به روز شده:  16:11 گرينويچ - دوشنبه 16 فوريه 2009 - 28 بهمن 1387

تیرگی تازه در روابط ایران و بحرین

علی اکبر ناطق نوری

ایران می گوید اظهارات رئیس پیشین مجلس این کشور در رسانه های منطقه درست منعکس نشده است

گفته های علی اکبر ناطق نوری، رئیس پیشین مجلس ایران درباره بحرین با انتقاداتی رو به رو شده است.

بر اساس گزارش رسانه های عربی، وزیر امور خارجه‌ بحرین، با احضار سفیر ایران در منامه به اظهارات آقای ناطق نوری اعتراض کرده و آنرا نقض حاکمیت ملی بحرین خوانده است.

برخی از رسانه های منطقه از جمله رسانه های ایران می گویند که آقای ناطق نوری، در جریان سخنرانی اش به مناسبت سی امین سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی ایران، گفته است که بحرین بخشی از ایران و به عنوان "استان چهاردهم کشور" محسوب می‌شده‌ و در مجلس ایران هم نماینده داشته است.

رسانه های منطقه گفته های آقای ناطق نوری را نشانه ای از نیت ایران برای بازپس گیری مالکیت این کشور قلمداد کردند و نسبت به آن هشدار دادند اما وزارت امور خارجه ایران این تلقی از سخنان آقای ناطق نوری را رد کرده و اعلام کرده که روابط ایران و بحرین رو به پیشرفت دارد و نباید با چنین برداشت هایی تحت تاثیر قرار گیرد.

سفیر ايران در بحرین به خبرگزاری رسمی این کشور گفته است که ایران به حاكميت و استقلال پادشاهي بحرين احترام مي‌گذارد و سطح روابط دوكشور ايران و بحرين در عرصه هاي مختلف در بهترين سطح قرار دارد.

حسن قشقاوی، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران هم در واکنش به انتقادات بحرین از این اظهارات گفته است: "برخی از رسانه ها اظهارات آقای ناطق نوری را در مراسم ۲۲ بهمن در مشهد به صورت غیر دقیق منعکس کرده اند و بعضی از مقامات منطقه هم به گونه ای غیر معمول و با بزرگ نمایی آن را مورد تفسیر و واکنش قرار داده اند."

روابط متین تهران و منامه هموراه بر اساس احترام به حاکمیت دو کشور و حرکت در جهت تعمیق و گسترش مناسبات، از روند صعودی برخوردار بوده و تحت تاثیر مسائل جزئی قرار نخواهد گرفت

سخنگوی وزارت امور خارجه ایران

اظهارات آقای ناطق نوری به طور کلی اشاره ای تاریخی است اما روابط نه چندان حسنه فعلی ایران و کشورهای حاشیه خلیج فارس باعث شده است که هرگونه اظهارنظری از سوی مقام های ایرانی، با بدبینی از سوی اعراب خلیج فارس تفسیر شود.

ایران که در دوره های مختلفی از تاریخ بر بحرین تسلط داشته در سال ۱۳۵۰ با میانجیگری سازمان ملل متحد و در پی نظرسنجی ای که با نظارت این سازمان انجام شد، به مالکیت بر آن پایان داد و استقلال بحرین را به رسمیت شناخت.

این کشور روابط گرمی با آمریکا دارد و ستاد فرماندهی ناوگان پنجم آمریکا در منامه، پایتخت این کشور، مستقر است.

بحرین در عین حال یکی از کشورهای شش گانه عضو شورای همکاری خلیج فارس است.

این کشور همراه دیگر اعضای شورای همکاری خلیج فارس عموماً در بیانیه پایانی نشستهای رسمی خود ادعای مالکیت امارات متحده عربی بر سه جزیره ایرانی را در خلیج فارس مطرح می کند و ایران را اشغالگر جزایر ابوموسی، تنب بزرگ و تنب کوچک می خواند.

ایران و بحرین رابطه ای توام با بدبینی

این بیانیه ها عموما واکنش ایران را به دنبال دارد اما از سوی مقام های ایرانی چندان جدی گرفته نمی شود و اثری بر روابط ایران با کشورهای عضو این شورا نمی گذارد.

اما از سه سال پیش که سیاست تنش زدایی با اعراب خلیج فارس از سوی ایران پیگیری نشد و همزمان طرح پرونده اتمی این کشور، تردید هایی درباره نیات ایران از برنامه های اتمی در جهان به وجود آورد، اعراب خلیج فارس از جمله بحرین نیز درباره این برنامه ها از خود بیم هایی نشان دادند.

