BBCPersian.com
  •    راهنما
تاجيکستان
پشتو
عربی
آذری
روسی
اردو
 
به روز شده: 18:51 گرينويچ - دوشنبه 24 ژوئيه 2006 - 02 مرداد 1385
 
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيد صفحه بدون عکس
گزارشی از سمینار 'سده انقلاب مشروطیت ایران' در لندن
 

 
 
محمد علی شاه
محمد علی شاه قاجار جلوی انقلاب مشروطه ايستاد و آغازگر دوره موسوم به استبداد صغير شد
سمینار "سده انقلاب مشروطیت ایران: بازنگری گذشته با نگاه به آینده" یکشنبه 23 ژوئيه به همت انجمن سخن و همکاری مدرسه مطالعات شرقی و آفریقایی دانشگاه لندن(SOAS) برگزار شد.

این سمینار که با حضور سخنرانان مختلف و علاقه مندان در لندن برپا شد، به بررسی جنبه های مختلف انقلاب مشروطیت اختصاص داشت.

مسعود بهنود، روزنامه نگار و محقق، به عنوان اولین سخنران، به روزنامه نگاری و انقلاب مشروطیت ایران پرداخت.

آقای بهنود ضمن اشاره به شبنامه ها و منبرها که مقدمات جنبش مشروطیت را فراهم کردند و پیروزی مشروطه خواهان را ممکن کردند، گفت: "فرمان مشروطیت که صادر شد در زندگی مردم دو تفاوت مشهود رخ داد: اول مجلس و دیگری روزنامه ها. محمد علی شاه همین دو تا را تحمل نمی کرد. مجلس را بمباران کرد و میرزا جهانگیر خان صوراسرافیل و ملک المتکلمین واعظ را در باغ شاه حلق آویز، یکی نماینده قلم و دیگری منبری. به این شرح رسانه های زمانه همپای مجلس مظهر مردم سالاری شدند و محمد علی شاه مظهر استبداد."

بهنود اضافه کرد:"روزنامه نویسی ایران در صد سالی که از صدور فرمان مشروطیت می گذرد، همپای مجلس زیسته است. چهارده بار برایش قانون نوشته اند و سه بار از هر قیدی آزاد شده است، همچنان که مجلس در سه مقطع نماینده واقعی و بی واسطه مردم شده است."

مسعود بهنود: روزنامه نویسی ایران در صد سالی که از صدور فرمان مشروطیت می گذرد، همپای مجلس زیسته است.

مهرزاد بروجردی، استاد علوم سیاسی و مدیر برنامه خاور میانه در دانشکده مکسول دانشگاه سیراکیوز آمریکا، درباره روشنفکران عصر مشروطیت و سلطنت رضا شاه به سخنرانی کرد.

آقای بروجردی سیر تحول فکری و سرخوردگی روشنفکران مشروطه را از امضای فرمان مشروطه و به توپ بستن مجلس تا کودتای 1299 و استقرار سلطنت رضا شاه، مورد بررسی قرار داد و گفت:"چرایی و چگونگی گذار روشنفکران ناراضی عصر مشروطه به روشنفکران دولتمدار دوره رضا شاه در تاریخ نگاری معاصر ایران مورد بی توجهی قرار گرفته است."

سخنران سوم،غلامرضا سلامی، محقق تاریخی به سخنرانی درباره"تحول والی گری در قبل و بعد از مشروطیت: مطالعه موردی حکومت عبدالحسین میرزا فرمانفرما در آذربایجان" پرداخت.

سلامی گفت:"پس از مشروطه با تاسیس مجلس، احزاب سیاسی، مطبوعات آزاد و انجمن های ایالتی، شیوه انتخاب حکام تا اندازه زیادی تغییر کرد. در این دوره ، حکام با نظر و تائید مجلس شورای ملی انتخاب می شدند و مواضع احزاب، مطبوعات و انجمن های ایالتی نیز در انتخاب آنان نقش مهمی داشتند."

 چرایی و چگونگی گذار روشنفکران ناراضی عصر مشروطه به روشنفکران دولتمدار دوره رضا شاه در تاریخ نگاری معاصر ایران مورد بی توجهی قرار گرفته است
 
مهرزاد بروجردی

پس از آن سلامی به انتخاب فرمانفرما به حکومت آذربایجان به دنبال تجاوزات عثمانی به آن ایالت پرداخت.

مجید تفرشی، محقق تاریخ و فرهنگ معاصر ایران، در سخنرانی اش تحت عنوان"بررسی ویژگی ها و اهمیت اسناد تاریخی آرشیوهای بریتانیا در تاریخ نگاری انقلاب مشروطیت ایران"، گفت:"گزارش های مربوط به انقلاب مشروطیت از مقدمات ماجرا گرفته تا متن حوادث و تبعات آن در اسناد آرشیوی انگلیسی زبان انعکاس گسترده ای داشته است اما در میان محققان دسترسی به اسناد ارشیوهای بریتانیایی و آمریکایی به دلایل مختلفی از جمله عدم وقوف به گستردگی آنها، کم توجهی به اهمیت تاریخی شان و یا دشواری های قرائت و درک اسناد خام و تبدیل آنها به تحقیقات تاریخی مورد توجه جدی قرار نگرفته است."

