رای نمایندگان به افزایش اختیارات نظارتی مجلس ایران

ده روز پیش، آیت الله خامنه ای از امکان افزایش نقش مقننه در اداره کشور سخن گفت

بر مبنای مصوبات امروز نمایندگان مجلس ایران، متوقف کردن طرح استیضاح وزرا دشوارتر و قوه قضائیه مکلف می شود که گزارش‌های تحقیق و تفحص مجلس را خارج از نوبت بررسی کند.

موارد جدید در جلسه علنی ۳ آبان (۲۵ اکتبر) و در قالب اصلاح موادی از آیین نامه داخلی مجلس تصویب شده و برای تبدیل شدن به قانون باید به تایید شورای نگهبان برسد.

در صورت تصویب نهایی شورای نگهبان، اختیارات نمایندگان مجلس در حسابرسی از دستگاه های اجرایی افزایش خواهد یافت.

نمایندگان، قوه قضائیه را موظف کرده اند که گزارش های تحقیق و تفحص مجلس را بعد از ارسال به این قوه به صورت خارج از نوبت مورد رسیدگی قرار دهد و حداکثر ظرف سه ماه در مورد آنها رای صادر کند.

طبق اصل ۷۶ قانون اساسی ایران، مجلس حق تحقیق و تفحص در مورد "تمام امور کشور" را دارد.

با این حال تاکنون بسیاری از طرح های تحقیق و تفحص مجلس ایران، به صدور رای در دستگاه قضایی منجر نشده و بعضی از آنها اساسا در دستور کار قوه قضائیه قرار نگرفته است.

تسهیل استیضاح وزرا

بر مبنای مصوبه دیگر جلسه امروز مجلس ایران، هیات رئیسه مجلس موظف می شود که طرح های استیضاح وزرا را پس از دریافت، در اولین جلسه علنی اعلام وصول کند.

به تصویب نمایندگان، پس از اعلام وصول طرح استیضاح در جلسه علنی مجلس، فقط در صورتی این طرح از دستور کار خارج می شود که "تمام امضا کنندگان" به طور کتبی اعلام کنند که در تصمیم خود تجدید نظر کرده اند.

"بسیاری از طرح های تحقیق و تفحص مجالس ایران، به صدور رای در دستگاه قضایی منجر نشده و بعضی از آنها اساسا در دستور کار قوه قضائیه قرار نگرفته است"

مطابق اصل ۸۹ قانون اساسی، در صورتی که حداقل ۱۰ نفر از نمایندگان طرح استیضاح هیات وزیران یا هر یک از وزرا را امضا کنند، استیضاح شوندگان موظفند با حضور در مجلس، به دفاع از عملکرد خود بپردازند.

در گذشته، نمایندگان مجالس ایران در موارد متعدد، بعد از امضای طرح استیضاح وزرا بر اثر رایزنی مسئولان دولتی یا ملاحظات دیگر امضاهای خود را پس گرفته اند و با کاهش تعداد امضاها به کمتر از حد نصاب قانونی، طرح از دستور کار مجلس خارج شده است.

در صورت تایید مصوبه امروز مجلس توسط شورای نگهبان، از این به بعد امکان خارج شدن طرح های استیضاح از دستور کار مجلس، از طریق تجدید نظر بخشی از امضا کنندگان این طرح ها منتفی می شود.

تصمیمات جدید نمایندگان برای افزایش اختیارات نظارتی مجلس، در شرایطی به تصویب رسیده که ده روز پیش، آیت الله خامنه ای از امکان افزایش نقش مقننه در اداره کشور سخن گفته بود.

رهبر جمهوری اسلامی تاکید کرده بود که در آینده، امکان حذف انتخابات ریاست جمهوری و انتخاب رئیس قوه مجریه توسط نمایندگان مجلس ایران وجود خواهد داشت.