عکس از خبرگزاری ایسنا

در جریان سفر شیخ خالد بن احمد بن محمد آل خلیفه وزیر خارجه بحرین به تهران توافقنامه امنیتی ایران و بحرین تمدید شد

اما نطقه اوج تنش های ایران و بحرین در سال های اخیر به واکنش ها به سرمقاله سال گذشته روزنامه کیهان باز می گردد.

حسین شریعتمداری، مدیر این روزنامه در تاریخ هجدهم تیر ۱۳۸۶ (نهم ژوئیه۲۰۰۷) در سرمقاله ای با عنوان "آواز کوچه باغی" نوشت: "بحرین بخشی از خاک ایران بوده است که در جریان زدوبند غیرقانونی میان شاه معدوم و دولتهای آمریکا و انگلیس از ایران جدا شده است و امروزه اصلی ترین خواسته مردم بحرین بازگشت این استان جدا شده از ایران به سرزمین اصلی و مادری آن، یعنی ایران اسلامی است و بدیهی است که این حق مسلم ایران و مردم استان جدا شده آن نباید و نمی تواند نادیده گرفته شود."

از آنجا که حسین شریعتمداری به عنوان نماینده رهبر ایران در روزنامه کیهان مسئولیت دارد، اظهار نظر او از سوی عده ای در بحرین به عنوان نظر رسمی ایران قلمداد و با واکنش مقام های بحرینی و نظاهرات اعتراض آمیز رو به رو شد.

تلاش برای عادی نگه داشتن روابط

با اوجگیری این اعتراض ها در بحرین منوچهر متکی، وزیر امورخارجه ایران به بحرین سفر کرد.

پیش از ورود آقای متکی به بحرین، صدها تظاهرکننده در مقابل سفارتخانه ایران در روستای سقیه در اطراف منامه پایتخت بحرین، گردآمدند و با سردادن شعار، خواهان تعطیل این سفارتخانه و اخراج سفیر ایران شده بودند

موقعیت جغرافیایی بحرین در خلیج فارس

بحرین در سال ۱۳۵۰ و در پی نظرسنجی که توسط نماینده سازمان ملل انجام شد، از ایران استقلال یافت

شیخ خالد بن احمد آل خلیفه، وزیرخارجه بحرین پس از دیدار با آقای متکی همراه با او در جمع خبرنگاران حاضر شد و گفت که وزیر امور خارجه ایران به او اطمینان داده است که هیچ گونه ادعای ارضی نسبت به خاک بحرین ندارد.

حدود شش ماه پس از انتشار این سرمقاله، محمود احمدی نژاد، رئیس جمهوری ایران سفری چند ساعته به منامه پایتخت بحرین انجام داد.

کارشناسان مسائل منطقه می گویند که این سفر با هدف عادی سازی روابط دو کشور انجام شد که دستخوش تیرگی شده بود.

بحرین در میان کشورهای حاشیه جنوبی خلیج فارس تنها کشوری است که برغم داشتن اکثریت ۷۰ درصدی شیعه نشین حکومت این کشور در اختیار اقلیت سنی است.

موضوع تفاهم شیعیان با رده های بالای حکومتی که عمدتا سنی هستند همواره در صدر مسائل داخلی این کشور قرار دارد و به گفته ناظران مسائل منطقه، نقش ایران به عنوان یک همسایه شیعه در این میان پررنگ بوده است.

روابط بین شیعیان و سنی های بحرین یکی از مسائلی است که دو کشور همواره در روابط خود آن را مد نظر قرار داده اند.

ایران و بحرین دارای توافقنامه امنیتی مشترک هستند که به تازگی این توافقنامه از سوی وزیران خارجه دو کشور تمدید شده است.

موافقتنامه امنیتی دو کشور شامل همکاری در زمینه های مبارزه با مواد مخدر، جرایم سازمان یافته و تروریسم و تشکیل کمیته های مشترک همکاری است.

BBC navigation

BBC © 2014 بی بی سی مسئول محتوای سایت های دیگر نیست

بهترین روش دیدن این صفحه بر روی آخرین مرورگر مجهز به CSS است. با اینکه مرورگر کنونی تان قابلیت نمایش سایت را دارد ولی امکان بهترین تجربه تصویری را به شما نمی دهد . لطفا در صورت امکان مرورگر خود را به آخرین نسخه ارتقا دهید.