تفرشی در ادامه به چهار آرشیو در بریتانیا که اسناد مهمی از تاریخ مشروطه ایران را نگهداری می کنند گفت که دوتا از آنها تحت مالکیت خصوصی هستند و دسترسی به آنها مشکل تر است.

احمد سیف مدرس دانشکده حقوق و بازرگانی در انگلستان، به زمینه های اقتصادی نهضت مشروطه خواهی پرداخت و گفت:"نهضت مشروطه طلبی نشانه بارزی از بحران عمیقی بود که استبداد سالاری حاکم بر ایران با آن روبرو شده بود. این بحران هم اقتصادی بود و هم سیاسی، هم فرهنگی و اجتماعی."

سيد محمد طباطبايی از روحانيون حامی مشروطه

فاطمه سودآور(فرمانفرماییان)، محقق و پژوهشگر، به مطالعه موردی خاندان ملک به عنوان نمونه ای از تحول اجتماعی ایران در سده منتهی به انقلاب مشروطه پرداخت و گفت: "تلاش من بر این است که سیر تحول یک خانواده مشهور و تاثیرگذار در تاریخ ایران معاصر را در قبل از مشروطه ، در حین انقلاب و پس از آن را به عنوان برشی اجتماعی به تاریخ مشروطه مورد بررسی قرار دهم."

سخنران بعدی، مصطفی زمانی نیا، منتقد، نویسنده و شاعر، به بررسی تجلی انقلاب مشروطیت در سینمای ایران پرداخت. زمانی نیا با اشاره به چند فیلم ايرانی از جمله "عاصی" که بر اساس وقایع حول و حوش انقلاب مشروطه ساخته شده اند، گفت:"جایگاه انقلاب مشروطیت به عنوان یکی از مهم ترین وقایع تاریخ معاصر ایران، در سینمای ایران آن چیزی نیست که شایستگی اش را دارد."

زمانی نیا از "ستارخان" ساخته علی حاتمی به عنوان مهمترین فیلم در این زمینه اشاره کرد و به تحلیل آن پرداخت، ضمن آن که به تحریف های تاریخی آن اشاره کرد.

آخرین سخنران، علیرضا میر علی نقی، منتقد و محقق موسیقی، به بررسی تحول موسیقی در عصر مشروطیت پرداخت و گفت:" در عرصه موسیقی انقلاب مشروطیت ایران را با تصنیف های وطنی به یاد می آورند. تصنیف هایی که بعدها روی آن کلام تغزلی و عاشقانه گذاشته شد، کلام مهیج و ملی آن فراموش شد و سرایندگانش هم به تاریخ سیاسی و نه تاریخ موسیقی پیوستند. از تصنیف های عارف قزوینی در تحقیقات و کنفرانس ها مکرر یاد شده است، ولی نقش او در برانگیختن روح انقلاب مشروطیت تا به حال با دقت مورد بررسی واقع نشده است."

میرعلی نقی در لابلای سخنرانی خود به پخش چند موسیقی و تصنیف هم پرداخت. او قصد داشت فیلمی درباره قمرالملوک وزیری را هم به نمایش بگذارد که وقت جلسه اجازه نداد.

همچنين قرار است به مناسبت صدمين سالگرد انقلاب مشروطه ايران، کنفرانس 4 روزه ای از تاريخ 30 ژوئيه تا 2 اوت در دانشگاه آکسفورد با شرکت کارشناسان ايرانی و خارجی برگزار می شود.

 
 
غلامحسين ميرزا صالح مشروطه خواهی در ايران
گفتگو با غلامحسين ميرزا صالح به مناسبت انتشار "مذاکرات مجلس اول"
 
 
فرد هاليدیسخنرانی فرد هاليدی
تاملاتی در باب تاريخ معاصر ايران
 
 
ايرج افشارمشروطه خواهی در ايران
سخنان ايرج افشار در باب انقلاب مشروطه
 
 
رضا خان پهلویتجدد و تجددخواهی در ايران
چالش سنت و مدرنيته در ايران از انقلاب مشروطه تا ۱۳۲۰
 
 
عباس ميلانیتجدد و تجددخواهی در ايران
گفتگو با انديشمندان ايرانی
 
 
مطالب مرتبط
سالگرد جنبش مشروطه
06 اوت، 2005 | ايران
اخبار روز
 
 
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيد صفحه بدون عکس
 
 
   
 
BBC Copyright Logo بالا ^^
 
  صفحه نخست|جهان|ايران |افغانستان |تاجيکستان |ورزش |دانش و فن |اقتصاد و بازرگانی |فرهنگ و هنر |ویدیو
روز هفتم |نگاه ژرف |صدای شما |آموزش انگليسی
 
  BBC News >>|BBC Sport >>|BBC Weather >>|BBC World Service >>|BBC Languages >>
 
  راهنما | تماس با ما | اخبار و اطلاعات به زبانهای ديگر | نحوه استفاده از اطلاعات شخصی کاربران