمال اینکه هدف آقای عون از سفر به تهران حذب کمک‌های مادی برای بهبود شرایط ائتلاف ۸ مارس در انتخابات پارلمانی سال آینده لبنان باشد، منتفی نیست

متحدان منطقه‌ای ائتلاف ۸ مارس نیز سوریه و ایران هستند، اما از آنجا که حساسیت نسبت به نفوذ سوریه در لبنان شدید است و در عین حال، این کشور توان بالایی برای کمک مالی به متحدان خود در لبنان ندارد، ایران گزینه مناسبتری برای حمایت از ائتلاف ۸ مارس محسوب می‌شود.

از این رو، احتمال اینکه هدف آقای عون از سفر به تهران حذب کمک‌های مادی برای بهبود شرایط ائتلاف ۸ مارس در انتخابات پارلمانی سال آینده لبنان باشد، منتفی نیست بخصوص اینکه رقیبان آنها در ائتلاف ۱۴ مارس ظاهرا از کمک‌های مادی عربستان بهره مند است.

البته حمایت مالی ایران از گروههای شیعه لبنانی بخصوص حزب‌الله امر محرمانه‌ای به شمار نمی‌رود، اما اینکه این کمک‌ها مسیحیان مارونی را نیز شامل شود، احتمالا مساله تازه‌ای است که می تواند ایران را بیش از پیش در امور داخلی لبنان درگیر کند.

کمک گرفتن گروههای لبنانی از ایران اما مشکلات خاص خود را در پی دارد. مشکل نخست توانایی ایران برای ارائه کمک های موثر به آنها با وجود نابسامانی اقتصادی داخلی و سیر نزولی بهای نفت است.

مشکل دوم اما عرب نبودن ایران است که نفوذ آن را در لبنان حساس می‌کند. اغلب کشورهای عرب از اینکه ایران در موقعیتی برای اعمال نفوذ در هر یک از کشورهای عربی از جمله لبنان قرار گرفته، به شدت نگرانند و نسبت به گروههایی که راه این نفوذ را تسهیل می‌کنند، کاملا بد بین‌اند.

از این رو، اگر آقای عون در سفرش به تهران در پی پایه ریزی روابط نزدیکی با ایران باشد، از سوی دولت‌های عرب تحت فشار خواهد گرفت.

ظاهرا آقای عون از این واقعیت آگاه است و برای همین، پیش از ترک بیروت در موضعی تدافعی تاکید کرده است که "دوستی، گناه نیست."